Yediemin ücret sözleşmesine imza yetkisine itiraz edilmemesi ve bağlayıcılığı
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/68 E. 2021/107 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Gerekçe özeti
Yediemin ücret sözleşmesinin varlığına veya sözleşmeyi imzalayan kişinin yetkisine karşı ilk derece mahkemesinde süresinde itiraz edilmemiş, ayrıca sözleşmeye mahsuben kısmi ödeme yapılmışsa; bu durum tarafın sözleşmenin yapılmasına rıza ve muvafakat gösterdiğini ortaya koyar ve sözleşme kendisini bağlar. İstinafta ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen yeni itiraz ve savunmalar (örneğin imza yetkisine ilişkin itiraz) HMK 357/1 gereği dinlenemez. Saklama sözleşmesine dayalı yediemin ücret alacağı davasında ticari defterler delil niteliği taşımaz; uyuşmazlık sözleşme hükümleri ve teknik inceleme (bilirkişi raporu) üzerinden çözülür. İİK m. 95 uyarınca alacaklı, haczedilen malların muhafaza masraflarını peşin ödemekle yükümlü olup, sözleşmede belirlenen günlük ücret üzerinden hesaplanan bakiye tutar itirazın iptali yoluyla tahsil edilebilir.
Ele alınan sorunlar
Yediemin ücret sözleşmesinin davalı şirketi bağlayıp bağlamadığı → ret
İddia: Davalı vekili, sözleşmeyi imzalayan kişinin şirket yetkilisi olmadığını, özel yetki gerektiren borçlandırıcı işlem niteliğindeki bu sözleşmenin imza yetkisi bulunmayan kişi tarafından imzalandığını, dolayısıyla sözleşmenin şirketi bağlamadığını ve hukuken "yok" hükmünde olduğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: Davalı yan, davaya cevap dilekçesi sunmamış; sözleşmenin varlığına veya yetkisiz kişi tarafından imzalanması nedeniyle bağlayıcı olmadığına süresinde itiraz etmemiş, aksine sözleşmeye mahsuben ödemede bulunmuştur. Taraflar arasında düzenlenen yediemin teslim zaptı ve ücret sözleşmesinin varlığına veya sözleşme yapma yetkisine itiraz edilmediği gibi, davalının yapılan işlemlerden haberdar olmasına ve ücretin bir bölümünün peşin ödenmiş olmasına rağmen davacıyı aksi yönde uyarmamış olması, sözleşmenin yapılmasına davalının rıza ve muvafakatinin bulunduğunu gösterir. HMK 357/1 gereği, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar istinafta dinlenemeyeceğinden, imza yetkisine ilişkin yeni itiraz da dikkate alınamaz. Bu durumda sözleşmenin davalıyı bağladığı ve ücretin sözleşmede belirlenen günlük tutara göre hesaplanması gerektiği açıktır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Davanın ispatında ticari defterlerin delil niteliği → ret
İddia: Davalı vekili, davacının ticari defterlerini ibrazdan kaçındığını, buna karşın müvekkil şirkete ait ticari defterler esas alınarak hüküm kurulması gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Dava, saklama (yediemin) sözleşmesine dayanmaktadır; bu nedenle ticari defterlerin davanın ispatı açısından delil niteliği bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, taraflarca sözleşme serbestisi ilkesi çerçevesinde imzalanan ve günlük ücreti belirleyen sözleşme ile bilirkişi raporundaki tespitler üzerinden çözülür.
Gerekçe kaynağı: özgün
Bakiye yediemin ücretinin miktarı ve itirazın iptali talebinin esası → ret
Gerekçe: İİK m. 95 uyarınca alacaklı, haczedilen malların muhafaza, idare ve işletme masraflarını istenildiğinde peşin vermekle mecburdur. 29/11/2013 tarihinde davalı şirket adına yetkili kişi ve şirket vekilinin katılımıyla dava dışı borçlunun adresinde haciz işlemi uygulanmış, haczedilen malların korunması için günlük 37,35 TL ücret belirlenmiş ve bu ücretin 400 TL'si peşin ödenmiştir. Bilirkişi raporuna göre davacının takip tarihi itibariyle hak ettiği bakiye yediemin ücreti 36.800,60 TL'dir. Bu itibarla ilk derece mahkemesinin itirazın iptaline karar vermesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kararda, yediemin ücret sözleşmesinin varlığına veya imza yetkisine ilk derece mahkemesinde süresinde itiraz edilmemesi ve sözleşmeye mahsuben ödeme yapılmasının, sözleşmenin bağlayıcılığına rıza göstergesi olarak kabul edilmesi ile HMK 357/1 gereği istinafta yeni itirazın dinlenemeyeceği yönündeki değerlendirme, benzer yediemin ücret alacağı uyuşmazlıklarında bölgesel emsal niteliği taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali↗ yediemin (emanet) sözleşmesi↗ temsil yetkisi↗ sözleşme serbestisi↗ rıza ve muvafakat↗ ticari defterlerin delil niteliği↗ İİK m.95 muhafaza masrafları↗ HMK 357/1 yeni iddia ve savunma yasağı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2019/68
KARAR NO 2021/107
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ BAKIRKÖY 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 21/11/2018
NUMARASI 2018/193 Esas - 2018/1192 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Emanet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 02/02/2021
Davanın kabulüne ilişkin verilen hükmün davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... talimat sayılı dosyasında menkul haczi yapılarak, muhafaza altına alınan malların müvekkilinin yediemin deposuna bırakıldığını, taraflar arasında yediemin sözleşmesinin imzalandığını bu sözleşmede malların muhafazası için günlük 37,35- TL ücret ödenmesinin kararlaştırıldığını, sözleşmeye dayanılarak malların emanet edildiği 29/11/2013 gününden takip tarihine kadar geçen 996 gün için ödenmesi gereken toplam tutar olan 37.200,60-TL'den peşin ödenmiş olan 400-TL düşülerek 36.800,60-TL üzerinden Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasından takip yapıldığını borçlunun haksız olarak itiraz ettiğini belirterek, itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece; taraflar için ticari iş niteliğinde bulunan sözleşme gereğince, bir kısım mahçuz malların davacıya ait özel depoda muhafaza edilmesi hususunda sözleşme imzalandığı ve yediemin depo ücretinin belirlendiği, bu sözleşmenin tarafların özgür iradeleri ile yapıldığı, her iki tarafı bağlayan sözleşme niteliğinde olduğu, haczedilen malların yediemin deposuna teslim tarihi olan 29/11/2013'den itibaren takip tarihi olan 22/08/2016 tarihine kadar geçen süre içerisinde günlük 37,35-TL yediemin ücret alacağı 37.200,60-TL olup, 400-TL'sinin peşin ödendiği göz önüne alınarak 36.800,60-TL davacının yediemin alacağı bulunduğu gerekçesiyle, davanın kabulü ile, Küçükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ...
