6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Kambiyo senedinden kaynaklanan ihtiyati hacizde çoklu borçlu yetkisi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2020/40 E. 2020/23 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ EmsalGörev ve yetkiİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)

Davacının nitelemesi: Yetki İtirazı mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Kambiyo senedinden (çek) kaynaklanan alacak nedeniyle talep edilen ihtiyati hacizde, İİK 258 ve 50. maddeler uyarınca HMK'nın yetkiye ilişkin hükümleri kıyasen uygulanır; bu tür alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan TBK 89/1 uygulanmaz. Birden fazla borçlu bulunması halinde HMK 7/1 gereği borçlulardan birinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir; borçlulardan bir kısmının o yer mahkemesinin yargı çevresinde ikamet etmesi, o mahkemenin yetkisini yeterli kılar.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati haciz talebinde yetkili mahkemenin belirlenmesi (çoklu borçlu) → ret

İddia: Muteriz borçlu vekili, çekin keşide yerinin Malatya olduğunu, keşideci müvekkilinin Malatya'da faaliyet gösterdiğini, İstanbul'da ikamet eden borçlular hakkında takip kesinleşmediğinden HMK 7/1'in uygulanamayacağını, İİK 50 ve HMK 447/2 göndermesiyle HMK 6. maddenin 1. cümlesinin uygulanması gerektiğini, bu nedenle yetkili mahkemenin Malatya Mahkemeleri olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: İİK 258. madde ihtiyati haciz kararının İİK 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından verileceğini belirtmiş, İİK 50. madde ise para veya teminat borcu takibinde HMK'nın yetkiye dair hükümlerinin kıyasen uygulanacağını, ayrıca takibe esas akdin yapıldığı icra dairesinin de yetkili olduğunu düzenlemiştir. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan, bu alacaklar için TBK 89/1 hükmü uygulanamaz. Çekten kaynaklanan borçta alacaklı; borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde veya muhatap banka şubesinin bulunduğu yerde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. Somut olayda birden fazla borçlu bulunduğundan, bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir. Borçlulardan ikisinin adresi Bakırköy Mahkemeleri yargı çevresinde bulunduğundan, Bakırköy mahkemeleri yetkilidir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Kambiyo senedinden kaynaklanan ihtiyati haciz taleplerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde HMK 7/1 uyarınca borçlulardan birinin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili olacağı hususunda BAM'ın kendi muhakemesiyle vardığı sonuç, benzer çoklu borçlu/yetki itirazı uyuşmazlıklarında bölgesel ikna edici emsal niteliği taşır.

Usul tespitleri

Yetkili mahkeme
Kambiyo senedinden (çek) kaynaklanan ihtiyati haciz taleplerinde; İİK 258 ve 50. maddeler uyarınca HMK'nın yetkiye ilişkin hükümleri kıyasen uygulanır. Bu alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan alacaklı, borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde veya muhatap banka şubesinin bulunduğu yerde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz yetki itirazı kambiyo senedi aranacak alacak çoklu borçlu yetkisi

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 258İİK 50İİK 257 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — TBK 89/1 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 7/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2020/40

KARAR NO 2020/23

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 10/12/2019 (Ek Karar)

NUMARASI 2019/500 D. İş-2019/501 Karar

TALEP İhtiyati Hacze İtiraz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 16/01/2020

İlk derece mahkemesince verilen ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın reddine yönelik kararın muteriz borçlu ...Limited Şirketi vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TALEP

İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekili, müvekkilinin borçlulardan ibraz edilen kambiyo senedi nedeniyle alacaklı olduğunu, vadesi gelmesine rağmen ödenmediğini, borçluların mal kaçırma hazırlığı içinde olduğunu, alacağın rehinle temin edilmediğini belirtilerek borçluların menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının borca yeter miktarı kadar ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, para borcunun vadesinin geldiği, ödenmediği ve rehin ile temin edilmemiş olduğu gerekçesiyle, talebin İ.İ.K'nun 257. maddesi gereğince talebin kabulü ile, alacaklının, 39.224- TL alacağının ifasının temini için borçluya ait borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan menkul ve gayri menkul mallarını ve alacaklılarıyla diğer haklarının borca yeter miktarının İ.İ.K’nunda belirtilen muayyen tahditler dairesinde % 15 oranında teminat ile ihtiyaten haczine karar verilmiştir.

İTİRAZ

İhtiyati hacze itiraz eden ... ltd.şti vekili itiraz dilekçesinde; ihtiyati hacze konu çekin keşide yerinin Malatya olduğunu, çekin keşidecisi olan müvekkili şirketin Malatya ilinde faaliyet gösterdiğini, bu nedenle Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin yetkisiz olduğunu, yetkili yerin Malatya Mahkemeleri olduğunu,müvekkili şirketin takipten dolayı alacaklıya hiçbir borcu bulunmadığını, borcun aslına ve ferilerine itiraz ettiklerini, müvekkilinin takibe konu çeki ... olan borcu sebebiyle verdiğini, söz konusu çekin Atc firması tarafından kaybedildiğini, bu sebeple Malatya 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2019/243 esas sayılı dosyasıyla çek hakkında ödeme yasağı alındığını ve çekin ödemesinin tedbiren durdurulduğunu, takibe konu çek incelendiğin de arkasının yazılmadığını, belirttikleri tedbirin şerh edildiğini, çekin arkasının kanuni süresi içerisinde ilgili bankaya ibraz edilmediğini ve karşılıksızdır işlemi yapılmadığını belirterek yetki itirazlarının kabulü ile yetkisiz mahkemeden istenen ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece; itiraz eden borçlu vekilinin yetki itirazının HMK 7. maddesine göre birden fazla borçlunun söz konusu olduğu hallerde bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesinin yetkili bulunduğunu,lehdar ... şirketi ve ciranta ... şirketinin merkez adreslerinin Bakırköy mahkemleri yetki alanında bulunduğunu,diğer itirazların İİK 265. madde kapsamında bulunmadığı gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Muteriz borçlu ....ltd.şti vekili; Malatya İcra Dairelerinin ve Malatya Mahkemelerinin yetkili olduğunu,HMK uygulanması için borçlular hakkında takip yapılması ve yetkiye itiraz ettiği anda bu borçlulardan İstanbul adresinde olan için takibin kesinleşmesi şartı arandığını, söz konusu itirazlarının İstanbul da ikamet eden borçlular hakkında takip kesinleşmeden yapıldığından HMK.'nın 7/1 in uygulanmasının mümkün olmadığını, İİK'nın 50 ve HMK.'nın 447/2 maddesi göndermesiyle uygulanması gereken HMK'nın 6. maddesinin 1. cümlesi olduğundan yetki itirazlarının kabulü gerekirken HMK'nın 7/1 maddesi gereğince yetki itirazlarının reddinin usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İİK'nın 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı yasanın 50. maddesiyle "Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe salahiyetlidir." şeklindeki düzenleme uyarınca ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi hususunda HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1. (818 Sayılı BK'nın 73/1) hükmü uygulanamaz. Çekten kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, çekin keşide yerinde, muhatap banka şubesinin bulunduğu yerde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

Somut olayda birden fazla borçlu söz konusu olduğundan bunlardan birinin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili bulunmaktadır.Borçlulardan ikisinin adresinin Bakırköy Mahkemeleri yargı alanında bulunduğu anlaşılmakla ,ihtiyati hacze itiraz eden borçlu ... Limited Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Muteriz ... Limited Şirketi vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Alınması gereken 54,40- TL istinaf karar harcından davacı tarafından peşin yatırılan 44,40- TL harcın mahsubu ile bakiye 10,- TL harcın muteriz ... Limited Şirketi'nden alınarak hazineye gelir kaydına,İstinaf yoluna başvuran tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi. 16/01/2020

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/172054 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.