6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İhtiyati hacze itirazı inceleme görevi, kararı veren mahkemeye aittir

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2020/1098 E. 2020/963 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalGörev ve yetkiİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)usul emsali

Mahkemenin nitelemesi: Kıymetli evrak (kambiyo)

Davacının nitelemesi: İhtiyati Hacze İtiraz mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

İİK 265. madde uyarınca, kendisi dinlenmeden ihtiyati haciz kararı verilen borçlunun bu karara karşı yapacağı itirazı (dayandığı sebepler, mahkemenin yetkisi ve teminat yönünden) inceleme görevi, ihtiyati haciz kararını veren mahkemeye aittir; İcra Hukuk Mahkemesinin bu konuda görevi yoktur. Bu görev, itirazın ihtiyati haczin takibe konulmasından önce veya sonra yapılmasından etkilenmez. İİK 266. madde kapsamında teminat karşılığı ihtiyati haczin kaldırılması talep edilmemişse, itiraz İİK 265 çerçevesinde ihtiyati haciz kararını veren mahkemece incelenmelidir; kambiyo senedine dayalı takipte yetki ve imzaya itirazın ayrı bir icra hukuk mahkemesi dosyasında (esasa ilişkin olmayan bir dava niteliğinde) görülmesi, ihtiyati haciz kararına itirazı inceleme görevini bu mahkemeye kaydırmaz.

Ele alınan sorunlar

İhtiyati hacze itirazı incelemekle görevli mahkemenin belirlenmesi → kabul

İddia: Muteriz (borçlu) vekili, İstanbul Anadolu 8. İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/127 Esas sayılı dosyasındaki yargılamanın konusunun itirazın iptali değil yetki, imza ve borca itiraz olduğunu, ihtiyati hacze itiraz tarihinde alacağa ilişkin açılmış bir dava bulunmadığını, İİK 265 uyarınca itirazı incelemekle görevli mahkemenin ihtiyati haciz kararını veren mahkeme olduğunu, ayrıca anılan dosyada yetki kaydının geçersiz sayılarak yetkisizlik kararı verildiğini, bu nedenlerle Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesinin yetkili olduğunu ileri sürerek ek kararın kaldırılmasını talep etmiştir. İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili ise mahkemenin yetkisine yapılan itirazın reddi gerektiğini, müvekkilinin tacir olduğunu ileri sürerek ek kararın kaldırılıp itirazın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Gerekçe: İcra İflas Kanunu'nun 265. maddesine göre, kendisi dinlenmeden ihtiyati haciz kararı verilen borçlu, ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı kararı veren mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. İtirazın, ihtiyati haciz kararının takibe konulduğu tarihten önce veya sonra yapılması arasında fark yoktur; alacaklı ihtiyati haciz kararından sonra icra takibine başlamış olsa bile, ihtiyati haciz kararına itirazı inceleme görevi ihtiyati haciz kararını vermiş olan mahkemeye aittir. İcra Mahkemesinin böyle bir görevi yoktur. İİK 266. maddesinde ise, borçlunun haczedilen malların kıymeti oranında teminat göstermesi halinde mahkeme veya İcra Hukuk Mahkemesi tarafından ihtiyati haciz kararının kaldırılması düzenlenmiştir; bu durumda mallar üzerindeki ihtiyati haciz tamamen kalkmakta ve gösterilen teminat ihtiyaten haczedilmiş sayılmaktadır. Somut olayda borçlu vekili, ihtiyati haciz kararını veren mahkemenin yetkili olmadığını, senet üzerindeki yetki şartının geçerli olmadığını ve senet üzerindeki imzanın borçlu şirket yetkilisine ait olmadığını, koşulların oluşmadığını ileri sürerek ihtiyati haczin kaldırılmasını talep etmiş; istemde İİK 266. madde hükmüne dayalı teminat karşılığı ihtiyati haczin kaldırılması talebi bulunmamaktadır. O halde mahkemece, ihtiyati haczin kaldırılmasını isteyen borçlu vekilinin itirazının İİK 265. madde çerçevesinde incelenerek neticesine göre bir karar verilmesi gerekirken, İcra Hukuk Mahkemesinde yetki ve imzaya itirazın esasa ilişkin bir dava olmadığı da gözden kaçırılarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

İhtiyati hacze itirazı inceleme görevinin, aynı alacağa ilişkin başka bir davanın (itirazın iptali/yetki-imza itirazı) görüldüğü icra hukuk mahkemesine değil, ihtiyati haciz kararını veren mahkemeye ait olduğuna dair tespit; İİK 265 ile İİK 266 kapsamındaki itiraz türlerinin görevli mahkeme yönünden birbirinden ayrıştırılması açısından emsal niteliktedir.

Usul tespitleri

Görevli mahkeme
İhtiyati hacze itirazı (İİK 265 kapsamındaki sebepler, yetki ve teminat itirazları) incelemekle görevli mahkeme, ihtiyati haciz kararını veren mahkemedir; İcra Hukuk Mahkemesinin bu itirazı inceleme görevi bulunmamaktadır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz ihtiyati hacze itiraz görev İİK 265 İİK 266 icra hukuk mahkemesi kambiyo senedine dayalı takip yetkiye itiraz

Atıf yapılan mevzuat: İcra İflas Kanunu — İcra İflas Kanunu 265İcra İflas Kanunu 266 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)a-3HMK 362(1)-f

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2020/1098

KARAR NO 2020/963

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 29/04/2020 (Ek Karar)

NUMARASI 2020/36 D.İş 2020/43 Karar

DAVA

İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 08/10/2020

İhtiyati hacze itirazın İcra Hukuk Mahkemesince karara bağlanması gerektiğine ilişkin ek kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

Alacaklı vekili; davalı şirketin borcuna karşılık 30/04/2017 düzenleme tarihli, 05/08/2018 vade tarihli 2.200.000 USD bedelli senet verdiğini, davalının malları kaçırma tehlikesi olduğunu, bu nedenlerle 50.000- USD üzerinden borçlunun menkul ve gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının teminatsız, aksi takdirde düşük oran ile ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, ihtiyati haciz talebinin kabulüyle 50.000- USD alacak yönünden borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine %15 teminat karşılığı ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir.

İTİRAZ

Borçlu vekili; ihtiyati haciz kararından henüz haberinin olduğunu, mahkemenin yetkisiz olduğunu, müvekkili şirket adresinin Bağcılar/ İstanbul olduğu bu nedenle Bakırköy Mahkemelerinin yetkili olduğunu, senet üzerindeki Kartal ibaresinin geçerli olmadığını, işbu ibarenin yetki sözleşmesi olarak kabulünün mümkün olmadığını, yetki sözleşmesinin geçerli olabilmesi için sözleşme taraflarının tacir olmaları gerektiğini, senet üzerindeki imzanın müvekkili şirket yetkilisinin olmadığını bu nedenlerle yetkisiz ve hukuki şartlardan yoksun ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

EK KARAR

Mahkemece; ihtiyati hacze konu alacak ile ilgili İstanbul Anadolu 8. İcra Hukuk Mahkemesi 2020/127 esas sayılı dosyası ile itirazın iptali davası açılmış olması sebebiyle ihtiyati hacze itirazın itirazın iptali davası dosyasında görülmesi gerektiği gerekçesiyle mahkemenin görevsizliğine, dosyanın anılan mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

1- Muteriz vekili, İstanbul Anadolu 8.İcra Hukuk Mahkemesi'nin 2020/127 Esas sayılı dosyasında yapılan yargılamanın konusunun itirazın iptali değil, yetki, imza ve borca itiraz olduğunu, ihtiyati hacze itiraz edilme tarihi itibariyle ihtiyati hacze konu alacak hakkında açılmış dava bulunmadığını, ayrıca İİK 265.maddesi uyarınca yapılan itirazlarda, itirazı incelemeyle görevli mahkemenin ihtiyati haciz kararı veren mahkeme olduğunu, 2020/127 Esas sayılı dosyada bonoda lehtar olarak gözüken ...'ın tacir olmadığının tespit edilip bonodaki yetki kaydı geçersiz sayıldığından yetkisizlik kararı verildiğini, Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu, bu nedenlerle kararın kaldırılarak yetkisizlik nedeniyle ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

2- İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili , itiraz eden vekilinin mahkemenin yetkisine itirazının reddi gerektiğini ,müvekkilinin iki şirketi yöneten tacir olduğunu ileri sürerek ek kararın kaldırılmasını itirazın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE İstanbul Anadolu 8.İcra Hukuk Mahkemesinin 2020/127 esas-494 karar sayılı dosyasında kambiyo senetlerine dayalı takibe karşı İİK nun 168/5.maddesi uyarınca yetki ve imzaya itiraz edilmiştir. İcra İflas Kanunu’nun 265. maddesine göre, kendisi dinlenmeden ihtiyati haciz kararı verilen borçlu, verilen ihtiyati haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı kararı veren mahkemeye müracaatla itiraz edebilir.Bu durumda itirazın, ihtiyati haciz kararının takibe konulduğu tarihten önce veya sonra yapılması arasında bir fark yoktur. Eş söyleyişle, alacaklı ihtiyati haciz kararından sonra icra takibine başlamış olsa bile, ihtiyati haciz kararına itirazı inceleme görevi ihtiyati haciz kararını vermiş olan mahkemeye aittir.İcra Mahkemesinin böyle bir görevi yoktur.İcra İflas Kanunu’nun 266.

maddesinde ise, borçlunun haczedilen malların kıymeti oranında teminat göstermesi halinde mahkeme veya İcra Hukuk Mahkemesi tarafından ihtiyati haciz kararının kaldırılması düzenlenmiştir. Bu durumda, mallar üzerindeki ihtiyati haciz tamamen kalkmakta ve onun yerine gösterilen teminat ihtiyaten haczedilmiş sayılmaktadır.Somut olaya gelince, ihtiyati haczin kaldırılmasını isteyen (borçlu) vekili,ihtiyati haciz kararını veren mahkemenin yetkili olmadığını ,senet üzerindeki yetki şartının geçerli olmadığını,senet üzerindeki imzanın borçlu şirket yetkilisine ait olmadığını ,koşulların oluşmadığını ileri sürerek, ihtiyati haciz kararının kaldırılmasını talep etmiştir. istemde İİK.'nun 266.madde hükmüne dayalı teminat karşılığı ihtiyati haczin kaldırılması talebi bulunmamaktadır.O halde, mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, ihtiyati haczin kaldırılmasını isteyen (borçlu) vekilinin itirazı İcra İflas Kanunu’nun 265.

maddesi çerçevesinde incelenerek neticesine göre bir karar verilmek gerekirken,İcra Hukuk Mahkemesinde yetki ve imzaya itirazın esasa ilişkin bir dava olmadığı da gözden kaçırılarak yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.Açıklanan nedenlerle; itirazın İstanbul Anadolu 8.İcra Hukuk Mahkemesince karara bağlanması gerektiğine ilişkin ek kararın kaldırılmasına, ihtiyati haciz kararına itiraz eden (borçlu) vekilinin itirazları ve talepleri karara bağlanmak üzere dosyanın ,kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden ve ihtiyati hacze itiraz eden vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/36 D.İş - 2020/43 Karar sayılı 29/04/2020 tarihli ek kararının, HMK.'nun 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA; "İtiraz incelenmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine"İstinaf yoluna başvuran alacaklı ve itiraz eden tarafından yatırılan peşin istinaf karar harcının (Alacaklı 54,40-TL muteriz 54,40-TL ) kendilerine iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 08/10/2020

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/164883 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.