6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Kayıp bagajda Montreal Konvansiyonu sorumluluk sınırının uygulanması

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2019/1380 E. 2021/1951 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Tazminatistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsal

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)Çek

Gerekçe özeti

Uluslararası hava taşımacılığında bagaj kaybından kaynaklanan tazminat taleplerinde Montreal Konvansiyonu uygulanır; ancak yolcu bagajının kaybında, yük taşımasına ilişkin kilogram başına özel çekme hakkı hesaplama yöntemi değil, yolcu başına maksimum sınırlı sorumluluk limiti (Konvansiyonun ilgili maddesinde belirlenen SDR miktarı) esas alınır. Bagajda taşınması makul ve mutad olan eşyaların değeri, bir kısmı belgesiz olsa da TBK m.50 hükmü çerçevesinde hakim tarafından hakkaniyete uygun olarak takdir edilebilir; hesaplanan toplam zarar Konvansiyondaki üst sınırı aşıyorsa tazminat bu üst sınırla sınırlandırılır.

Ele alınan sorunlar

Sorumluluk sınırının hesaplanmasında uygulanacak SDR limiti (yük mü, bagaj mı) → ret

İddia: Davalı vekili, Montreal Protokolü m.22 uyarınca yük için kilogram başına 19 SDR özel çekme hakkı ile sınırlı sorumluluğun uygulanması gerektiğini, 15 kg x 19 SDR hesaplaması yapılması gerektiğini ileri sürmüştür.

Gerekçe: Davalı vekili tarafından ileri sürülen kilogram başına 19 SDR özel çekme hakkı ile sınırlı sorumluluk hesaplama yöntemi yük taşıması içindir; bagaj kaybında ise yolcu başına maksimum 1131 SDR sınırlı sorumluluk limiti geçerlidir. Bu nedenle davalının yük taşımasına ilişkin hesaplama yönteminin uygulanması gerektiği yönündeki istinaf nedeni yerinde değildir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Bagajda taşınması makul mutad eşyanın değerinin ve belgesiz eşya değerinin belirlenmesi → ret

İddia: Davalı vekili, davacının kaybolduğunu iddia ettiği eşyaların değerine ilişkin ispata elverişli fiş veya fatura sunamadığını, sunulan belgelerin yabancı dilde ve fotokopi olduğunu, bagajda taşınması mutad olmayan eşyalardan dolayı sorumluluğa gidilemeyeceğini ileri sürmüştür.

Gerekçe: Hayatın olağan akışı gereği ortalama bir iş seyahatinde taşınması makul ve mümkün olan, bir kısmı belgeli eşyanın toplam 1.171 SDR değerinde olduğu belirlenmiştir. TBK m.50 hükmü dikkate alınarak, davacının varlığını ileri sürdüğü ancak belgesini sunamadığı mutad kişisel eşyanın değeri de nazara alınarak hükmedilen tutar kadri maruf (uygun) bulunmuştur.

Gerekçe kaynağı: özgün

Hesaplanan zarar tutarının Konvansiyon'daki üst sınırla sınırlandırılması → ret

Gerekçe: Hesaplanan değerin (1.171 SDR) üst sınırı (1131 SDR) aşması nedeniyle, ilk derece mahkemesince Konvansiyonun 23/1 maddesine göre 1131 SDR karşılığı ile sınırlı olmak üzere hüküm verildiği anlaşılmıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Kararda, Montreal Konvansiyonu kapsamında bagaj kaybında yük taşımasına ilişkin kg başına özel çekme hakkı hesaplama yönteminin uygulanmayacağı, yolcu başına maksimum sınırlı sorumluluk limitinin geçerli olduğu net biçimde ayrıştırılmıştır. Bu ayrım, benzer bagaj kaybı uyuşmazlıklarında sorumluluk hesabının hangi rejime göre yapılacağı açısından yol gösterici niteliktedir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
Montreal Konvansiyonu hava taşıyıcısının sorumluluğu SDR (özel çekme hakkı) sorumluluk sınırı bagaj kaybı TBK m.50 hakimin zarar belirlemesi

Atıf yapılan mevzuat: Montreal Konvansiyonu — Montreal Konvansiyonu 17/2Montreal Konvansiyonu 22/2Montreal Konvansiyonu 23/1 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — TBK 50

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2019/1380

KARAR NO 2021/1951

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 13/03/2019

NUMARASI 2018/671 Esas 2019/280 Karar

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 30/12/2021

Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; 31 Ocak 2015 tarihinde davalı ...Hava yollarının ... numaralı seferi ile yaptığı seyahatinde teslim ettiği bavulunu Hava Limanında teslim alamadığını ve "Kayıp Bagaj" müracaatı yaptığını, müracaatı üzerine rapor tutulduğunu, kayıp valizin bulunamadığını kaybolan eşyalar arasında değerini tespit edebildiği toplam 1.941,33-Euro (5.940,46-TL) değerinde hediyelik ve özel eşyalarının bulunduğunu, 5.940,46-TL) maddi tazminatın ihtar tarihi olan 02/04/2015 tarihinden itibaren faiz işletilerek, değerini belgeleyemediği eşyaları için şimdilik 5.000-TL lik kısmının dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faiziyle birlikte, 30.000-TL manevi tazminatın dava tarihinden itibaren faiz işletilerek davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili; müvekkili şirketin davacının kayıp olan bagajına ilişkin sorumluluğunun 1999 tarihli Montreal Konvansiyonuhükümlerine tabi olduğunu, müvekkili şirketin sorumluluğunun sınırlı olduğunu, bagajın fiili ağırlığı 15 kgX17 SDR üzerinden hesaplandığını, bagaj içinde taşınması yasak eşyalardan söz edildiğini yasak eşya taşınması halinde müvekkilinden tazminat istenemeyeceğini,davacının ne gibi manevi zarara uğradığını ispat etmesi gerektiğini, manevi tazminatın zenginleşmeye yol açacak miktarda olmaması gerektiğini ileri sürerek davanın reddine karar verilmesini savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın davacıya ait bagajın içerisindeki eşyaları ile birlikte davalıya ait 31.01.2015 tarihli Almanya-Stutgard seferi sırasında kaybolmasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat davası olduğu,taraflar arasında Montreal Konvansiyonunun uygulanması gerektiği, davacı tarafından davalı havayolu şirketine teslim edilen bagajın yolculuğun sonunda davacıya teslim edilmediği,Konvansiyonun 17/2 ve 22/2 maddesinde hava taşıyıcısının sorumluluğun 1131 SDR ile sınırlı olduğu,bagajda bulunan eşyaların değerinin 831,23-Euro olarak belirlendiği,belgesiz olarak 885-TL değerinde eşya bulunduğu,TBK 50 maddesi gereğince bagajda bulunması makul olan eşyalar yönünden değerin 818,25-Euro ve belgelendirilmeyen 885,00-TL'lik taleplerinin toplam olarak 1.171 SDR ye tekabül ettiği ancak konvansiyonun 22/2 maddesi gereğince 1.131 SDR talep edilebileceği 1.131 SDR nin karşılığının dava tarihi itibarı ile 4.640,49-TL olacağı bu miktara dava tarihinden itibaren yasal faiz iletilerek davalıdan tahsilne fazla istemin reddine, koşulları olmayan manevi tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili; müvekkil şirketin sorumluluğunun sınırlı olduğunu, davacı tarafın kaybolduğunu iddia ettiği eşyaların değerine ilişkin olarak ispata elverişli herhangi bir fiş veya fatura sunamadığını, müvekkili şirketin sorumluluğunun 15 kg x 19 SDR ile sınırlı olduğunu, davacı tarafından sunulan belgelerin fiş veya fatura olmadığını belgelerin yabancı bir dille yazıldığını ve fotokopi olduğunu, birtakım eşyaların bagajda taşınmasının yasak olduğunu,bagajda temel olarak giysi taşınabilececeğini,taşınması mutad olmayan eşyalardan dolayı müvekkil şirketin sorumluluğuna gidilemeyeceğini, eğer bu eşyalar için özel fayda beyanında bulunulup ek sigorta bedeli ödenseydi müvekkil şirketin sorumluluğuna gidilebileceğini, maddi tazminat talebinin mümkün olmadığını, kararın kaldırılarak davanın maddi tazminat talebi yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava; davacının davalı hava yolu taşıyıcısına ait uçak ile, Almanya- Türkiye arası yaptığı iş seyahati sırasında , Almanya'da davalıya uçuştan önce teslim ettiği bagajının kayıp edildiği iddiası ile, davacının maddi zararına karşılık (değeri tesbit olunan 1.941,33-euro = 5.940,46-TL ile değerini tesbit edemediği eşyanın değerinin 5.000-TL lik kısmı) kısmının ve 30.000-TL manevi tazminatın davalıdan tahsili istemine ilişkindir. Yolculuğun güzergahı ve her iki tarafın akit ülke olması nedeniyle 28.05.1999 tarihli Montreal Konvansiyonu uygulanacaktır. Somut olayda ; davacının 31.01.2015 tarihinde Almanya'da teslim ettiği valizini Sabiha Gökçen Hava Limanında teslim alamadığı, davalı nezdinde kayıp bagaj müracaatında bulunduğu,Hava Limanında rapor tutulduğu, değerini tespit edebildiği eşyaları için davalıya başvurduğu ancak davalı tarafça 301,28-euro ödeme teklifinde bulunulduğu belirlenmektedir.

Davalı vekili tarafından Montreal Protokolü m. 22 uyarınca yük için kg başına 19 SDR özel çekme hakkı ile sınırlı sorumlu olduğu, 15 kgx 19 SDR hesaplaması yapılması gerektiği ileri sürülmüş ise de; bu sınırlı sorumluluk hesaplanma yöntemi -yük taşıması için olduğu ,bagaj kaybında yolcu başına maksimum 1131 SDR sınırlı sorumluluk limiti geçerli bulunmaktadır. Yapılan hesaplamaya göre bagajda, hayatın olağan akışı gereği ortalama bir iş seyahatinde taşınması makul, mümkün olan ve bir kısmı belgeli olan 1.171-SDR değerinde davacının kaybının bulunduğu belirlenmiş, TBK m.50 hükmü dikkate alınarak davacının varlığını ileri sürdüğü belgesi sunulamayan mutad kişisel eşyanın değeri de nazara alınarak hükmedilen tutar kadri maruf bulunmaktadır.

Açıklanan nedenlerle,hesaplanan değerin üst sınırı aşması nedeniyle ilk derece mahkemesince Konvansiyonun 23/1 maddesine göre 1131-SDR karşılığı ile sınırlı olmak üzere hüküm verildiği anlaşılmakla davalı vekilinin ileri sürdüğü istinaf nedenleri yerinde olmadığından, davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 316,99-TL istinaf karar harcından davalı tarafından peşin yatırılan 80-TL harcın mahsubu ile bakiye 236,99‬-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davalı tarafından sarf edilen yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.30/12/2021

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/232195 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.