Temlik edilen alacakta takas def'i, ihtiyati haciz itirazında incelenemez
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2020/1029 E. 2020/1407 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)
Gerekçe özeti
Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para alacağına dayalı ihtiyati haciz kararına yapılan itirazın incelenmesinde mahkeme, İİK 265 uyarınca gösterilen sebeplere hasren tetkikat yapar; alacağın esasına ilişkin tahkikat yapamaz, sunulan belgelere göre yaklaşık ispat yeterlidir. Alacağın temlik yoluyla devredildiği ve temlik borçlusunun muvafakatnamede takas hakkından feragat ettiğinin ileri sürüldüğü hallerde, bu husus alacağın esasına ilişkin bir def'i niteliğinde olup ihtiyati haciz itirazında incelenemez; ilgilisi tarafından açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebilir.
Ele alınan sorunlar
Alacağın dayanağı ve temlik ilişkisinin niteliği → ret
İddia: İtiraz eden vekili, dosyada alacağın senede dayalı olduğuna dair bir atıf bulunmadığı halde ilk derece mahkemesinin bu yönde hatalı tespit yaptığını, alacağın dayanağı olan hukuki ilişkinin ve temlik ilişkisinin irdelenmeden değerlendirme yapıldığını, alacaklının muacceliyet mi yoksa mal kaçırma şüphesi mi nedeniyle haciz talep ettiğinin belirsiz olduğunu, talep edilen tarihte müvekkilinden muaccel bir alacak bulunmadığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: Alacaklı bankanın kredi borçlusundan alacaklı olduğu, borçlunun karşı taraftan doğmuş ve doğacak alacağını noter temliknamesiyle bankaya temlik ettiği, karşı tarafın yetkilileri tarafından temliknamenin kayıtsız şartsız kabul edildiğine, alacak üzerinde herhangi bir devir yasağı, rehin, haciz, tedbir ya da takyidat bulunmadığının kabul edildiğine dair muvafakatname verildiği ve temlikname gereğince alacağın karşı taraftan talep edildiği anlaşılmaktadır. Karşı taraf borçlu, temlike muvafakat edilen birlikten karşı alacakları bulunduğunu, bu mahsup yapıldığında alacağın temlik miktarı kadar olmadığını ileri sürerek itiraz etmekte ise de, alacaklı banka, temliknameye karşı verilen muvafakatnamede karşı yanın BK 124 gereği takas hakkından feragat ettiğini ileri sürmektedir. Temlik belgesi devir borçlusuna gönderilmiş olup, devir tarihi itibariyle temlik edilen alacak üzerinde devir yasağı bulunmadığı, alacağı devreden ile banka arasındaki uyuşmazlıklar dikkate alınmaksızın, takas dahil herhangi bir def'i ileri sürmeksizin borcu bankaya ödeyeceğinin beyan edildiği anlaşılmaktadır. Borçlunun itirazları alacağın esasına dair olup, takas hakkından feragat edip etmediği borçlu tarafça açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebilir.
Gerekçe kaynağı: özgün
İhtiyati haciz itirazında incelemenin kapsamı ve yaklaşık ispat → ret
İddia: İtiraz eden vekili, alacağın varlığının yargılamayı gerektirdiğini, ihtiyati hacze itirazın reddine ilişkin kararın kaldırılarak ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi gerektiğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: İhtiyati haciz kararında alacağın esasına yönelik tahkikat yapılması mümkün olmayıp, sunulan belgelere göre alacağın varlığı hususunda yaklaşık ispatın sağlandığını kabul etmek gerekmektedir. İlk derece mahkemesinin itirazın reddi yönünde verdiği ek kararda isabetsizlik görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Temlik edilen alacağa dayanan ihtiyati haciz talebinde, borçlunun temlik borçlusundan olan karşı alacağına dayalı takas iddiasının alacağın esasına ilişkin bir def'i olduğu ve ihtiyati haciz itirazı incelemesinde tahkik edilemeyeceği, bu hususun ancak menfi tespit davasında ileri sürülebileceği yönündeki tespit bakımından emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati haciz↗ ihtiyati hacze itiraz↗ temlik↗ takas↗ yaklaşık ispat↗ menfi tespit davası↗ BK 124↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2020/1029
KARAR NO 2020/1407
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 12/02/2020 (Ek Karar)
NUMARASI 2020/23 D. İş-2020/23 Karar
TALEP İhtiyati Hacze İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 30/12/2020
İhtiyati hacze itirazın reddine yönelik ek kararın ihtiyati hacze itiraz eden vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
TALEP
İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili; bankanın genel kredi sözleşmesinden dolayı talep dışı ... İktisadi İşletmesinden 16.265.314,18-TL alacaklı olduğu, sözleşme gereğince ödeme yapılmadığından ... İktisadi İşletmesinin, karşı tarafdan doğmuş ve doğacak 40.000.000-TL alacağını Konya Ereğli ... Noterliğinin 05/07/2017 günlü, ... yevmiye nolu temliknamesi ile bankaya temlik ettiği, ... A.Ş. yetkilileri tarafından temliknamenin kabul edildiğine dair 07/07/2017 tarihli, muvafakatname verildiğini, senet nedeniyle ortaya çıkan alacağın muaccel hale geldiğini ve rehinle temin edilmemiş alacaklarına ilişkin borçluya ihtarname yolu ile yaptıkları tüm müracaatların sonuçsuz kaldığını, borçlunun mal kaçırma ve adres değiştirme ihtimali bulunduğunu ve alacak rehinle temin edilmediğinden, 16.265.314,18-TL'lik borca yetecek miktarda menkul, gayrimenkul ile 3.
şahıslardaki hak ve alacaklarının uygun bir teminat karşılığında ihtiyaten haczine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, hukukî bir işlem söz konusu olduğunda, alacağın varlığının ve muaccel olduğunun yazılı bir belgeye veya belgeler zincirine dayanması tercih edilmesi gereken bir seçenek olduğu, ihtiyati hacizde amacın davaya ilişkin bir yargılamadan farklı olarak, maddi hukuka dayanan hak bakımından nihaî bir karar verip uyuşmazlığı sona erdirmek olmadığı, Anayasanın 2’nci maddesinde yer alan “hukuk devleti” ilkesinin bir gereği olarak, bireylere etkin hukukî himaye sağlamak olduğu, maddi hukuka göre kimin haklı kimin haksız olduğu, İ.İ.K.'nun 264. maddesi çerçevesinde itirazın kaldırılması veya itirazın iptali davası çerçevesinde ya da açılacak bir menfi tespit veya istirdat davası sırasında incelenerek sonuçlandırılması gerektiği,İİK.'nun 257.
maddesi gereğince “Rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı...”nın ihtiyati haciz isteyebileceği gerekçesiyle talebin kabulü ile borçlunun 16.265.314,18-TL borcuna yeterli miktarda malvarlığına ihtiyati haciz konulmasına karar verilmiştir.
İTİRAZ
İtiraz eden vekili;müvekkili şirket tarafından banka lehine keşide edilmiş bir senet bulunmadığını, bankanın müvekkil şirketten muaccel bir alacağı bulunmadığını, temlik öncesi ve temlikten sonra yapılan ödemeler taraflar arasındaki ticari ilişki kapsamında belirlenen bir hesaplama yöntemi ve bu yöntemle yapılan hesaplama sonucu ortaya çıkan alacak tutarının ödenmesi suretiyle yapıldığını, öncesinde Konya Ereğli lehine ve dolayısıyla temlik alacaklısı banka lehine bir alacak doğması söz konusu olmadığını, öyle ki, söz konusu taleplerin Konya Ereğli'nin finansal olarak ciddi sıkıntılar yaşayarak konkordato talep ettiği döneme rast geldiğini, ayrıca anılan tutar ihtarnamenin gönderildiği tarihinde muaccel olmadığını, birliğin alacağının hacze konu tutarın 50'de birinden bile az olduğunu, alacak miktarının çok üzerinde haciz uygulandığını belirterek ihtiyati haczin kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
EK KARAR
Mahkemece,bankanın genel kredi sözleşmesinden dolayı borçlu ...'ten 16.265.314,18- TL alacaklı olduğu, birliğin, karşı taraf ... A.Ş. 'den doğmuş ve doğacak 40.000.000- TL alacağını Konya Ereğli ... Noterliğinin 05/07/2017 günlü, ... yevmiye nolu temliknamesi ile temlik ettiği, ... A.Ş. yetkilileri tarafından temliknamenin kabul edildiğine dair 07/07/2017 tarihli, ihtiyati haciz talep eden banka muhataplı muvafakatname verilmiş olduğu, bu muvafakatnamede temliğin kayıtsız şartsız kabul edildiği, alacağın talep edilmesi halinde herhangi bir temlik/devir yasağı, rehin, ihtiyati veya icrai haciz, tedbir ve başkaca devir vb herhangi bir takyidat bulunmadığının kabul edildiği ,temlikname gereğince karşı tarafdan borcun ödenmesinin talep edildiği,karşı taraf ...
A.Ş.'nin ileri sürdüğü itiraz sebeplerinin alacağın esasın dair itirazlar olduğu, ibraz edilen belgelerin yaklaşık kanaat oluşturmaya yeterli olduğu gerekçeleriyle ihtiyati hacze itirazın reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İhtiyati hacze itiraz eden vekili; dosyadaki belgelerde ve bankanın talep dilekçesi içeriğinde veya eklerinde "senet" atfı bulunmamasına rağmen Mahkemece yapılan ilk inceleme neticesinde alacağın senete dayalı olduğu şeklinde yapılan tespit itibariyle dosya içeriğinin eksik ve hatalı incelendiği, alacağın dayanağı olan hukuki ilişkinin tespitinde hataya düşüldüğü,alacağın bankanın genel kredi sözleşmesine istinaden Konya Ereğli'den olan bakiye alacağı olduğu şeklinde hatalı bir tespite istinaden inceleme ve değerlendirme yapıldığı, temlik ilişkisi irdelenmeden değerlendirme yapıldığını, bankanın taleplerinde alacağın muaccel olduğu için mi yoksa müvekkili şirketin kaçma, adres değiştirme şüphesi olduğu için mi ihtiyati haciz talebinde bulunduğunun anlaşılamadığını, dava dışı Konya Ereğli'nin ve dolayısıyla talepte bulunan bankanın, ihtiyati haciz talep edilen tarihte müvekkili şirketten muaccel olan herhangi bir alacağının bulunmadığını, alacağın varlığının yargılamayı gerektirdiğini belirterek, ihtiyati hacze itirazın reddine kararının ortadan kaldırılarak, davacının ihtiyati haciz taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
İhtiyati haciz kararı verilmesinin koşulları İİK'nın 257/1. Maddesinde düzenlenmiş olup, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısı, borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacaklariyle diğer haklarını ihtiyaten haczini talep edebilir. İhtiyati hacze İtiraz ise İİK'nın 265. Maddesinde düzenlenmiş olup; Borçlu kendisi dinlenmeden verilen ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere, mahkemenin yetkisine ve teminata karşı; huzuriyle yapılan hacizlerde haczin tatbiki, aksi hâlde haciz tutanağının kendisine tebliği tarihinden itibaren yedi gün içinde mahkemeye müracaatla itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder.
Menfaati ihlâl edilen üçüncü kişiler de ihtiyatî haczi öğrendiği tarihten itibaren yedi gün içinde ihtiyatî haczin dayandığı sebeplere veya teminata itiraz edebilir. Mahkeme, gösterilen sebeplere hasren tetkikat yaparak itirazı kabul veya reddeder. Alacaklı bankanın ,Kredi borçlusu .. İktisadi İşletmesinden 16.265.314,18- TL alacaklı olduğu, ... İktisadi İşletmesinin, karşı taraf ... A.Ş. 'den doğmuş ve doğacak 40.000.000- TL alacağını Konya Ereğli ... Noterliğinin 05/07/2017 günlü, ... yevmiye nolu temliknamesi ile bankaya temlik ettiği, ... A.Ş. yetkilileri tarafından temliknamenin kabul edildiğine dair 07/07/2017 tarihli, ihtiyati haciz talep eden bankaya muvafakatname verilmiş olduğu, muvafakatnamede temliğin kayıtsız şartsız kabul edildiği, alacağın talep edilmesi halinde herhangi bir temlik/devir yasağı, rehin, ihtiyati veya icrai haciz, tedbir ve başkaca devir vb herhangi bir takyidat bulunmadığının kabul edildiği, temlikname gereğince alacağın karşı yandan talep edildiği anlaşılmaktadır.
Karşı yan borçlu temlike muvafakat edilen birlikten karşı alacakları bulunduğu bu mahsup yapıldığında temlik edenin temlik edilen alacağının kendisine olan borçları mahsup edildiğinde ,alacağının temlik miktarı kadar olmadığını ileri sürerek ihtiyati haciz kararına itiraz etmekte ise de ,alacaklı bankada temliknameye karşı verilen muvafakatname de karşı yanın BK 124 gereği takas hakkından feragat ettiğini ileri sürmektedir.Temlik belgesi devir borçlusuna gönderilmiş olup,devir tarihi itibariyle temlik edilen alacak üzerinde devir yasağı bulunmadığını ,alacağı devreden ile banka arasındaki uyuşmazlıklar dikkate alınmaksızın ,takas dahil herhangibi defi ileri sürmeksizin borcu bankaya ödeyeceğini beyan ettiği anlaşılmaktadır.
Borçlunun ihtiyati haciz kararına itirazları alacağın esasın dair olup, takas hakkından feragat edip etmediği borçlu tarafça açılacak menfi tespit davasında ileri sürülebileceği anlaşılmaktadır.İhtiyati haciz kararında alacağın esasına yönelik tahkikat yapılması mümkün olmayıp ,sunulanlara göre alacağın varlığı hususunda yaklaşık ispatın sağlandığını kabul etmek gerekektedir.İlk derece mahkemesinin itirazın reddi yönünde verdiği ek kararda isabetsizlik görülmemiş,ihtiyati hacze itiraz eden vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati hacze itiraz eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda H.M.K.'nın 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi. 30/12/2020
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/162560 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi