Bagaj kaybında görevli mahkeme: tüketici işlemi niteliği
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1062 E. 2019/788 K. · · İlk derece: İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)
Davacının nitelemesi: Hava yoluyla yolcu taşıma sözleşmesine aykırılık mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Sınır kaydı: künye-holding uyumsuzluğu → 18/19/46/57 (tüketici) — Sınır Cetveli / Negatif Alan
Gerekçe özeti
Bir tarafın gerçek kişi tüketici, diğer tarafın profesyonel sağlayıcı olduğu ve seyahatin mesleki amaçla yapılmadığı yolcu taşıma işlerinde, taşıma sözleşmesine aykırılıktan kaynaklanan tazminat davalarında görevli mahkeme Tüketici Mahkemesidir; bu husus dava şartı olup yargılamanın her aşamasında re'sen incelenir.
Ele alınan sorunlar
Havayolu taşıma sözleşmesinden kaynaklanan tazminat davasında görevli mahkemenin tespiti → ret
İddia: Davalı vekili, uyuşmazlığın havayolu taşıma işinden kaynaklanması nedeniyle ticaret mahkemelerinin görevli olduğunu, TTK'da düzenlenen hususlardan doğan davaların mutlak ticari dava sayıldığını, davacının seyahat sebebinin (mesleki amaçla seyahat edip etmediğinin) araştırılması gerektiğini, bu husus araştırılmadan verilen görevsizlik kararının yerinde olmadığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: Bir uyuşmazlığın tüketici uyuşmazlığı niteliğinde olması için taraflardan birinin tüketici, diğerinin profesyonel satıcı/sağlayıcı olması ve uyuşmazlığın bir tüketici işleminden kaynaklanması gerekir. Somut olayda davacının gerçek kişi tüketici, davalı taşıma şirketinin profesyonel sağlayıcı olduğu; davacının öğrenim amaçlı yaptığı anlaşılan seyahatinin tüketici vasfını etkilemediği, mesleki amaçla yapılmadığı anlaşılan yolcu taşıma işinin de bir tüketici işlemi olduğu tartışmasızdır. Mahkemenin görevli bulunması HMK 114(1)-c maddesi uyarınca dava şartı olup yargılamanın her aşamasında re'sen incelenir; davanın açılma tarihi itibariyle taraflar arasındaki uyuşmazlığı çözmeye Tüketici Mahkemesi görevlidir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Havayolu yolcu taşımacılığından kaynaklanan tazminat taleplerinde, seyahatin mesleki/ticari amaçla yapılmadığı hallerde davanın tüketici işlemi sayılacağı ve görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğu yönünde bölgesel ikna edici nitelikte bir değerlendirme içermektedir.
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- Tüketici olan taraf ile profesyonel sağlayıcı arasında, mesleki amaç taşımayan yolcu taşıma işleminden kaynaklanan tazminat davalarında görevli mahkeme Tüketici Mahkemesidir.
- Dava şartı
- Görevli mahkemenin bulunması (HMK 114/1-c)
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
tüketici işlemi↗ görev↗ dava şartı↗ re'sen inceleme↗ taşıma sözleşmesi↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/1062
KARAR NO 2019/788
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 12/10/2018
NUMARASI 2018/153 Esas 2018/1016 Karar
DAVA
Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 12/06/2019
Görevsizliğe ilişkin hükmün davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin 22/09/2017 tarihinde davalı havayolu şirketi ile İstanbul aktarmalı Ukrayna'ya seyahat ettiğini, içinde değerli ve özel eşyaları bulunan el valizinin davalı şirket görevlisi tarafından üzerinde tanımlayıcı bilgi olmaksızın alınarak alt bagaj bölümüne gönderdiğini, valizin kaybolduğunu, tüm aramalara rağmen bulunamadığını, müvekkilinin büyük manevi sıkıntılar çektiğini, mağduriyetin kısmen dahi olsa giderilebilmesi amacıyla 10.000-TL manevi, 500-TL maddi tazminat kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; sunulan faturalarla bagaj içerisinde olduğu iddia edilen eşyaların tutarlı olmadığını, müvekkilinin sorumluluğunun sınırlı olduğunu, maddi tazminatın dayanağının ve ispat vesikasının bulunmadığını, ispat yükünün davacı olduğunu, zararın ispat edilemediğini, kayıp olduğu iddia olunan eşyaların taşınmasının yasak olduğunu, manevi tazminat şartlarının oluşmadığını, davanın reddini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, davacı tüketici olup, taşıma sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkin davada görevli mahkemenin tüketici mahkemesi olduğu gerekçesiyle mahkemenin görevsizliğine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili; uyuşmazlığın havayolu taşıma işinden kaynaklanması nedeniyle ticaret mahkemelerinin görevli olduğunu, TTK'da düzenlenen bütün hususlardan doğan hukuk davalarının mutlak ticari dava sayıldığını, Yargıtay'ın ve Bölge Adliye Mahkemelerinin son uygulamaları gereği davacı tarafın seyahat sebebi araştırılmalı ve bu doğrultuda görevle ilgili karar verilmesi gerekirken, bu hususun araştırılmadan görevsizlik kararı verilmesinin yerinde olmadığını, davacının mesleki amaçla seyahat edip etmediğinin ayrıca araştırılması gerektiğini, bu nedenlerle görevsizlik kararının kaldırılarak davanın yeniden görülmesi için mahkemesine geri gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, hava yoluyla yolcu taşıma sözleşmesine aykırılık nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.Dava tarihi olan 21/08/2017 tarihinde yürürlükte bulunan "6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 3/1-k maddesinde tüketicinin; “ticari veya mesleki olmayan amaçlarla hareket eden gerçek veya tüzel kişiyi”, 3/1-l maddesinde ise tüketici işleminin; “mal veya hizmet piyasalarında kamu tüzel kişileri de dâhil olmak üzere ticari veya mesleki amaçlarla hareket eden veya onun adına ya da hesabına hareket eden gerçek veya tüzenmiş, aynı Kanun'un 73/1 maddesinde de; tüketici işlemleri ile tüketiciye yönelik uygulamalardan doğabilecek uyuşmazlıklara ilişkin davalara bakma görevinin tüketici mahkemelerine ait olduğu hüküm altına alınmıştır." İlk derece mahkemesi de anılan yasal düzenleme nedeniyle göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle reddedilerek dosyanın görevli bulunan Tüketici Mahkemelerine gönderilmesine karar verilmiştir.Bir uyuşmazlığın tüketici uyuşmazlığı niteliğinde olması için taraflardan birinin tüketici, taraflardan birinin profesyonel satıcı(sağlayıcı) ve taraflar arasındaki uyuşmazlığın bir tüketici işleminden kaynaklanıyor olması gerekmektedir.
Somut olayda davacının dosya kapsamıyla gerçek kişi tüketici, davalı taşıma şirketinin profesyonel sağlayıcı olduğu ve davacının öğrenim amaçlı yaptığı anlaşılan seyahatinin tüketici vasfını etkilemediği ,mesleki amaçla yapılmadığı anlaşılan yolcu taşıma işinin de bir tüketici işlemi olduğu tartışmadan uzaktır. Mahkemenin görevli bulunması HMK 114(1)-c maddesi uyarınca dava şartı olup, yargılamanın her aşamasında re'sen inceleneceğinden, davanın açılma tarihi itibariyle taraflar arasındaki uyuşmazlığı çözmeye Tüketici Mahkemesi görevli olduğundan davalı vekilinin istinaf sebebleri yerinde görülmemiş ,başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,Dosyanın gönderme işlemleri tamamlanmak üzere kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine ,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 12/06/2019
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/253063 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi