İcra takibinden sonra açılan ipoteğin fekki davasında İİK 72 kıyasen uygulanır
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2021/508 E. 2021/610 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
Menfi tespit / İstirdatkaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: İhtiyati Tedbire İtiraz mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
İcra takibinden sonra açılan ipoteğin fekki (borçlu olunmadığının tespiti niteliğindeki) davada İİK m.72 hükümleri kıyasen uygulanır. Buna göre takipten sonra açılan davada, takibin durdurulması niteliğinde (taşınmazın satışının durdurulması dahil) ihtiyati tedbir kararı verilemez; ancak borçlu, alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir talep edebilir.
Ele alınan sorunlar
İcra takibinden sonra açılan ipoteğin fekki davasında İİK 72'nin uygulanabilirliği → kısmi kabul
İddia: Davalı vekili, davanın icra takibinden sonra açıldığını, İİK m.72 uyarınca icra takibinin durdurulamayacağını, ancak icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesine karar verilebileceğini ileri sürerek ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını talep etmiştir.
Gerekçe: İpoteğin paraya çevrilmesi yoluyla başlatılan icra takibi nedeniyle ayrıca menfi tespit isteminde bulunulmamış olmakla birlikte, İİK'nun 150. maddesine göre icra takibinden sonra ipoteğin iptali (fekki) davası açılması halinde İİK'nun 72. maddesi hükümleri kıyasen uygulanır; zira ipoteğin fekki istemi de temelde ipoteğe konu taşınmaz nedeniyle borçlu olunmadığı iddiasını içermektedir. İİK 72/2 uyarınca icra takibinden önce açılan menfi tespit davasında, teminat karşılığında icra takibinin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilebilir; ancak İİK 72/3 uyarınca icra takibinden sonra açılan davada, takibin durdurulması niteliğinde (satışın durdurulması dahil) ihtiyati tedbir kararı verilemez. Bu nedenle mahkemece taşınmazın paraya çevrilmesinin durdurulmasına karar verilmesi hatalıdır. Buna karşılık, aynı hükümde düzenlendiği üzere, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir. Yasal engel nedeniyle yaklaşık ispat sağlanmış olsa da, takibin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceği dikkate alınarak, ihtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin ara kararın kaldırılması ve takibin durdurulmasına yönelik tedbir kararının kaldırılarak, icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde teminatlı tedbir kararı verilmesi gerekmiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
İcra takibinden sonra açılan ipoteğin fekki davalarında İİK m.72'nin kıyasen uygulanacağı ve takip sonrası açılan davalarda satışın/takibin durdurulması yönünde tedbir kararı verilemeyeceği, ancak icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde teminatlı tedbir talep edilebileceği ilkesi bakımından emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ipoteğin fekki↗ menfi tespit↗ ihtiyati tedbir↗ icra takibinin durdurulması↗ kıyasen uygulama↗ teminat↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2021/508
KARAR NO 2021/610
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 14/12/2020 (Ara Karar)
NUMARASI 2019/902
TALEP İhtiyati Tedbire İtiraz
İSTİNAF KARAR TARİHİ 28/04/2021
İhtiyati tedbir kararına itirazın kısmen kabulüne yönelik 14/12/2020 tarihli ara kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.
TALEP
Davacı vekili, davalı banka ile dava dışı ... ltd.şti arasında düzenlenen kredi sözleşmesi kapsamında dava dışı şirkete ait " Büyükçekmece ... Mah. ... Pafta ... Parsel sayılı" taşınmazda bulunan bağımsız bölüm üzerine davalı banka lehine ipotek tesis edildiğini, müvekkilinin ipotekli taşınmazı satın almak istediğini,davalı bankaya müracaat ederek ipoteğin kaldırılması için ödenmesi gereken borcu öğrenmek istediğini, davalı bankanın müvekkiline resmi yazıyla borcun 05/03/2018 tarihine kadar ödenmesi halinde 80.000-TL olduğunun bildirildiğini, müvekkilinin 06/03/2018 tarihinde bu bedeli davalı bankaya ödediğini, daha sonra da ipotekli taşınmazı satın aldığını, buna karşılık davalı banka tarafından ipoteğin kaldırılmadığını ileri sürerek açmış olduğu menfi tespit ve ipoteğin fekki istemli davada İstanbul ...
İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası üzerinden ipoteğin paraya çevrilmesi yolu ile başlatılan icra takibinin geri bırakılması yönünde karar verilmesini talep etmiştir.
ARA KARAR
Davacının İİK 72/2 maddesi uyarınca 21/04/2020 tarihli talebinin kabulüne, %15 oranında gösterilecek teminat mukabilinde icra takibinin durdurulmasına, teminat yatırılması halinde icra müdürlüğüne müzekkere yazılmasına karar verilmiştir.
İTİRAZ
Davanın icra takibinden sonra açıldığını, İİK m.72 uyarınca icra takibinin durdurulamayacağını, ancak icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesine karar verilebileceği gerekçesi ile mahkemenin ara kararına itiraz edilmiştir.
EK KARAR
Mahkemece, ihtiyati tedbir kararına itirazın kısmen kabulü ile, 11/05/2020 tarihli ara kararın gerekçesinin düzeltilerek davacının ihtiyati tedbir talebinin ipoteğin fekki talebi yönünden HMK'nın 389 vd. devamı uyarınca sadece dava konusu yapılan taşınmaz yönünden kabulü ile, İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasında takibin %15 teminat ile durdurularak taşınmazın paraya çevrilmesinin durdurulmasına karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili istinaf dilekçesinde; davanın icra takibinden sonra açıldığını, İİK m.72 uyarınca icra takibinin durdurulamayacağını, ancak icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesine karar verilebileceği gerekçesi ile ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, borçlu olmadığının tespiti ve ipoteğin fekki istemine ilişkindir. Davacı vekili,müvekkilinin davalı banka lehine ipotekli taşınmazı kredi borcunu kapatmak suretiyle satın almak istediğini,banka tarafından verilen 05/03/2018 tarihli yazıyla dava dışı şirketin borcunun 80.000-TL olarak bildirildiğini, müvekkilinin taşınmazı satın aldığını, 06/03/2018 tarihinde davalı bankaya 80.000-TL ödeme yaptığını, fakat davalı bankanın ipoteği kaldırmadığını ileri sürerek menfi tespit ve ipoteğin fekki istemiyle açmış olduğu davada,ipotekli takibin durdurulmasına karar verilmesini talep etmiş, mahkemece menfi tespit davası ile ipoteğin fekki davasının birbirinden ayrı davalar olduğu, İİK m.72'deki sınırlamanın ipoteğin fekki davası için geçerli olmadığı, HMK m.389 vd.
Şartların gerçekleştiği gerekçesiyle % 15 teminat mukabilinde taşınmazın paraya çevrilmesinin durdurulmasına karar verilmiştir. İpoteğin paraya çevrilmesi yoluyla başlatılan icra takibi nedeniyle menfi tespit isteminde bulunulmamış olmakla birlikte, İİK.nun 150. maddesine göre icra takibinden sonra ipoteğin iptali (fekki) davası açılması halinde İİK.nun 72. maddesi hükümleri kıyasen uygulanır. (Yargıtay 19 H.D'nin 21/05/2019 tarih 2017/5509 E. 2019/3347 K.) ipoteğin fekki istemi de temelde menfi tespit yani ipoteğe konu taşınmaz nedeniyle borçlu olunmadığı iddiasını içermektedir. İİK 72/2 maddesi “İcra takibinden önce açılan menfi tesbit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.” şeklinde düzenlenmiştir.
İİK 72/3 maddesi uyarınca icra takibinden sonra takibin durdurulması niteliğinde satışın durdurulmasına yönünde ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceğinden mahkemece taşınmazın paraya çevrilmesinin durdurulmasına karar verilmesi hatalı olmuştur. Buna karşılık, aynı hükümde düzenlendiği üzere, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir. Yasal engel nedeniyle yaklaşık ispat sağlanmış olsa da takibin durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararı verilemeyeceği dikkate alınarak davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ihtiyati tedbire itirazın reddine ilişkin ara kararının, HMK.'nun 353(1)b-2 gereği kaldırılmasına;
İtirazın kabulü ile takibin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, icra veznesine girecek paranın alacaklıya ödenmemesine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2019/902 Esas sayılı ve 14/12/2020 tarihli hükmünün, HMK.'nun 353(1)b-2 maddesi gereği KALDIRILMASINA; "İcra takibin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına, İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takip dosyasına yatırılacak paranın dava sonuna kadar alacaklıya ödenmemesi için % 15 teminat karşılığında İİK 72/3 maddesi gereği İHTİYATİ TEDBİR KONULMASINA, Teminat alındığından yeniden teminat yatırılmasına yer olmadığına" Davalı tarafından yatırılan 54,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde yatırana iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.
28/04/2021
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/144354 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi