6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir talebi

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2020/62 E. 2020/76 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Menfi tespit / İstirdatistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsal

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)

Gerekçe özeti

İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında, İİK 72/3. madde özel hüküm niteliğinde olup, bu davalarda ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilemez; davacı ancak teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir. HMK 207. maddedeki senet metnine ilişkin inkâr/itiraz usulüne bağlı özel bir tedbir türü bulunmadığından, bu maddeye dayanılarak teminatsız tedbir talep edilemez.

Ele alınan sorunlar

İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulup durdurulamayacağı → ret

İddia: Davacılar vekili, takibe konu senedin kambiyo vasfı taşımadığını, tahrif edildiğini ve rızaları hilafına doldurulduğunu ileri sürerek, ihtiyati tedbirin reddine ilişkin ara kararın kaldırılıp teminatsız olarak takibin durdurulmasına karar verilmesini istemiştir.

Gerekçe: İİK 72/3. madde uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulmasına karar verilemez; ancak davacı, göstereceği teminat karşılığında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir. Geçici hukuki koruma yargılamasında yaklaşık ispatla yetinilmesi, ispatın hiç aranmayacağı anlamına gelmez; talep eden, davanın esası yönünden haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Hisse Devir Sözleşmesinde davalının hissesinin devri karşılığında yapılacak ödemelere ilişkin şirketin ve diğer davacıların borçlu ve ciranta olduğu bono düzenleneceği kararlaştırılmıştır. İcra takibine konu senetlerin imzası inkâr edilmemiş, sadece senet metninin rızaları hilafına doldurulduğu iddia edilmiştir. HMK 207. maddede senet metninde yapılacak değişikliklerin ispat usulü belirtilmiş olup, bu maddeye bağlanan özel bir tedbir çeşidi bulunmamaktadır. Davacılar HMK 207. madde uyarınca teminatsız takibin durdurulmasını talep etmişse de, İİK 72/3. madde uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında takibin durdurulmasına karar verilemeyeceğinden, ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir talebinin reddine karar vermesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

İcra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında, İİK 72/3. maddenin HMK'nın genel tedbir hükümlerine (HMK 389, 207) karşı özel hüküm niteliğinde olduğu ve bu davalarda teminatsız ihtiyati tedbir yoluyla takibin durdurulamayacağı yönündeki değerlendirme açısından emsal niteliktedir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
menfi tespit davası ihtiyati tedbir yaklaşık ispat kambiyo senedi geçici hukuki koruma teminat

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 72/2İİK 72/3 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 389HMK 390/3HMK 207HMK 26

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2020/62

KARAR NO 2020/76

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 30/07/2019 Ara Karar

NUMARASI 2019/395 Esas

TALEP İhtiyati Tedbir

İSTİNAF KARAR TARİHİ 23/01/2020

İlk derece mahkemesince verilen 30/07/2019 tarihli ihtiyati tedbir talebinin reddine ilişkin ara kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkillerin alacaklı olduğunu iddia eden tarafa takip dosyası ve takibe konu senet yönünden İİK. Md. 72 vd. düzenlemeleri gereği borçlu olmadıklarının tespiti ile, takip müstenidatı evrakın kambiyo senedi vasfı bulunmadığından ve pay devri sözleşmesi ile yüklenilen edim müvekkili ... tarafından ifa edildiğinden, diğer davacılar yönünden ise davacılar pay devri protokolü ve sözleşmesinin tarafı olmadıklarından davalıya borçlu olmadıklarının tesbiti ile HMK. Md. 391 gereği teminatsız olarak takibin tedbiren durdurulmasına talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; dava icra takibinden sonra açılan menfi tespit davası olup bu dava kapsamında verilebilecek ihtiyati tedbir kararlarının İİK'nın 72/2. ve 72/3. maddesinde özel olarak düzenlendiğini, HMK'nın 209. maddesindeki tedbir ise genel nitelikte hüküm olduğundan HMK'nın 26. maddesi uyarınca taleple bağlılık kuralı gözetilerek davacının İİK'nın 72/3. maddesi uyarınca ihtiyati tedbir talebi de bulunmadığından davacı vekilinin HMK'nın 207. md. Uyarınca teminatsız ihtiyati tedbir kararı verilmesi isteminin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili ; davalının, müvekkili işletmenin eski ortağı olup, müvekkillerinden ... ile davalının o dönemde vekili olan Av. ... vasıtasıyla 04/11/2012 tarihli protokol imzalayarak, müvekkili işletmedeki payını devrettiğini, protokol ile işletmenin %50’sine tekabül eden pay karşılığı olarak 150.000-TL bedel belirlendiğini ve bu tutarın 12 ay da ödenmesinin hükme bağlandığını, bu tutar karşılığı teminat olmak ve vadesi bulunmamak üzere, senedin Av. ...’a teslim edildiğini, 17/05/2013 tarihli Üsküdar ... Noter aracılığı ile ... yevmiye numaralı pay devri sözleşmesi tanzim edilerek işlemlerin sonlandırıldığını, bu süreçte davalıya havale ve eft yoluyla alacağın kısım kısım ödendiğini, toplam yaklaşık 90.000-TL civarında ödeme yapıldığını, bu tutarlar dışında tespit edilemeyen ödemelerin hesap hareketlerinin celbi sonrasında tespit edileceğini, takibe konu senedin kambiyo vasfı taşımayan ve tahrif edilerek, keşidecinin rızası ve bilgisi haricinde kötü niyetli olarak, vade kısmı senet teminat senedi olmasa dahi zamanaşımı sonrasında doldurulmuş olan bir evrak olduğunu, bononun esaslı unsuru olan kayıtsız şartsız ödeme şartının olayda mevcut olmadığını,ihtiyati tedbirin reddine ilişkin ara kararın kaldırılarak teminatsız olarak takibin durdurulmasına karar verilmesini karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

İİK 72/3.maddesi "İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak,... göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir." 6100 Sayılı HMK 389 . Maddesi "Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. " Aynı yasanın 390/3 Maddesi "tedbir talep eden taraf dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır."Şeklinde düzenlenmiştir.

Geçiçi hukuki koruma yargılamasını, asıl hukuki koruma yargılamasından ayıran özelliklerden biri ispat ölçüsü noktasındadır.Geçiçi hukuki koruma yargılamasında yaklaşık ispatla yetinilmiş olması, ispatın aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez. Yaklaşık ispat durumunda ise; hakim o iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte; zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez. Bu sebepledir ki; genelde geçici hukuki korumalara, karar verilirken haksız olma ihtimalide dikkate alınarak talepte bulunandan teminat alınması öngörülmüştür. İİK 72. maddesi gereğince ihtiyati talep eden geçici hukuki koruma kararlarının genel olarak düzenlendiği HMK hükümleri uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilebilmesinin koşulları kapsamında haklığının yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır.

Hisse Devir Sözleşmesinde davalının hissesinin davacı ...'a devri karşılığında yapılacak ödemelere ilişkin şirketin ve diğer davacıların borçlu ve ciranta olduğu bono düzenleyerek davalıya teslim edeceği hususu düzenlenmiştir. İcra takibine konu senetlerin imzası inkar edilmemiş olup senet metninin davacıların rızası hilafına doldurulduğu iddia edilmektedir .HMK 207 maddesinde de senet metninde yapılacak değişikliklerin düzenleme usulü belirtilmiş olup bu madde hükmüne bağlanan özel bir tedbir çeşidi bulunmamaktadır. Davacılar HMK 207.maddesi uyarınca teminatsız icra takibinin durdurulmasına talep etmiş ise de İİK 72/3 maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında takibin durdurulmasına karar verilemez.Bu durumda mahkemece ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmesinde isabetsizlik yoktur.Açıklanan nedenlerle istinaf sebepleri yerinde görülmeyen davacılar vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati tedbir isteyen/da vacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 54,40- TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 44,40- TL harcın mahsubu ile bakiye 10- TL harcın davacılardan alınarak hazineye gelir kaydına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 23/01/2020

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/171780 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.