Chargeback (ters ibraz) zararında ispat yükü üye işyerinde
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/936 E. 2021/897 K. · · İlk derece: İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Ticari Satımdan Kaynaklanan mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Sınır kaydı: künye-holding uyumsuzluğu → 18/19/46/57 (kredi kartı) — Sınır Cetveli / Negatif Alan
Gerekçe özeti
İnternet üzerinden satış yapılan platformlarda yer sağlayıcı/aracı hizmet sağlayıcı, üye işyerinin gerçekleştirdiği mesafeli satışın tarafı değildir. Kredi kartıyla harcama belgesi düzenlenmeksizin yapılan mesafeli işlemlerde, işlemin gerçekliğine ve mal/hizmetin teslim edildiğine ilişkin ispat yükü üye işyerine aittir; üye işyeri bu ispatı yerine getiremezse, chargeback (ters ibraz) nedeniyle yer sağlayıcının uğradığı zarardan sorumlu tutulur.
Ele alınan sorunlar
Chargeback (ters ibraz) zararından üye işyerinin sorumluluğu ve ispat yükü → ret
İddia: Davalı, davacının sistemine güvenerek yükleme yaptığını, chargeback sisteminin uygulanmamasında davacının kusuru bulunduğunu, 5464 sayılı Kanun'un 20. maddesi uyarınca işlemin niteliği gereği harcama belgesi düzenlenmeksizin kart numarası, şifre gibi yöntemlerle işlem yapılabileceğini, kart hamilinin itirazının kendisine bildirilmediğini, işlem güvenliğinin tam olduğunu, kart sahibinin kartı kullandırdığı kişiden sebepsiz zenginleşme yoluyla talepte bulunabileceğini ileri sürerek kararın kaldırılıp davanın reddini istemiştir.
Gerekçe: Davacı yer sağlayıcı olup davalı tarafından yapılan mesafeli satışın tarafı değildir; satış bedelleri önce davacı hesabına yatırılıp komisyon düşülerek davalıya ödenmektedir. 5464 sayılı Kanun'un 20. maddesi uyarınca harcama belgesi düzenlenmeksizin çeşitli iletişim araçlarıyla yapılan mal ve hizmet alımlarındaki hukuka aykırı kullanımlardan kaynaklanan zarardan kart hamilleri sorumlu tutulamaz; aynı Kanun'un 15. maddesine göre kart numarası bildirilmek suretiyle üye işyerinden telefon, elektronik ortam, sipariş formu veya diğer iletişim araçları yoluyla yapılan işlemlerden doğacak sorumluluklarda ispat yükü işyerine aittir. Kredi kartıyla yapılan mesafeli işlemlerde kart sahiplerinin güvence altına alınması amaçlanmıştır. 5464 sayılı Kanun'un 32. maddesine göre yapılan satışlardan dolayı mal ve hizmet alımının gerçekleştiğinin davalı tarafından ispatlanması gerekir; ancak davalı, mal veya hizmetin kart sahibine teslim edildiğine ilişkin herhangi bir delil sunmamıştır. Bu nedenle chargeback uygulanan işlemlerin sıhhatine yönelik ispat yükünü yerine getirmeyen davalının sorumlu olduğu sonucuna varılmıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Yer sağlayıcı/aracı hizmet sağlayıcı ile üye işyeri arasındaki chargeback kaynaklı zarar davalarında, 5464 sayılı Kanun'un 15., 20. ve 32. maddeleri çerçevesinde mal/hizmet teslimine ilişkin ispat yükünün üye işyerinde olduğuna dair yorum içermesi nedeniyle bölgesel emsal değeri taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
chargeback (ters ibraz)↗ yer sağlayıcı↗ üye işyeri↗ mesafeli satış sözleşmesi↗ ispat yükü↗ itirazın iptali↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/936
KARAR NO 2021/897
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 11/02/2019
NUMARASI 2017/46 Esas 2019/94 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 17/06/2021
Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, müvekkili şirketin www...com internet sitesinin sahibi, yer sağlayıcı ve aracı hizmet sağlayıcı olduğunu, bu kapsamda müşterileri ile üye işyerleri arasında alışverişlerin gerçekleştirilmesini sağladığını, ...com'un online bir alışveriş merkezi olduğunu,açtıkları sanal mağazalar aracılığı ile ürünlerini satmaları için web sitesi hizmeti verdiğini,herhangi bir satış sözleşmesinin tarafı olmadığını,davalının sitede ürün satışı yaptığını, ürünlerini teslim alamadıkları iddiası ile kart hamilleri tarafından birçok bankaya harcama itirazında bulunduklarını ve itiraz sonuçunda ürün bedellerinin müvekkili şirketten çekilerek kart sahiplerine gönderildiğini, müvekkili şirketin maddi zarara uğradığı 11.975-TL alacak bedelinin tahsili için davalı aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığı, haksız itiraz ile takibin durduğunu, itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili ,davacının gerekli bilgi ve belgeleri bankasına ibraz etmemesi nedeni ile bankasının davacının hesabından otomatik olarak kestiğini, toptan kontör alışverişi için bayi olunmasının ve şifresinin olmasının zorunlu olduğunu,kredi kartı sahibi hangi bayiye kredi kartını teslim etmiş ise o bayinin kontör alabildiğini, kredi kartı sahibinin haksız itiraz ile bankasını kandırdığını,müvekkilinin sitenin tahsilatına güvenerek bayiine toptan kontör yüklemesi yaptığı ve komisyonu kesilerek parasını aldığını, tahsilatta sonradan ortaya çıkan sıkıntının müvekkilini bağlamadığını, bir kart sahibinin toptan kontör almasının mümkün olmadığını,1 yıl sonra yapılan itiraz bile irdelenmeksizin bankaca kabul edildiğini, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; yer sağlayıcı konumunda bulunan davacının mesafeli satış sözleşmesinin tarafı olmadığı, davalı tarafından yapılan satışlarda davacının sanal posu kullanıldığı için chargeback işleminin davacıya uygulandığı, mesafeli satış sözleşmesine yapılan itirazlar sonucu davacıya uygulananan chargeback (ters ibraz )işleminden dolayı davacının zarara uğradığı, 5464 sayılı kanunun 32. Maddesi gereğince yapılan satışlardan dolayı mal ve hizmet alımının gerçekleştiğinin ispat yükünün davalıda olduğu halde davalı tarafından yükümlü olduğu bir harcama belgesi mal ve hizmet verdiği kişilere ilişkin delil sunulmadığından davalının itirazının iptali ile takibin devamına davalının kabul edilen miktar üzerinden % 20 inkar tazminatı ile mahkumiyetine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ
Davalı vekili ;davalının, davacının sistemine güvenerek yükleme yaptığını, davacının chargeback sistemini uygulamamasında kendi kusuru bulundu ğunu, 5464 S.Y nın 20 maddesinde işlemin niteliği gereği harcama ve alacak belgesi düzenleme imkanı olmayan hallerde kartlar hamil tarafından çeşitli iletişim araçları ve kart numarası bildirmek veya imza yerine geçen kod numarası şifre yada kimliğini belirleyen bir yöntemle işlem yapılarak kullanabileceğini, davacının kart hamilinin itirazını kendilerine bildirmediğini, yapılan işlemde işlem güvenliğinin tam olduğunu, kart hamillerinin kendi veya üçüncü kişi adına mal alımı yapabileceğini, yapılan kontör alım ticaretinin 3D sistemi ile yapılıp yasal olduğunu, kart sahibinin kartı kimin için kullandı ise sebepsiz zenginleşme nedeni ile ondan isteyebileceğini belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Davacı internet sitesi üzerinden yer sağlayıcı, davalı ise davacının sahibi olduğu online alışveriş sitesinde üye işyeri sahibi olarak müşterilere kendi ürün ve hizmetlerini satan kişi konumundadır. Davalının satış yapması sonucunda ürün bedelleri önce davacı hesabına yatırılmakta, davacının komisyonu düşüldükten sonra bedel davalı hesabına ödenmektedir. Somut olayda; davalının yaptığı satışlar sonucunda 28.04.2014 tarihinde 4.275-TL, 06.06.2014 tarihinde 3.900-TL ve 19.09.2014 tarihinde 3.800-TL olmak üzere toplam 11.975-TL Chargeback yansıtması ile geri ödemeler davacı tarafça yapılmıştır.Davacı hakkında uygulanan chargeback(ters ibraz) lerin 5464 Sayılı yasanın 20. Maddesinde düzenlemesi yapıldığı üzere harcama belgesi düzenlemeksizin çeşitli iletişim araçları ile yapılan mal ve hizmet alımlarındaki hukuka aykırı kullanımlardan kaynaklanan zarardan kart hamillerinin sorumlu tutulamayacağı, aynı yasanın 15.
Maddesinde "kart numarası bildirilmek sureti ile üye işyerinden, telefon, elektronik ortam, sipariş formu veya diğer iletişim araçları yolu ile yapılan işlemlerden doğacak sorumluluklarda ispat yükünün işyerine ait olduğu düzenlenmiştir.Kredi kartı kullananların riskli ve dolandırıcılığa açık bir kullanım şekli olan kredi kartı ile yapılan mesafeli işlemlerde kart sahiplerinin güvence altına alınması amaçlanmıştır. Yine 5464 Sayılı Yasanın 32. maddesine göre yapılan satışlardan dolayı mal ve hizmet alımının yapıldığının davalı tarafından ispatlanması gerekmektedir. Ancak dosyaya davalı tarafından mal ve hizmetin kart sahibine verildiğine ilişkin bir delil dosyaya sunulmamıştır. Ayrıca davacı, davalı tarafından yapılan mesafeli satışın tarafı da değildir.
Davalı tarafından chargeback uygulanan işlemlerin sıhhatine yönelik ispat yükü yerine getirilmediği gerekçesi ile davanın kabulüne dair verilen kararda hukuka aykırılık görülmemiştir. İstinaf nedenleri yerinde olmayan davalı vekilinin başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 818,01-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 204,50-TL harcın mahsubu ile bakiye 613,51-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Davacı tarafça yapılan 32,50-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine , Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.17/06/2021
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/242891 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi