Rıza dışı elden çıkan çekte iyiniyetli hamilin sorumsuzluğu

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/732

KARAR NO 2021/859

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 14/12/2017

NUMARASI 2016/84 Esas 2017/1172 Karar

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 03/06/2021

Davanın reddine ilişkin kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde, davacının hamili bulunduğu 25 adet çekin çalındığı, dava konusu çekin ... Ltd. Şti.'nden sonra ilk cirantaya geçtiği, bu sebeple ciro silsilesinin kırılmış olup, yeni cirantaların düzgün olmayan ciro silsilesine göre çeki iktisaplarının mümkün olmadığından bahisle çek bedelinin davacıya iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafından davaya cevap verilmemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davacıya alacaklarına karşılık teslim edilen ve davacı şirket cirosunu içermeyen çekin hırsızlık sonucu zayi nedeni ile iptali için açılan davada çekin davalı şirket tarafından ibraz ve tahsil edildiği, çek suretinin tetkikinde cro silsilesinde kopukluk bulunmadığı gibi davalının çeki iktisabında kötü niyetli veya ağır kusurlu olduğuna ilişkin ispat vasıtası sunulmadığı, davalı tarafça çekin sebepsiz zenginleşme hükümleri gereğince iadesi gerektiğine dair yeterli kanaat hasıl olmamakla subut bulmayan davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, dava konusu çekle ilgili olarak İstanbul Anadolu 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/149 E. Sayılı dosyası ile tedbir kararı verilerek bankaya bildirildiğini, ancak dava konusu çekin çek numarası hatalı bildirildiği için ödeme yasağı konulmadığını çekin takas yolu ile davalı tarafından tahsil edildiğini, davacının kayıtlarının incelenmesinden çekin dava dışı ... Ltd. Şti'nden alındığının sabit olduğunu, ancak mahkemece çek arkasında imzaları bulunan diğer şirketlerin kayıtları üzerinde inceleme yapılmadan karar verildiğini bu şekli ile kararın hatalı olduğunu, ayrıca ilk derece mahkemesi kararında davalının davaya cevap vermediği ve vekille temsil edilmediği halde aleyhlerine vekalet ücreti takdirininde usulsüz olduğunu belirterek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava rıza dışı elden çıkan çek bedelinin 6102 sayılı yasanın 792. maddesine dayalı istirdatı istemine ilişkindir. Alacağa konu ... Çerkezköy Tekirdağ Şubesinden verilen ... hesap ... seri nolu 26.06.2015 tarihli 25.000-TL lik çekte davacının cirosu bulunmamakta , davalı ise son hamil konumundadır. Şeklen çek arkasında ciro kopukluğu söz konusu değildir. Davalı iyi niyetli 3. kişi olup çeki rıza dışı elinden çıktığına ilişkin olarak 6102 sayılı TTK’nın 792. madde hükmü uyarınca çek herhangi bir suretle hamilin elinden çıkmış bulunursa çek eline geçmiş bulunan yeni hamil ancak çeki kötüniyetli ya da ağır kusurlu olduğu takdirde çeki vermekle yükümlüdür. Çalınan bir başka çek için yine davacı tarafından açılan dava İstanbul 15.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/961E-2018/609 K.

Sayılı kararı ile davanın reddine dair verilen karar İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 13.Hukuk Dairesinin 2018/1974E-2020/571 K. Sayılı kararı ile istinaf talebi esastan reddedilmiştir. Somut olayda, davalı son hamil olup iyiniyetli 3. kişi olması nedeniyle çekin bankaya ibraz tarihinden önce iktisap anında çekin keşidecisinin rızası dışında çıktığını bilebilecek durumda olmadığından, kötüniyetli sayılamayacağı gibi davacı tarafından çek nedeni ile davalının sebepsiz zenginleştiğine ilişkin dosyaya delil de ibraz edilmediğinden ilk derece mahkemesince verilen davanın reddine dair kararın hukuka uygun olduğu anlaşılmıştır. Ancak davacı vekilinin davalının vekil ile temsil edilmediği halde davalı lehine vekalet ücreti takdir edildiğine ilişkin istinaf incelemesinden, davalıya yargılama esnasında tebligatın TK 35.

Maddesine göre yapıldığı davaya cevap verilmediği ve vekillede temsil edilmediği anlaşıldığından davacı vekilinin bu konudaki istinaf talebi yerinde görülerek ilk derece mahkemesi kararının HMK 353/(1)b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE; İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 14/12/2017 Tarih 2016/84 Esas 2017/1172 Karar sayılı kararının HMK'nun 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın REDDİNE" İlk Derece yargılamasına ilişkin olarak; "Alınması gereken 59,30-TL nispi karar ve ilam harcından 29,20-TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 30,10-TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, Talep halinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine" Davacı tarafça yatırılan 44,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde iadesine, İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.03/06/2021