6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İşçinin rekabet yasağı ihlaline dayalı cezai şart davasında görevli mahkeme

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2021/462 E. 2021/504 K. · · İlk derece: BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

Tazminatkaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalGörev ve yetkiDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Davacının nitelemesi: Rekabet yasağına aykırılık nedeniyle ceza koşulu (cezai şart) alacağı mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

rekabet yasağı sözleşmesi

Gerekçe özeti

Hizmet sözleşmesi sona erdikten sonra işçinin rekabet yasağını ihlal ettiği iddiasına dayalı olarak öngörülen cezai şartın tahsili istemine ilişkin davalar, TTK 4/1-c maddesi gereğince mutlak ticari dava niteliğindedir; 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesindeki görev düzenlemesi bu hükmü ortadan kaldırmadığından, bu tür uyuşmazlıklara asliye ticaret mahkemesi tarafından bakılması gerekir; iş mahkemesinin görevli olduğu gerekçesiyle verilen görevsizlik kararı hukuka aykırıdır.

Ele alınan sorunlar

Hizmet sözleşmesi sona erdikten sonra rekabet yasağı ihlaline dayalı cezai şart davasında görevli mahkemenin belirlenmesi → kabul

İddia: Davacı vekili, TTK 4/1-c maddesinde TBK 444 ve 447. maddelerde düzenlenen hizmet ilişkisinin sona ermesinden sonraya ilişkin rekabet yasağından kaynaklanan davaların mutlak ticari davalardan olduğunu, taahhüdün işçi-işveren arasında düzenlenmiş olmasının uyuşmazlığı iş hukuku kapsamında saymaya yeterli olmadığını ileri sürerek kararın kaldırılmasını ve davanın kabulünü talep etmiştir.

Gerekçe: 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesi, mülga 5521 sayılı Kanun'un 1. maddesinden farklı olarak, İş Kanunu kapsamında kalmayıp sadece TBK'nın hizmet sözleşmesi hükümlerine tabi çalışanlara ait uyuşmazlıkları da iş mahkemelerinin görev alanına almıştır; ancak bu düzenleme, ticari davaları düzenleyen TTK 4/1-c maddesini ortadan kaldırmaz. TTK 4/1-c gereğince, işçinin rekabet yasağına ilişkin TBK 444 ila 447. maddelerinde düzenlenen uyuşmazlıklar mutlak ticari dava niteliğindedir ve bu tür dava ve uyuşmazlıklara ticaret mahkemelerince bakılması gerekir. Mutlak ticari dava niteliğindeki uyuşmazlığa ticaret mahkemesince bakılması gerekirken, göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi yerinde olmamıştır.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Hizmet sözleşmesi sona erdikten sonra işçinin rekabet yasağı ihlaline dayalı cezai şart taleplerinin, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesindeki iş mahkemesi görev düzenlemesine rağmen TTK 4/1-c uyarınca mutlak ticari dava sayılacağı ve asliye ticaret mahkemesinde görülmesi gerektiği yönünde BAM'ın kendi norm yorumuyla oluşturduğu bir görev tespitidir; benzer görev uyuşmazlıklarında bölgesel ikna edici emsal niteliği taşır.

Usul tespitleri

Görevli mahkeme
Hizmet sözleşmesi sona erdikten sonra işçinin rekabet yasağını ihlal ettiği iddiasına dayalı cezai şart talepli davalarda, TTK 4/1-c maddesi gereğince mutlak ticari dava söz konusu olduğundan görevli mahkeme asliye ticaret mahkemesidir; 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesindeki iş mahkemesi görev düzenlemesi bu sonucu değiştirmez.
Dava şartı
görev (mahkemenin görevli olması)

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
rekabet yasağı cezai şart mutlak ticari dava görev dava şartı

Atıf yapılan mevzuat: İş Mahkemeleri Kanunu — İş Mahkemeleri Kanunu 5/1-aİş Mahkemeleri Kanunu 5 · 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu (TTK) — TTK 4/1-c · 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — TBK 444TBK 447 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 114/1-c

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2021/462

KARAR NO 2021/504

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 07/01/2021

NUMARASI 2020/672 Esas-2021/16 Karar

DAVA

Tazminat

İSTİNAF KARAR TARİHİ 02/04/2021

Görevsizlik nedeniyle davanın usulden reddine yönelik verilen hükmün davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili,davalının 08/04/2017 tarihinden istifa ettiği 05/05/2020 tarihine kadar müvekkili şirket nezdinde şube sorumlusu olarak çalıştığını, müvekkili şirket ile davalı arasında akdedilen 04/08/2017 tarihli İş Sözleşmesi'nin "personelin sorumlulukları" başlıklı 9. maddesi uyarınca, iş akdini haklı neden olmaksızın sona erdirmesi halinde iş sözleşmesinin sona erdiği tarihten itibaren 12 ay süreyle doğrudan ya da dolaylı olarak müvekkili şirketin ana faaliyet konusunu oluşturan kargo, posta, ...faaliyetleri ile doğrudan veya dolaylı olarak bağlantılı işleri kendi veya başkası nam ve hesabına yapmamayı,doğrudan veya dolaylı olarak bağlantılı işleri yapan yerlerde çalışmamayı, aksi halde son bir yılda elde ettiği brüt yıllık geliri kadar cezai şart bedelini ödemeyi kabul ve taahhüt ettiğini, davalının müvekkili şirketten istifa ederek müvekkilinin piyasadaki rakiplerinden biri olan ....A.Ş.'de benzer pozisyonda çalışmaya başladığını, davalının müvekkili şirket ile akdettiği iş sözleşmesindeki rekabet yasağı hükmünü ihlal ettiğini, bu sebeble iş sözleşmesi'nde belirlenen net yıllık gelirinin brüt tutarı olan 57.256,80-TL'nin dava tarihinden itibaren avans faizi işletilerek davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili, BK'nun hizmet akdi ile ilgili uyuşmazlıklarda açıkça İş Mahkemeleri görevli sayıldığından görevsizlik kararı verilmesini talep ettiklerini, davacının davaya dayanak olarak ileri sürdüğü sözleşmenin hükmünün geçersiz olduğunu, davacının cezai şart isteminde bulunabilmesi BK hükümleri gereğince mümkün olmadığını, davacının talebine dayanak olarak ileri sürdüğü sözleşme hükmüne göre müvekkilinin yaklaşık 2,5 yıl çalıştığı işyerinden ayrılması ile davacı şirket ile dolaylı bile olsa bir ilişki kurabilecek yerde bulunmadığını, açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, davanın 7036 sayılı yasanın yürürlüğe girmesinden sonra 29/09/2020 tarihinde açılmış olmasına ve 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun 5/1-a maddesine göre davaya , iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuki uyuşmazlığın İş Mahkemesinde görülüp, sonuçlandırılması gerektiği,7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanuna göre TBK' nun hizmet sözleşmesine ilişkin 6. bölüm düzenlenen hususlara ilişkin uyuşmazlıklardan kaynaklı davalara bakma görevinin İş Mahkemesine ait olduğu, mahkemenin görevli olmasının(HMK m.114/1-c) dava şartlarından olduğu, mahkemece, davanın her aşamasında kendiliğinden nazara alınacağı gerekçesiyle görevli Bakırköy İş Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; 6102 Sayılı TTKnun 4/1-c maddesinde TBK'nun 444 ve 447 maddelerinde düzenlenen hizmet ilişkisinin sona ermesinden sonraya ilişkin rekabet yasağından kaynaklanan davaların mutlak ticari davalardan olduğunu, davaya dayanak alınan taahhüdün işçi ile işveren arasında düzenlenmiş olması, bu taahhüt sebebiyle çıkan uyuşmazlığın iş hukuk kapsamında kaldığını kabule yeterli olmadığını, zira bu taahhüdün iş akdinin sona ermesi halinde yapılmaması gereken bir hususa dair olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını ve davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, hizmet sözleşmesi sona erdikten sonra işçinin rekabet yasağını ihlal ettiği iddiasına dayalı olarak öngörülen ceza koşulunun tahsili istemine ilişkindir.Mahkemece, görevsizlik kararı 12.10.2017 tarihli, 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. Maddesindeki iş mahkemelerinin görev alanına ilişkin düzenlemeye dayandırılmıştır.7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesinde, "(1) İş mahkemeleri;.... 6098 sayılı TBKnun ikinci kısmının altıncı bölümünde düzenlenen hizmet sözleşmelerine tabi işçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarına,.. ilişkin dava ve işlere bakar." denilmiştir.Anılan düzenleme ile mülga 5521 sayılı kanun'un 1.

maddesinden farklı olarak, iş kanunu kapsamında kalmayan ve sadece TBK'nın hizmet sözleşmesi hükümlerine tabi çalışanlara ait uyuşmazlıklar da iş mahkemelerinin görev alanına alınmıştır. Gerek 5521 ,gerekse 7036 sayılı kanunun iş mahkemelerinin görev alanını düzenleyenhükümlerde sözleşmeden veya kanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarına bakma görevini iş mahkemelerine vermiştir. Aralarındaki fark, İş Kanunu kapsamında kalmayıp sadece TBK'nın hizmet sözleşmesine tabii olanlara ilişkin sözleşmelerden kaynaklı hukuk uyuşmazlıklarının da iş mahkemesinin görev alanına alınmasından ibarettir. 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesinde yapılan düzenlemenin, TTK'nın 4/1.c maddesini ortadan kaldırdığından söz edilemez.Ticari davaları düzenleyen TTK'nın 4/1-c maddesi gereğince, işçinin rekabet yasağına ilişkin TBK'nın 444 ilâ 447.

maddelerinde düzenlenen uyuşmazlıklar mutlak ticari dava olup, bu tür dava ve uyuşmazlıklara ticaret mahkemelerince bakılması gerekir .Mutlak ticari dava niteliğinde olan uyuşmazlığa ticaret mahkemesince bakılması gerekirken, göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmesi yerinde olmamıştır.Açıklanan bu gerekçelerle,görevsizlik kararı yerinde görülmediğinden kararın kaldırılması, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/672 Esas - 2021/16 Karar sayılı 07/01/2021 tarihli kararının, HMK.'nun 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA;"Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine"İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan 59,30-TL istinaf harcının istek halinde kendisine iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK.'nın 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi.02/04/2021

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/140780 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.