Esas sayılı dosyasından yapılan takibe ilişkin 36.800-TL üzerinden itirazın iptaline, takip tarihinden itibaren %9 faizi geçmemek üzere takibin devamına, 36.800-TL üzerinden %20 icra inkar tazminatının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; yedieminlik ücreti takip masraflarından olup, İİK' nun 59. maddesi gereğince takip masraflarının borçluya ait olduğunu, dava konusu olayda Av. ...' un özen ve sadakat borcu gereğince imzası dahi olsa borçlandırıcı işlem yapması özel yetki gerektirdiği için bu sözleşmenin müvekkili şirketi bağlamayacağını, sözleşmeye imza atan ...' nun müvekkili şirket yetkilisi olmadığı gibi müvekkili şirket adına imza yetkisi ve temsil yetkisi bulunmadığını, dava konusu sözleşme müvekkili şirketi bağlamadığı gibi hukuken de "yok" hükmünde olduğunu, ayrıca davacı tarafın defterlerini ibrazdan kaçtığını ancak müvekkil şirkete ait ticari defterler esas alınarak hüküm tesis edilmesi gerekirken;
ticari defterlerini ibrazdan kaçınan davacı lehine hüküm tesis edildiğini bildirerek, İlk Derece Mahkemesinin usul ve yasaya aykırı ilamının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava; taraflar arasında düzenlenen bakiye yedieminlik ücretinin tahsili amacıyla başlatılan takibe vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. Somut olayda, davacı yan, yediemin konusu malın kendisine tesliminden saklamanın devam etmesi nedeniyle takip tarihine kadar ki ücretini talep etmektedir. Davalı yan, davaya karşı cevap dilekçesi sunmamış, sözleşmenin varlığına veya yetkisiz kişi tarafından sözleşmenin imzalanması nedeniyle bağlayıcı olmadığına süresinde itiraz etmediği gibi sözleşmeye mahsuben ödemede de bulunmuştur.İcra İflas Kanunu m. 95 uyarınca; alacaklı haczedilen malların muhafaza ve idare ve işletilmesi masraflarını istenildiği takdirde peşin vermeye mecburdur. Taraflar arasında düzenlenen yediemin teslim zaptı ve ücret sözleşmesinin varlığına veya sözleşme yapma yetkisine herhangi bir itirazda bulunulmadığı gibi davalının yapılan işlemlerden haberdar olmasına ve ücretin belirli bir bölümünün de peşin olarak ödenmiş olmasına rağmen davacıyı aksi yönde uyarmamış olmasına göre dava konusu sözleşmenin yapılmasına davalının rıza ve muvafakatinin olduğunun kabulünü gerektirir.
HMK 357/1 maddesi gereği, Bölge Adliye Mahkemesince, resen gözönünde tutulacaklar dışında, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenemez, yeni delillere dayanılamaz. Bu durumda taraflar arasındaki sözleşmenin davalıyı da bağladığı ve yediemin ücretinin sözleşmede belirlenen günlük ücrete göre belirlenmesi gerektiği açıktır. Davanın ispatı için ticari defterlerin delil niteliği yoktur. Zira, dava saklama sözleşmesine dayanmaktadır. Dosya içerisinde bulunan sözleşme taraflarca sözleşme serbestiyeti ilkesi çerçevesinde imzalanarak yediemin deposuna bırakılan mala ilişkin günlük ücret belirlenmiştir. Bilirkişi raporunda da değerlendirildiği gibi, 29/11/2013 tarihinde davalı şirket adına ...
ve şirket vekili ... katılımı ile dava dışı borçlunun adresinde haciz işlemi uygulandığı, haczedilen malların korunması için günlük 37,35 TL ücret belirlendiği, ücretin 400-TL'sinin peşin ödendiği, davacının takip tarihi itibariyle hak ettiği bakiye yediemin ücretinin 36.800,60-TL olduğu, bu itibarla ilk derece mahkemesince itirazın iptaline karar verilmesinde isabetsizlik olmadığından, davalı vekilinin hükme yönelik istinaf sebepleri yerinde görülmemiş başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Davalıdan alınması gereken 2.513,80-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 628,50- TLnin mahsubu ile bakiye 1.885,30-TL harcın davalıdan alınarak hazineye ödenmesine, Davalı tarafından yapılan istinaf yargı giderinin üzerinde bırakılmasına, Hükümden sonra davacı yan gider avansından karşılanan 28-TL posta masrafının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 02/02/2021
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/239412 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi