Açık ayıbı bilerek satın alan alıcının bakım bedelini mahsup edememesi
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2020/704 E. 2023/14 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Ticari Satımdan Kaynaklanan Alacak mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Satım sözleşmesinde satılanda satım anında mevcut, olağan gözden geçirmeyle fark edilebilecek nitelikte açık bir ayıp bulunuyorsa ve alıcı bu ayıbı bilerek malı bu haliyle satın almışsa, ayrıca ayıp ihbarında da bulunmamışsa, satılan alıcı tarafça mevcut haliyle kabul edilmiş sayılır; bu durumda alıcının sonradan yaptırdığı bakım-onarım bedelini satıcının alacağından mahsup etmesi mümkün değildir. Ayrıca, istinaf dilekçesinde ilk defa ileri sürülen ve ilk derece yargılamasında dile getirilmemiş iddia ve savunmalar, HMK 357/1 uyarınca re'sen gözetilecek haller dışında istinaf incelemesinde dinlenemez.
Ele alınan sorunlar
Açık ayıp nedeniyle bakım-onarım bedelinin satış bedeli alacağından mahsup edilip edilemeyeceği → ret
İddia: Davalı vekili, aracın davacı tarafından garantili olduğu beyan edilerek satıldığını, ancak aracın alınmasını hemen takiben servise sokulması sonucu garantisinin bozulduğunun öğrenildiğini, bu nedenle ortaya çıkan bakım-onarım bedelinin davacıya yansıtma faturası ile yansıtılmasının doğru olduğunu, mahkemenin aracın garanti kapsamında olup olmadığını araştırmadan eksik ve hatalı inceleme yaptığını ileri sürerek kararın kaldırılıp davanın reddini talep etmiştir.
Gerekçe: TBK 223 uyarınca alıcı, devraldığı satılanı işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse bunu uygun sürede bildirmek zorundadır; bunu ihmal ederse satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak olağan gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp varsa bu hüküm uygulanmaz. Araç üzerinde yapılan teknik inceleme sonucunda mevcut ayıbın (sağa sola çekme, led far vb.) üretim kaynaklı ve satım anında da mevcut, açık ayıp niteliğinde olup saklanmasının mümkün olmadığı belirlenmiştir. Satım anında mevcut açık ayıp davalı tarafça bilinmekte ve araç bu haliyle satın alınmış olduğundan, satılan davalı tarafça mevcut haliyle kabul edilmiş sayılır. Ayrıca ayıp ihbarında bulunulmadığı da anlaşılmıştır. Bu durumda sonradan yaptırılan bakım ve onarım faturası bedeli, davacının satım bedeli alacağına mahsup edilemez.
Gerekçe kaynağı: özgün
İlk derece yargılamasında ileri sürülmeyen garanti bozulması iddiasının istinafta dinlenip dinlenemeyeceği → ret
İddia: Davalı vekili istinaf dilekçesinde, aracın satışından önce garantisinin bozulduğunu ancak davacının bunu sakladığını ileri sürmüştür.
Gerekçe: HMK 357/1 uyarınca, bölge adliye mahkemesince re'sen göz önünde tutulacaklar dışında, ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar istinaf aşamasında dinlenemez ve yeni delillere dayanılamaz. Davalı vekilinin istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü, aracın satışından önce garantisinin bozulduğu ve bunun davacı tarafça saklandığına yönelik iddianın ilk derece yargılaması sırasında ileri sürülmediği anlaşıldığından bu iddianın dinlenmesi mümkün görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Satım anında mevcut açık ayıbı bilerek satın alan ve ayıp ihbarında bulunmayan alıcının, sonradan yaptığı bakım-onarım bedelini satış bedeli alacağından mahsup edemeyeceğine ve istinaf aşamasında ilk derecede ileri sürülmeyen iddiaların HMK 357/1 uyarınca dinlenemeyeceğine ilişkin tespitler bakımından emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
açık ayıp↗ ayıp ihbarı↗ mahsup↗ itirazın iptali↗ yansıtma faturası↗ istinafta yeni iddia yasağı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2020/704
KARAR NO 2023/14
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 16/01/2020
NUMARASI 2018/1057 Esas 2020/43 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
İSTİNAF KARAR TARİHİ 02/01/2023
Davanın kısmen kabulüne ilişkin kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili,davalı şirketin, Kartal ...Noterliği 18.10.2017 Tarihli, ... yev.nolu araç satış sözleşmesi ile nitelikleri ve bedeli yazılı aracı hali hazır durumu ile görüp, beğenerek 18.10.2017 tarihinde aldığını beyan ettiğini, araç satış bedelinin 12.500- TL' sini ödemediğini, daha sonra bakım ve onarım yaptırarak faturasını müvekkiline gönderdiğini, müvekkilinin 14.08.2018 tarihinde gönderilen faturayı 17.08.2018 tarihinde iade ettiğini, ödenmeyen kısım için İstanbul Anadolu ...İcra Dairesinin ... esas sayılı dosyasıyla yapılan icra takibine davalının itiraz ettiğini ileri sürerek, davalının itirazının iptali ile takibin devamına, davalının icra inkar tazminatı ödemesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı davaya cevap vermemiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, davacının "...ult" marka,"2016" model "..." plaka sayılı aracın davacı tarafından 18.10.2017 tarihinde, Kartal ... Noterliği'nin ... yevmiye no'lu satış sözleşmesi ile 112.500-TL karşılığında davalıya satıldığı, aracın bedelinin peşin olarak ödenmediği, cari hesap ilişkisinde gerçekleştiği, davacı tarafın davalıdan araç satış bedelinden bakiye 12.500-TL alacağının bulunduğu, ancak davalı tarafın davacıya KDV dahil 10.900,14 -TL yansıtma faturası düzenlediğinden davalının davacıya 1.599,86 TL borcunun bulunduğunun belirtildiği, taraflar arasındaki uyuşmazlığın esasen davalı tarafından düzenlenen yansıtma faturasında davacının sorumlu olup olmadığı hususunda toplandığı zira davalı tarafın bu yansıtma faturası dışında davacıya 12.500-TL borçlu olduğunun sabit olduğu, davalının yansıtma faturası bedelinin mahsubundan sonra 1.599,86 TL'yi takip başlatıldıktan sonra 16/08/2018 tarihinde davacıya ödediği, her ne kadar araçtaki ayıp açık ayıp olarak belirlendiği,davalı şirketin araçtaki ayıp ve eksiklikleri bilerek satın aldığı, satın alındıktan sonra aracın tamiri nedeniyle ödenen faturanın davacıya yansıtılamayacağı, davacının satış bedelinden kalan 10.900,14-TL kadar alacaklı olduğu anlaşılmakla,davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 10.900,14 TL asıl alacak üzerinden devamına, asıl alacağa talep gibi takip tarihinden itibaren % 9 ve değişen oranlarda yasal faiz işletilmesine,ayıp hususunun değerlendirilmesi yargılamayı gerektiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF NEDENLERİ
Davalı vekili, davacının müvekkil şirketten 10.900,14-TL alacağı bulunmadığını, 10.900,14 TL'lik kısım aracın davacı tarafından müvekkil şirkete garantisi olduğu söylenerek ayıplı olarak satışı yapılan aracın alınmasını hemen takiben servise sokulması ile garantisinin bozulduğu öğrenilerek çıkan masrafın müvekkil şirket tarafından servise ödendiğini ve bu bedelin davacıya yansıtma faturası olarak kesildiğini,mahkemenin yaptığı inceleme eksik ve hatalı olup aracın garanti kapsamında olup olmadığı hususunun araştırılmadığını belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Açılan dava, satım sözleşmesinden kaynaklanan bakiye alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir. 6098 sayılı TBK’nın 223. maddesine göre; alıcı, devraldığı satılanın durumunu işlerin olağan akışına göre imkân bulunur bulunmaz gözden geçirmek ve satılanda satıcının sorumluluğunu gerektiren bir ayıp görürse, bunu uygun bir süre içinde ona bildirmek zorundadır. Alıcı gözden geçirmeyi ve bildirimde bulunmayı ihmal ederse, satılanı kabul etmiş sayılır. Ancak, satılanda olağan bir gözden geçirmeyle ortaya çıkarılamayacak bir ayıp bulunması hâlinde, bu hüküm uygulanmaz. Kartal ... Noterliği'nin 18.10.2017 tarihli, ... yev. no'lu araç satış sözleşmesi ile ...
marka, 2016 model ... plaka sayılı aracın 112.500- TL bedelle satıldığı, 100.000- TL'lik kısmın ödendiği, icra takibinde 12.500 TL talep edildiği, takipten sonra davadan önce 1.599,86 TLnin davalı tarafça ödendiği, 10.900,14- TL araç bakım onarım işine ait 10.08.2018 tarihli fatura düzenlenerek davacı alacağının kayıtlarda kapatıldığı, davacı tarafça faturanın iade edildiği, araç üzerinde yaptırılan teknik inceleme sonucunda araçta mevcut ayıbın üretim kaynaklı olup satım anında da mevcut olduğu, açık ayıp olup saklanmasının mümkün olmadığı belirtildiği satım anında mevcut açık ayıbın( aracın sağa sola çekmesi ,led far gibi ) davalı tarafça bilindiği ve aracın bu hali ile satın alınmasına göre satılanın davalı tarafça mevcut haliyle kabul edildiği, ayıp ihbarının da olmadığı anlaşılmakla bakım ve onarım faturası bedeli davacının satım bedeli alacağına mahsup edilemeyecektir.
HMK 357/1 maddesi uyarınca bölge adliye mahkemesi'nce re'sen göz önünde tutulacaklar dışında ilk derece mahkemesi'nde ileri sürülmeyen iddia ve savunmalar dinlenemez ve yeni delillere dayanılamaz. Davalı vekili, istinaf dilekçesinde aracın satışından önce garantisinin bozulduğu ancak davacının bunu sakladığına yönelik iddialarını ilk derece yargılaması sırasında ileri sürmediği anlaşılmakla bu iddianın dinlenmesi mümkün görülmemiş,hükme yönelik ileri sürülen istinaf sebebleri yerinde olmadığından davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 744,59-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 186,14-TL harcın mahsubu ile bakiye 558,45-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 22-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.02/01/2023
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/148142 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi