6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Bonoya dayalı ihtiyati hacizde yetkili mahkeme keşide yeridir

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2020/205 E. 2020/292 K. · · İlk derece: İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizkaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin

★ EmsalGörev ve yetkiİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)Bono

Davacının nitelemesi: İhtiyati Hacze İtiraz mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

Bonoya dayalı ihtiyati haciz talebinde yetkili mahkeme, İİK 50 ile HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerine yapılan atıf uyarınca belirlenir; kambiyo senedinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan TBK 89/1 uygulanmaz ve alacaklı, borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu varsa bunlardan birinin yerleşim yerinde veya bononun keşide yerinde ihtiyati haciz talep edebilir. Bono üzerindeki imza ve yazıya itiraz, İİK 265'te sınırlı sayılan itiraz nedenleri arasında olmadığından ihtiyati hacze itirazda ileri sürülemez; bu husus ancak menfi tespit davasında ileri sürülebilir.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi → kabul

İddia: İhtiyati haciz isteyen vekili, İİK 50. madde yollamasıyla HMK 6. madde uyarınca bonoda öngörülen ödeme yeri, ödeme yeri yoksa tanzim yeri mahkemesinin yetkili olduğunu, talebe konu bonolarda tanzim yerinin İstanbul olduğunu, dolayısıyla İstanbul Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: İİK 258. maddesi ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceğini belirtmiş, İİK 50. madde ise para veya teminat borcu için takip hususunda HMK'nın yetkiye dair hükümlerinin kıyasen uygulanacağını, ayrıca takibe esas akdin yapıldığı icra dairesinin de yetkili olduğunu düzenlemiştir. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için TBK 89/1 (818 sayılı BK 73/1) hükmü uygulanamaz. Bonodan kaynaklanan borcun alacaklısı, borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde veya bononun keşide yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. Somut olayda ihtiyati haciz talebine konu bonoların keşide yeri İstanbul olduğundan İstanbul mahkemeleri de yetkilidir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Bono üzerindeki imza ve yazıya itirazın ihtiyati hacze itiraz nedeni olup olmadığı → ret

İddia: Borçlu, bonolar üzerindeki yazı ve imzaların kendisine ait olmadığını ileri sürerek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Gerekçe: İİK 265. maddesinde itiraz nedenleri sınırlı olarak sayılmıştır; bonolardaki imza ve yazıya itiraz bu nedenler arasında bulunmamaktadır. Bu husus ancak açılacak bir menfi tespit davasında ileri sürülebilir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Teminat oranının yeterliliği → ret

İddia: Borçlu, mahkemece takdir edilen teminat miktarının yetersiz olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: İlk derece mahkemesince takdir edilen %15 teminat oranı uygun bulunmuştur.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Bonoya dayalı ihtiyati haciz taleplerinde yetkili mahkemenin İİK 50 ve HMK 6 atfı çerçevesinde bononun keşide yeri mahkemesi olarak da belirlenebileceği ve bono üzerindeki imza/yazıya itirazın İİK 265'teki sınırlı itiraz nedenleri arasında yer almadığı yönündeki tespitler bakımından emsal niteliktedir.

Usul tespitleri

Yetkili mahkeme
Bonoya dayalı ihtiyati haciz taleplerinde, İİK 50 ile HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerinin kıyasen uygulanması sonucu, alacaklı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu varsa bunlardan birinin yerleşim yerinde veya bononun keşide yeri mahkemesinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz ihtiyati hacze itiraz yetkili mahkeme bono kambiyo senedi aranacak alacak menfi tespit teminat

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 50İİK 257İİK 258İİK 265 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 6 · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — TBK 89/1 · 818 Sayılı BK — 818 Sayılı BK 73/1

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2020/205

KARAR NO 2020/292

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 28/10/2019 (Ek Karar)

NUMARASI 2019/936 D. İş- 2019/930 Karar

TALEP İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 05/03/2020

İhtiyati hacze itirazın kabulüne yönelik ek kararın ihtiyati haciz isteyen vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati haciz isteyen vekili, karşı tarafın borçlusu olduğu bonoların vadesinde ödenmediğini, borçlulara yapılan başvuruların sonuçsuz kaldığını ileri sürerek bonolara dayalı olarak borçlular hakkında ihtiyati haciz isteminde bulunmuş, talep uygun görülerek mahkemece 21/06/2019 tarihinde ihtiyati haciz kararı verilmiştir.

İTİRAZ

Borçlu ..., yetkili mahkemenin Bakırköy Ticaret Mahkemeleri olması nedeniyle yetki itirazında bulunduğunu, ayrıca mahkemece takdir edilen teminat miktarının yetersiz olduğunu, bonolar üzerindeki yazı ve imzaların tarafına ait olmadığını belirterek ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince, ihtiyati hacze konu bonolar üzerinde yetkili mahkemenin İstanbul mahkemeleri olduğu belirlendiği, ancak taraflardan ...'ın tacir olduğuna dair taraflarca bilgi ve belge sunulmadığı, dolayısıyla bonoda usulüne uygun bir yetki sözleşmesi bulunmadığı, HMK 6. madde ve İİK 50. madde uyarınca ihtiyati hacze itiraz edenin yerleşim yerinin Halkalı/İstanbul olduğu gerekçesiyle 21/06/2019 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati haciz isteyen vekilinin istinaf dilekçesinde özetle; İİK 50.m. yollamasıyla HMK 6.maddesi uyarınca genel yetkili mahkemelerin ve bonoda öngörülen ödeme yeri mahkemesi, ödeme yeri yoksa tanzim yerinin ödeme yeri olarak kabulü gerekeceğinden tanzim yeri mahkemesinin de yetkili olduğunu, talebe konu bonolarda ise tanzim yerinin İstanbul olduğunu, dolayısıyla İstanbul Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu belirterek ek kararının kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE

Talep, bonolara dayalı olarak İİK 257 vd. m. uyarınca ihtiyati haciz istemine ilişkindir.İİK'nın 258. maddesinde ihtiyati hacze 50. maddeye göre yetkili mahkeme tarafından karar verileceği belirtilmiş, aynı yasanın 50. maddesiyle "Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe salahiyetlidir." şeklindeki düzenleme uyarınca ihtiyati hacizde yetkili mahkemenin belirlenmesi hususunda HMK'nın yetkiye ilişkin hükümlerine atıfta bulunulmuştur. Kambiyo senetlerinden doğan alacaklar aranacak alacak niteliğinde olduğundan bu alacaklar için 6098 sayılı TBK'nın 89/1.

(818 Sayılı BK'nın 73/1) hükmü uygulanamaz. Bonodan kaynaklanan borcun alacaklısı borçlunun yerleşim yerinde, birden fazla borçlu bulunması halinde borçlulardan birinin yerleşim yerinde, bononun keşide yerinde ihtiyati haciz talebinde bulunabilir. Somut olayda ihtiyati haciz talebine konu bonoların keşide yeri İstanbul olup, buna göre İstanbul Mahkemeleri de yetkilidir. Öte yandan İİK 265.maddesinde itiraz nedenleri sınırlı olarak sayılmıştır, bonolardaki imza ve yazıya itiraz bu nedenler arasında bulunmamakta olup ancak açılacak bir menfi tespit davasında ileri sürülebilir. İlk derece mahkemesince takdir edilen %15 teminat oranı da uygun bulunmuştur.O halde ilk derece mahkemesince açıklanan bu hususlar dikkate alınarak, ihtiyati hacze itirazın reddi gerekirken, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş ise de, bu husus yeninden yargılamayı gerektirmediğinden, ihtiyati haciz isteyen vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ek kararın kaldırılmasına ve itirazın reddine yönelik aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle;İhtiyati haciz isteyen alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, İstanbul 18.Asliye Ticaret Mahkemesi’nin 2019/936 D.İş 2019/930 K. sayılı 28/10/2019 tarihli ek kararının HMK 353(1)b-2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,"İtiraz eden borçlu ...’ın 21/06/2019 tarihli ihtiyati haciz kararına itirazının REDDİNE,” İlk derece mahkemesine ilişkin olarak;"İlk derece yargılamasına ilişkin olarak; 935-TL maktu vekalet ücreti ile 20,60- TL posta masrafının muteriz borçludan alınarak alacaklıya ödenmesine,"İstinaf yoluna başvuran alacaklı tarafından yatırılan 44,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,Alacaklı tarafça yapılan 99,60-TL istinaf giderinin muteriz borçludan alınarak alacaklıya ödenmesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.

05/03/2020

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/171373 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.