İhtiyati tedbirde teminat oranının İİK 72 karşısında fahiş bulunması

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/2219

KARAR NO 2019/1591

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 21. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 19/09/2019

NUMARASI 2019/260 Esas

TALEP İhtiyati Tedbir

İSTİNAF KARAR TARİHİ 19/12/2019

İlk derece mahkemesince verilen 19/09/2019 tarihli ara kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin ayakkabı imalatı, ihracatı ve toptan dahili satışını yaptığını, maddi sıkıntılardan ötürü davalı ...’ten borç para istediğini, müvekkilinin istediği 3.000.000-TL’yi vereceğini ancak fabrikanın tapusunu istediğini, kira bedeli gibi her ay 100.000-TL istediğini, ödediği para iade edildiğinde fabrikayı geri vereceğini bildirdiğini, ...’in gösterdiği davalı firma adına ve kendisinin de bu firmanın edimini taahhüt eden garantör olarak aralarında 03/05/2019 tarihli sözleşme yapıldığını, davalıların müvekkiline toplam 700.000-TL ödeme yaptığını, müvekkilinin de her ay 100.000-TL’den 12 ay için 1.200.000-TL bedelli 12 adet çeki davalılara verdiğini, davalıların çeki aldıktan sonra geri kalan parayı vermediklerini ve satışın gerçekleşmediğini, müvekkilinin aldığı 700.000,-TL’yi iade ettiğini, sözleşmenin hükümsüz kaldığını, çeklerin iade edilmediğini, bu nedenlerle dava konusu ...

Bankası Çorum Şubesine keşide edilmiş 8 adet çek için ihtiyati tedbir yoluyla ödeme yasağı konulmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; tedbir talebinin kabulü ile, çek bedelleri olan 800.000-TL ve %20'si oranında 160.000-TL olmak üzere toplam %120 oranında 960.000-TL teminatın mahkeme veznesine depo edilmesi veya kesin ve süresiz banka teminat mektubu sunulması karşılığında, dava konusu ... Bankası Çorum Şubesine keşide edildiği bildirilen;

30. 09.2019 tarihli ... seri no.lu 100.000-TL bedelli, 31.10.2019 tarihli ... seri no.lu 100.000-TL bedelli, 30.11.2019 tarihli ... seri no.lu 100.000-TL bedelli, 31.12.2019 tarihli ... seri no.lu 100.000-TL bedelli, 31.01.2020 tarihli .. seri .... 100.000-TL bedelli, 29.02.2020 tarihli ... seri no.lu 100.000-TL bedelli, 31.03.2020 tarihli ... seri no.lu 100.000-TL bedelli, 30.04.2020 tarihli ... seri no.lu 100.000-TL bedelli, olan 8 adet çek için ibrazında ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; taraflar arasındaki sözleşmenin bozulmasına rağmen çeklerin iade edilmediğini, müvekkilinin her alanda ekonomik zorlukları olduğunu, %120 teminatın fahiş olduğunu, müvekkilinin 2020’ye kadar ileri tarihli çeklerin tamamının bedeli olan 800.000,-TL’yi ve 160.000,-TL ek teminatı peşinen ve toptan ödemesinin mümkün olmadığını, kaldı ki ödeme yasağı konulsa bile üçüncü şahısların takipleri ile karşı karşıya gelebileceğini, hatta tekrar ödemek zorunda kalabileceğini, yüksek teminat şartı ile adeta müvekkilinin cezalandırıldığını,müvekkilinin hiçbir mal teslim etmediğini, çeklerin bedelsiz olduğunun açık olduğunu, yaygın uygulama olarak %15 teminat karşılığında ödeme yasağı konulması gerektiğini, bu nedenlerle tedbirin teminatsız olarak verilmesini, kabul edilmezse gayrimenkul teminatının kabulünü, bunun da kabul edilmemesi halinde teminatın %15’e indirilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava hukuki niteliği itibari ile İİK.

72. maddesinde düzenlenen menfi tespit ve istirdat davasıdır.

Mahkemece;

19. 09.2019 tarihli müteferrik karar ile davaya konu çeklerle ilgili çek bedeli üzerinden %120 teminat mukabilinde çeklerin ibrazında ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmiştir.Davacı tedbir isteyen talebe konu ihtiyati tedbir için hükmedilen teminat yönünden istinaf yasa yoluna başvurmuş ve teminatın fahiş olduğu ve teminatın %15 olarak belirlenmesini talep etmiştir. İİK.

72. maddesinde “Borçlu, icra takibinden önce veya takip sırasında borçlu bulunmadığını ispat için menfi tesbit davası açabilir. İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir. ” şeklinde düzenlenmiştir.6100 Sayılı HMK 392. Maddesi uyarınca ihtiyati tedbir talep eden, haksız çıktığı takdirde karşı tarafın ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları muhtemel zararlara karşılık teminat göstermek zorundadır.Bu nedenle ihtiyatı tedbire hükmedilirken karşı tarafın uğraması muhtemel zarara karşılık tarafların hak ve menfaat dengelerine uygun bir teminat takdir edilir.

Mahkeme ihtiyatı tedbir kararında % 120 oranında teminata hükmetme gerekçesini açıklamamıştır.İİK 72 maddesinde % 15 aşağı olamayacağı düzenlemesi karşısında % 120 oranında teminata hükmedilmesi fahiş ve olağan uygulamaya uygun bulunmamıştır. Buna göre davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ihtiyati tedbir kararının teminata ilişkin kısmın kaldırılmasına ve davacının haksız çıkması halinde davalının uğraması muhtemel zarara karşılık davaya konu çekler tutarının %15'i oranında teminat alınmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE; İstanbul 21.Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/260 Esas 17/09/2019 Tarihli kararın %120 oranında takdir olunan teminata ilişkin kısmının HMK 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın niteliği gereği %15 oranında (120.000-TL) teminat alınmasına"Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.19/12/2019