Şirket yetkilisinin şahsi sorumluluğu belirsizken ihtiyati haciz kaldırılır
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1717 E. 2019/1209 K. · · İlk derece: İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İhtiyati hacizdiğerKesin
★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)
Gerekçe özeti
Üye işyeri sözleşmesi kapsamında bir tüzel kişi ile akdedilen sözleşmeye istinaden gerçekleşen usulsüz harcamalardan kaynaklanan alacak nedeniyle ihtiyati haciz talebinde; sözleşmenin tarafı olan tüzel kişi yönünden sözleşmenin varlığı ve harcamaların gerçekleştiği sabit ise ihtiyati haciz koşulları oluşur. Ancak sözleşmeye taraf olmayan, sadece şirketin münferit yetkilisi sıfatıyla şirket hesabından para çeken gerçek kişi yönünden, bu çekim tek başına şahsi sorumluluğu ispatlamaya yeterli değildir; yetkilinin şahsi sorumluluğuna gidilip gidilemeyeceği ayrı bir yargılama konusu olduğundan, bu kişi aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesi için kanaat verici delil bulunmadığı kabul edilir.
Ele alınan sorunlar
Muteriz gerçek kişi (şirket yetkilisi) yönünden ihtiyati haciz koşullarının oluşup oluşmadığı → kabul
İddia: Muteriz, üye işyeri sözleşmesini imzalamadığını, davacı bankanın hesap ekstresi veya alacağını gösterir belge ibraz etmediğini, özellikle kendisi aleyhine ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: İİK 258/1 uyarınca ihtiyati haciz talep eden, alacağını ve icabında haciz sebeplerini mahkemeye kanaat getirecek şekilde yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Üye işyeri sözleşmesi şirket ile akdedilmiş olup, sözleşme suretinde şirket kaşesi ve imza bulunmaktadır; şirket hesabına yatan bedellerin şirketin münferit yetkilisi tarafından çekilmiş olması, tek başına bu kişi aleyhine ihtiyati haciz kararı verilmesi için yeterli değildir. Usulsüz harcamadan şirketin sorumlu olabileceği kabul edilse de, yetkilinin şahsi sorumluluğuna gidilip gidilemeyeceği ayrı bir yargılamayı gerektiren husustur; bu nedenle mevcut aşamada muteriz gerçek kişi yönünden ihtiyati haciz kararı verilmesi için kanaat verici delil bulunmadığı sonucuna varılmıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Şirket yönünden ihtiyati haciz koşullarının oluşup oluşmadığı → ret
İddia: Şirket, üye işyeri sözleşmesinin imzalanmadığını, davacı bankanın hesap ekstresi ve alacağını gösterir belge ibraz etmediğini, banka hesaplarına bloke konulduğunu ve internet bankacılığı hizmetinin kullanım dışı bırakıldığını ileri sürerek ek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Gerekçe: Üye işyeri sözleşmesi kapsamında şirkete banka tarafından POS cihazı tahsis edilerek yurtdışı kaynaklı (mail order) sisteminin kullanıldığı taraflarca kabul edilmiştir. Sözleşme suretinde şirket kaşesi ve imza bulunmaktadır; muterizin sözleşmeyi imzalamadığı yönündeki iddiasına karşın sistemin kullanıldığı ve harcama bedellerinin şirket hesabına yatırıldığı sabittir. Bu çerçevede şirket yönünden ihtiyati haciz kararının koşullarının oluştuğu kabul edilmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Üye işyeri sözleşmesi ilişkisinde tüzel kişi ile onun münferit yetkilisi gerçek kişi arasındaki sorumluluk ayrımının ihtiyati haciz koşulları bakımından nasıl değerlendirileceğine ilişkin bölgesel ikna edici bir örnek oluşturmaktadır; özellikle şirket hesabından para çekiminin tek başına yetkilinin şahsi sorumluluğunu ispatlamaya yetmeyeceği, bunun ayrı bir yargılama konusu olduğu yönündeki değerlendirme benzer POS/mail order kaynaklı ihtiyati haciz itirazlarında emsal teşkil edebilir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz↗ üye işyeri sözleşmesi↗ mail order↗ kanaat verici delil↗ şahsi sorumluluk↗ münferit yetki↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/1717
KARAR NO 2019/1209
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 17/07/2019 (Ek Karar)
NUMARASI 2019/880 D. İş-2019/868 Karar
TALEP İhtiyati Hacze İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 03/10/2019
İtirazın reddine ilişkin ek kararın muterizler tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TALEP
Alacaklı banka vekili, müvekkili ile borçlu şirket arasında üye işyeri sözleşmesi akdedildiğini,şirkete POS cihazı teslim edildiğini, şirkete tahsis edilen POS cihazı ile yapılan harcamaların tamamına yabancı bankalara ait kart hamilleri tarafından itiraz edildiğini, iade yapıldığını, çok sayıda işleme itirazın usulsüzlük ihtimalini gündeme getirdiğini,kart harcamalarına ilişkin imzalı mail order belgelerinin e-posta ve/veya telefonla defalarca talep edilmesine rağmen bankaya ibraz edilmediğini, sadece 1 adet itiraza ait belge sunulduğunu, ancak kart hamilinin bilgileri bulunmadığını, şüpheli işlemler nedeniyle borçlulara Beyoğlu ... Noterliği'nin 29.05.2019 tarihli ihtarı keşide edildiğini,ödeme yapılmadığını,şüpheli işlemlerden kaynaklı 29.05.2019 tarihi itibariyle müvekkili bankanın riskinin;
207.740,01-TL olup,alacak nedeniyle borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacaklarının ihtiyati haczine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, ihtiyati haciz talebinin talebin kabulü ile borçluların menkul, gayrimenkul ve üçüncü şahıslarda olan hak ve alacaklarının borç tutarı ile sınırlı olmak kaydıyla ve İİK.nda muayyen tahditler dairesinde, 6741 sayılı Kanun'un 8. maddesi gereği teminatsız olarak ihtiyaten haczine karar verilmiştir.
İTİRAZ
Muterizler ;sureti ibraz edilen üye işyeri sözleşmesinin tarafınca imzalanmadığı ,aslının ibraz edilemediğini, şirketin mallarını gizlemek kaçırmak veya tasfiyeye sokmanın sözkonusu olmadığını, davacı banka nezdinde bulunan hesabına 11/02/2019 ile 02/03/2019 tarihleri arasında 345.000-TL ödeme geldiğini, yaklaşık 15 gün sonra şirketin ödemeleri için hesabından şirket namına 145.000-TL çekim yapıldığını, ancak davacı bankanın dilekçesinde hesabına ne kadar para geldiği ne kadara itiraz yapıldığına ilişkin herhangi bir hesap ekstresi ibraz etmediğini belirterek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
EK KARAR
Mahkemece, muteriz borçlu vekilinin ileri sürmüş olduğu itiraz sebeplerinin menfi tespit davasında ileri sürelebilecek sebeplerden olduğu gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İtiraz edenler şirket ve temsilcisi ... tarafından verilen dilekçe ile ; üye işyeri sözleşmesinin imzalanmadığını,davacı banka tarafından hesap ekstresi ve alacağını gösterir belge ibraz edilmediğini,şirket banka hesaplarına bloke konulduğunu, internet bankacılığı hizmetinin kullanım dışı bırakıldığını,özellikle ... aleyhine ihtiyati haciz kararı verilemeyeceğini belirterek, İlk Derece Mahkemesi'nin ihtiyati hacze itirazlarının reddine ilişkin ek kararın kaldırılmasına,şirket ve yetkilisi aleyhine verilen hukuka aykırı ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmişlerdir.
GEREKÇE
İİK'nın 258/1. maddesinin 2. cümlesine göre: "İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek delilleri göstermeye mecburdur." Bu madde uyarınca İhtiyati haciz talep eden, İİK'nın 257/1. maddesi kapsamında bir para borcunun alacaklısı olduğunu, borcun rehinle temin edilmediğini ve borcun vadesinin gelmiş olduğunu yaklaşık olarak mahkemeye kanaat getirecek tarzda ispat etmek durumundadır.Uyuşmazlık konusu şirket ile banka arasında düzenlenen üye iş yeri sözleşmesine istinaden kredi kartı pos cihazından yapılan harcamalara ilişkin olarak, kart sahipleri tarafından itiraz edilen işlemler kapsamında, banka tarafından kart sahiplerine yapılan iade ve ödemelerden kaynaklanan alacağın teminine yönelik ihtiyati haciz kararına itirazdan ibarettir.Alacaklı banka üye işyeri sözleşmesinin şirket ile yapıldığını ,diğer ülkelerin kartlarının kullanıldığı bu işlemlerin karşılığında firma hesabına yatan tutarların şube içinden nakit olarak ve internet üzerinden EFT yapılarak ,şirket hesabından ...
tarafından çekildiği belirtilerek şirket ile birlikte adı geçen hakkında da ihtiyati haciz talep edilmiştir.Somut olayda;Üye İşyeri Sözleşmesi kapsamında şirkete banka tarafından POS cihazı tahsisi edilerek yurtdışı kaynaklı (mail order )sisteminin kullanıldığı tarafların kabulundedir. Suret sözleşmenin incelenmesinde şirket kaşesi ve üzerinde imza mevcuttur. Muterizler bir sözleşme imzalamadıklarını ileri sürse de sistemin kullanıldığı ve harcama bedellerinin hesaba yatırıldığı ifade edilmektedir.Ancak ibraz edilen imza sirkülerine göre muteriz ... şirketin münferit yetkilisidir.Şirket hesabına yatan bedellerin ... tarafından çekilmesi ihtiyati haciz kararı verilmesi için yeterli değildir.Yapıldığı iddia olunan usulsüz harcamadan şirket sorumlu olacak ise de yetkilinin şahsi sorumluluğuna gidilip gidilemeyeceği yargılamayı gerektirmektedir.Uyuşmazlığın bulunduğu aşama nedeniyle ihtiyati haciz kararı verilmesi için kanaat verici delilin bulunmadığının kabulü gerektiğinden ...
istinaf başvurusunun kabulü ile ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına ,şirket adına yapılan istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1- Muteriz ... vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, İstanbul 14. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/880 D. İş-2019/868 Karar sayılı ve 17/07/2019 tarihli ek kararın muteriz ... yönünden HMK.'nun 353(1)b-2 maddesi gereği KALDIRILMASINA; İtirazın kabulü ile "... yönünden 14/06/2019 tarihli 2019/880 D. İş-2019/868 Karar sayılı ihtiyati haciz kararının KALDIRILMASINA, 2-...Tic. Ltd. Ştinin istinaf başvurusunun HMK 353/b-1 gereği esastan reddine .İlk derece yargılaması için ;muteriz ... vekili için takdir olunan 750-TL vekalet ücretinin alacaklı bankadan alınarak ... ödenmesine ;Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nun 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.
03/10/2019
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/255701 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi