6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Kullandırılmayan kredi için tahsil edilen komisyonun iadesi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1574 E. 2021/1830 K. · · İlk derece: İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsal

Gerekçe özeti

Genel kredi sözleşmesinde bankaya tahsis edilen krediler üzerinden komisyon alma yetkisi tanınmış olsa da, bu yetki fiilen kullandırılmayan/tahsis edilmeyen bir kredi limiti artırım (revize) işlemi için ve müşterinin açık muhalefetine rağmen kullanılamaz; bu şekilde rıza ve izin dışında tahsil edilen komisyon ve buna bağlı vergi bedelinin iadesi gerekir.

Ele alınan sorunlar

Revize komisyonunun rıza/izin olmaksızın tahsili nedeniyle iadesi → ret

İddia: Davalı banka, genel kredi sözleşmesinin 8.1. maddesine göre tahsis edilen krediler üzerinden komisyon alma hak ve yetkisi bulunduğunu, TTK 20 gereğince tacirin münasip ücret isteyebileceğini, davacıya Sözleşme Öncesi Bilgi Formu verildiğini ve ilgili Tebliğ gereğince tahsil yetkisi bulunduğunu ileri sürerek kararın kaldırılıp davanın reddini talep etmiştir.

Gerekçe: HMK m. 199 gereğince uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli elektronik ortamdaki veriler (e-mailler dahil) belge niteliğindedir. Taraflar arasındaki mail yazışmalarından, davalı bankanın revize işlemi ve kesintiyi davacıya bildirdiği, davacının aynı gün revize yapılmamasını bildirdiği, buna rağmen davalı bankanın kredi tahsis komisyonu ile BSMV'yi davacı hesabından tahsil ettiği, bu işlemin davacının rızası ve izni hilafına yapıldığı tespit edilmiştir. Genel kredi sözleşmesinin 8. maddesine göre davalı bankanın tahsis edilen krediler nedeniyle komisyon tahsil hakkı bulunmakla birlikte, davacının hesabından tahsil edilen komisyon bedeli kullandırılan kredi bedelinden değil, kredi limitinin artırılması için yapılan revize işlemine ilişkindir; davacı şirkete kullandırılmayan bir kredi için kredi tahsis komisyonu tahsil edildiği anlaşıldığından, bu bedelin iadesi isteminin kabulünde isabetsizlik görülmemiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Genel kredi sözleşmesindeki komisyon alma yetkisinin, kullandırılmayan/tahsis edilmemiş bir kredi limiti artırım işlemi için ve müşteri onayı olmaksızın kullanılamayacağına ilişkin tespiti nedeniyle, benzer banka-müşteri komisyon uyuşmazlıklarında yol gösterici niteliktedir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
genel kredi sözleşmesi kredi tahsis komisyonu revize işlemi BSMV istirdat elektronik belge (e-mail) delil niteliği

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 199

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/1574

KARAR NO 2021/1830

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 07/05/2019

NUMARASI 2017/116 Esas - 2019/668 Karar

DAVA

İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 09/12/2021

Davanın kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili ; müvekkili şirketin davalı bankanın ... şubesinin müşterisi olduğunu, bankanın, müvekkilinden mali verilerini talep ederek, işlemin ücrete tabi olduğunu söylemeden revize işlemi yapacaklarını belirttiklerini, 09.09.2016 tarihinde gönderilen mailde revize işlemi için 5.000-TL revize ücretinin kesildiğinin bildirilmesi üzerine şirketin muhasebe biriminin davalı bankaya revize yapılmamasının bildirildiğini, bu bildirime rağmen banka tarafından 28.09.2016 tarihinde müvekkilinden onay almadan hesabından 5.250-TL alındığını, müvekkili şirket tarafından Eyüp ... Noterliği'nin 17.10.2016 tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ile izin ve onay alınmadan davalı tarafın tek taraflı, tahsis komisyonu adı altında aldığı 5.250-TL'nin iadesinin talep edildiğini, davalı bankanın ihtar ile verdiği cevapta, iade talebinin yerine getirilmeyeceğini bildirdiğini, müvekkilinin talebi ve onayı olmadan alınan ücretin avans faizi işletilerek davalıdan istirdadına karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili: davacıdan tahsil edilen komisyona ilişkin olarak taraflarca imzalanan genel kredi sözleşmesinde bankanın komisyon alma hak ve yetkisinin bulunduğunu, bu hükme istinaden davacıya yönelik kredi limiti yenilenmesi ve tahsisine istinaden komisyon tahsil ettiğini, Bakanlar Kurulu'nun 16 Ekim 2006 tarih ve ... sayılı kararında; bankalarca, reeskont kaynaklı krediler dışındaki kredilere uygulanacak faiz oranları ile faiz dışında sağlanacak diğer menfaatlerin ve tahsil olunacak masrafların nitelikleri ve sınırlarının serbestçe belirlenmesinin öngörüldüğünü, bu düzenlemeler paralelinde davacı ile müvekkili banka arasında imzalanan genel kredi sözleşmesinin sözleşme serbestisi ilkesi kapsamında ele alınması gerektiğini,TBK nun genel işlem koşulları denetimi açısından uygulanmasının mümkün olmadığını,sözkonusu sözleşme hükmünün sözleşmenin esasına yabancı bir hüküm olmayıp tüm bankacılık piyasasında geçerli bir uygulamayı ihtiva eden düzenleme olduğunu, haksız davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI

Taraflar arasında imzalanan genel kredi sözleşmesinin 8. maddesine göre davalı bankanın tahsil edilen krediler üzerinden komisyon alma hak ve yetkisi bulunduğunu ancak davacının hesabından tahsil edilen komisyon bedelinin kullandırılan kredi için değil de kredi limitini artırmak için yapılan revize işlemine ilişkin olduğunu, davalı banka tarafından kullandırılmayan bir kredi için kredi tahsis komisyonu ve bunun BSMV sinin davacının hesabından tahsil edildiğini, davalı bankanın haksız olarak bu bedeli tahsil ettiğini,davacının hesabından haksız olarak kesinti yoluyla tahsil edilen 5.250-TL'nin avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı banka vekili; davacının tacir olup tüketici hukukuna ilişkin haklardan yararlanamayacağını,genel kredi sözleşmesinin 8.1. maddesine göre bankanın tahsis edilen krediler üzerinden komisyon alma hak ve yetkisi bulunduğunu,TTK nun 20. maddesinde, “Tacir olan veya olmayan bir kimseye, ticari işletmesiyle ilgili bir iş veya hizmet görmüş olan tacir, münasip bir ücret isteyebilir.” hükmü bulunduğunu,davacının imzaladığı sözleşmenin içeriğine vakıf olduğunu, genel kredi sözleşmesinin imza tarihinden önce davacıya “Sözleşme Öncesi Bilgi Formu” verildiğini ve kendisi tarafından okunarak teslim alındığını, ... sayılı Tebliğin 4.madde gereğince de tahsil yetkisi bulunduğundan ileri sürerek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; taraflar arasında imzalanan 08.02.2013 tarihli 2.000.000-TL bedelli ticari genel kredi sözleşmesinin kredi limitinin yenilenmesi ile arttırımına dair tahsise ilişkin revizyon işlemi nedeniyle, banka tarafından davacı hesabından otomatik olarak kesilen komisyon ücreti ile vergisinin iadesi istemine/ istirdatına ilişkindir. 6100 Sayılı HMK m. 199 gereğince uyuşmazlık konusu vakıaları ispata elverişli elektronik ortamdaki veriler belgedir. E- mailler bu kapsamdadır. Taraflar arasındaki mail yazışmalarından 09.09.2016 tarihinde davalı bankanın revize ve kesintiyi davacıya bildirdiği, bunun üzerine davalının aynı gün içerisinde revize yapılmamasını davalı bankaya bildirdiği, buna rağmen 28.09.2016 tarihinde 5.000-TL kredi tahsis komisyonu ile 250-TL BSMV nin davacı hesabından davalı banka tahsil edildiği bu işlemin davacı müşteri rızası hilafına yapıldığı, davacının talebinin , izninin de olmadığı tespit edilmiştir.

Genel kredi sözleşmesinin 8. maddesine göre davalı bankanın tahsis edilen krediler nedeniyle komisyon tahsilini talep hakkı var ise de davacının hesabından tahsil edilen komisyon bedelinin kullandırılan kredi bedelinden değil ,kredi limitinin artırılması için yapılan revize işlemine ilişkin olduğu, davacı şirkete kullandırılmayan bir kredi için kredi tahsis komisyonu tahsil edildiği anlaşılmakla kredi revize komisyonu olarak tahsil edilen bedelin iadesi isteminin kabulüne karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle;hükme yönelik olarak davalı vekili tarafından ileri sürülen istinaf sebebleri yerinde olmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 358,62-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 90-TL harcın mahsubu ile bakiye 268,62-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından sarf edilen 38,40-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 09/12/2021

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/234631 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.