Bono arkasındaki şerhin geçerlilik şartı değil bozucu şart olması
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/402 E. 2019/361 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)
Gerekçe özeti
Bir kambiyo senedinin arkasına yazılan ve belirli bir şartın gerçekleşmesi halinde senedin geçersiz hale geleceğini öngören şerh, senedin geçerlilik şartı olarak düzenlenmediği takdirde bononun kayıtsız şartsız borç ikrarı niteliğini etkilemez; öngörülen bozucu şartın gerçekleşmediği sabit olduğunda senet geçerliliğini sürdürür ve bu senede dayanan ihtiyati haciz kararına yapılan itiraz, İİK 265'te sayılan itiraz sebeplerine dayanmadığı takdirde reddedilir.
Ele alınan sorunlar
Bono arkasındaki şerhin bononun geçerliliğine etkisi → ret
İddia: Muteriz vekili, taraflar arasında daire satışına ilişkin elle yazılmış belgeler bulunduğunu, alacaklının ödemeleri yapmayacağını bildirmesi üzerine müvekkilinin zararını azaltmak amacıyla daireyi başkasına sattığını, mahkemenin kendi belgesini geçersiz sayıp alacaklınınkini geçerli kabul etmesinin adil olmadığını, bono arkasındaki şartın bir güvence şartı olduğunun değerlendirilmediğini ileri sürerek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.
Gerekçe: Kambiyo senedindeki ödeme taahhüdü kayıtsız şartsız olmalıdır; bono arkasındaki şerhin incelenmesinde bu şerhin bononun geçerlilik şartı olarak değil, belirtilen şartın gerçekleşmesi halinde bononun geçersiz hale geleceğine ilişkin bozucu şart olarak yazıldığı görülmüştür. Bu nitelikteki şart, bonodaki kayıtsız şartsız borç ikrarı kuralını etkilemez. İhtiyati hacze itiraz eden borçlunun duruşmada, senet arkasında belirtilen taşınmazı başkasına sattığını beyan etmesiyle, bononun geçersiz hale gelmesi için öngörülen şartın (daire tapusunun verilmesi) gerçekleşmediği sabit olmuştur. Senedin unsurları tamam, vadesi geçmiş bir bono olduğu ve ihtiyati haciz koşullarının gerçekleştiği anlaşıldığından, borçlunun ileri sürdüğü itiraz sebepleri İİK 265'te düzenlenen itiraz nedenlerinden hiçbirine girmemektedir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kambiyo senedi arkasına yazılan şerhin geçerlilik şartı mı yoksa bozucu şart mı olduğunun ayrımı ve bu ayrımın senedin kayıtsız şartsız borç ikrarı niteliğine etkisi bakımından emsal niteliği taşır; BAM kararlarının emsal değeri bölgesel ve ikna edici niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz↗ ihtiyati hacze itiraz↗ kambiyo senedi↗ bono↗ kayıtsız şartsız borç ikrarı↗ bozucu şart↗ geçerlilik şartı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/402
KARAR NO 2019/361
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 28/06/2018 (Ek Karar)
NUMARASI 2018/3226 D.İş 2018/3226 Karar
TALEP İhtiyati Hacze İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 14/03/2019
İhtiyati haciz kararına itirazın reddine yönelik 11/12/2018 tarihli ek kararın ihtiyati hacze itiraz eden vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.
TALEP
İhtiyati haciz isteyen vekili, 185.000-TL bedelli senede dayalı alacağının karşı yan alacaklıdan tahsil edilemediğini ,alacağı karşılayacak miktarda ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.
KARAR
Mahkemenin 16/05/2018 tarihli kararı ile talep kabul edilerek 185.000- TL alacağı teminen ihtiyati haciz kararı verilmiştir.
İTİRAZ
Borçlu vekili itiraz dilekçesinde, müvekkili ...'a 29.05.2018 günü ihtiyati haciz ve ekli Kambiyo senetlerine özgü ödeme emrinde %15 teminat karşılığı menkul, gayrimenkul ve 3. Şahıslardaki hak ve alacaklarının borç tutarı kadarına ihtiyaten haciz konulduğunun tebliğ edildiğini, belgelerin incelenmesinde ekli, alacak isteminin dayanağı olan bono kabul edilen belgenin arka yüzünün gönderilmediğini, bononun arkasında şart yazılı olduğunu, kendini alacaklı müvekkilini borçlu gösteren karşı tarafın bono gibi önemli bir belgenin bir yüzünü saklamasının kabul edilemez olduğunu, taraflar arasındaki ihtilafın yargılamayı gerektirdiğini açıklanan nedenlerle müvekkilinin taşınır ve taşınmazları ile alacak ve haklarına konan ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
İTİRAZA CEVAP
Alacaklı vekili, 28/06/2018 tarihli itiraz duruşmasındaki beyanında, bononun kombiyo senedi vasfına haiz olduğunu, itiraz eden tarafın borcu ikrar ettiğini, esas takibe geçilip takibin kesinleştiğini, teminatın iadesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, yapılan duruşmada, ihtiyati hacze itiraz eden ...'ın bononun arkasında yazılı olan taşınmazda yapılan daireleri başkasına sattığını beyan ettiği, şarta bağlı kambiyo senedi düzenlenemeyeceği, kambiyo senedindeki ödeme taahhüdünün kayıtsız şartsız olacağının genel kural olduğu, ihtiyati hacze konu bono arkasında yazılan şerhin incelenmesinde, şerhin geçerlilik şartı olarak yazılmadığı aksine şart gerçekleşmesi halinde bononun geçersiz olacağı yazıldığı, yazılan şartın bonodaki kayıtsız şartsız borç ikrarı kuralını etkilemediği, diğer yandan ihtiyati hacze itiraz eden tarafından, bononun arkasında yazan ve karşı tarafa dairelerin teslimi halinde bononun geçersiz olacağına dair şartta belirtilen dairelerin, ihtiyati haciz talep edenden başkasına sattıldığı beyan edildiği, şartın da gerçekleşmediği gerekçesiyle ihtiyati hacze itiraz eden tarafından ileri sürülen itiraz sebeplerinin İİK.
m. 265'te düzenlenen itiraz nedenlerinden hiçbirisine girmemesi nedeniyle ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Muteriz vekili; taraflar arasında daire satışı konusunda elle yazılmış yasal usullere uygun olmayan belgeler imzalandığını, alacaklının ödemeleri yapmayacağını açıkça bildirdiğini, müvekkilinin ifanın yapılamayacağının anlaşılması üzerine kendi zararlarını azaltmak amacıyla daireyi başkasına sattığını, müvekkilinin paraları geri ödeyeceğini söylemesine rağmen davacının ihtiyati haciz yoluna gittiğini, mahkemece müvekkilinin belgesinin geçersiz, alacaklınınkinin geçerli kabul etmesinin adil olmadığını, TTK ve BK'na göre akdin bozulmasına neden olan kişinin sadece iyi niyetle ödediklerini geri alabileceğini değerlendirmediğini, geçerlilik şartının güvence şartı olduğunun düşünülmediğini, önceki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasına karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
İİK.nun 258 maddesine göre, alacaklı, alacağı ve icabında haciz sebepleri hakkında mahkemeye kanaat getirecek deliller göstermeye mecburdur.İhtiyati hacze İtiraz ise İİK'nın 265. Maddesinde düzenlenmiş olup; Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder.Somut olayda, taraflar arasında adi satış sözleşmesi ile gayrimenkul satışı yapıldığı, 185.000-TL'nin 75.000-TL'sinin peşin, kalan kısmın taksitler halinde ödeneceğinin yazılı olduğu, ihtiyati hacze ve icra takibine konu bononun arkasında "...
Mah. Parsel ... Ada ... Pafta .... no'lu arsaya yapılan inşaatta daire tapusu verildikten sonra bu senet geçersizdir" yazılı şerh olduğu, bu şerhin keşideci ... tarafından imzalandığı görülmüştür.İlk Derece Mahkemesince itiraz üzerine açılan duruşmada, ihtiyati hacze itiraz eden ..., bononun arkasında yazılı olan taşınmazı başkasına sattığını beyan etmiştir. İhtiyati hacze konu bono arkasında yazılan şerhin incelenmesinde, şerhin geçerlilik şartı olarak yazılmadığı aksine şart gerçekleşmesi halinde bononun geçersiz olacağı yazıldığı, yazılan şartın bonodaki kayıtsız şartsız borç ikrarı kuralını etkilemediği ,unsurları tamam vadesi geçmiş bir bono olduğu anlaşılmaktadır. Senet arkasında ki yazılı dairenin de başkasına satıldığı keşidecinin beyanı ile sabit olup ;
ihtiyati haciz koşulları gerçekleştiğinden ihtiyati hacze itiraz eden borçlu vekilinin istinaf sebebleri yerinde görülmemiş; itirazın reddine ilişkin ek karar usul ve yasaya uygun görüldüğünden muteriz borçlu vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Muteriz vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,İstinaf yoluna başvuran muteriz tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, istinaf aşamasında alacaklı tarafından yapılan 56-TL posta masrafının muterizden alınarak alacaklıya ödenmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.14/03/2019
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/255502 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi