6102TTK Türk Ticaret Kanunu

Para alacağı davasında malvarlığına ihtiyati tedbir konulamaz

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2021/823 E. 2021/764 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İhtiyati hacizistinaf başvurusunun esastan reddiKesin

★ Emsalİhtiyati haciz usulü (yaklaşık ispat / teminat / itiraz)

Gerekçe özeti

Para alacağına ilişkin davalarda malvarlığı davanın konusunu oluşturmadığından, davalının malvarlığı üzerine ihtiyati tedbir kararı verilemez. İhtiyati tedbir/haciz talebinde yaklaşık ispat ölçüsü uygulanır; bu, ispat kurallarının tamamen dışına çıkılması anlamına gelmez ve hakim, iddianın ağırlıklı ihtimalle doğru olduğunu kabul etse de aksinin mümkün olabileceğini gözardı etmez. Davalının edimini pandemi koşulları nedeniyle yerine getiremediği yönündeki savunması ve bunun mücbir sebep teşkil edip etmeyeceğinin yargılamayı gerektirmesi karşısında, ihtiyati haciz koşullarının oluştuğu yaklaşık olarak ispatlanamamışsa talep reddedilir.

Ele alınan sorunlar

Davalının malvarlığına ihtiyati tedbir konulması talebi → ret

İddia: Davacı vekili, yaklaşık ispat koşulunun gerçekleştiğini, davalının mal kaçırma riski bulunduğunu, hakkın elde edilmesinin zorlaşacağını veya imkansız hale geleceğini ileri sürerek davalıya ait fabrikaya ihtiyati tedbir konulmasını talep etmiştir.

Gerekçe: Para alacağına ilişkin bir davada, malvarlığı davanın konusunu teşkil etmediğinden ihtiyati tedbir kararı verilemez. Bu nedenle davalının malvarlığına ihtiyati tedbir konulması isteminin reddine karar verilmesinde isabetsizlik yoktur.

Gerekçe kaynağı: özgün

İhtiyati haciz talebi → ret

İddia: Davacı vekili, davalının sözleşme edimini yerine getirmediği ve teslim aldığı parayı iade etmediği, mal kaçırma riski bulunduğu gerekçesiyle ihtiyati haciz talebinin kabulünü istemiştir.

Gerekçe: Talep, HMK'nın 389 ve devamı maddelerine dayalı ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz istemine ilişkindir. HMK 389(2) uyarınca, mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Geçici hukuki koruma yargılamasını asıl hukuki koruma yargılamasından ayıran özelliklerden biri ispat ölçüsüdür; yaklaşık ispatla yetinilmesi, ispatın aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez. Yaklaşık ispat durumunda hakim, iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte, zayıf bir ihtimal de olsa aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez. HMK 390/3 uyarınca tedbir talep eden taraf, dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. Somut olayda davalı, pandemi şartları nedeniyle edimini yerine getiremediğini savunmuş olup, 2020 yılı başından bu yana yaşanan salgının ticari hayata etkilerinin gözönünde bulundurulması gerekmektedir. Peşinatın ödendiğine dair davalının kabulü var ise de, bu koşulların mücbir sebep teşkil edip etmeyeceği ve sözleşmeden dönme koşullarının mevcut olup olmadığı yargılama sonucunda belirlenecektir. Pandemi nedeniyle teslimi zamanında yapamadığını savunan davalı hakkında koşullar bulunmadığından ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

Para alacağına ilişkin davalarda malvarlığının davanın konusunu oluşturmadığı, bu nedenle davalının malvarlığına ihtiyati tedbir konulamayacağı ve yaklaşık ispat ölçüsünün ispat kurallarının tamamen bertaraf edilmesi anlamına gelmediği yönündeki tespitler bakımından bölgesel ikna edici emsal niteliği taşır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ihtiyati tedbir ihtiyati haciz yaklaşık ispat geçici hukuki koruma mücbir sebep malvarlığına tedbir konulamaması (para alacağı davası)

Atıf yapılan mevzuat: 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 389(2)HMK 390/3

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2021/823

KARAR NO 2021/764

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 19/02/2021 (Ara Karar)

NUMARASI 2021/94

TALEP İhtiyati Tedbir-İhtiyati Haciz

İSTİNAF KARAR TARİHİ 25/05/2021

İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz isteminin reddine dair 19/02/2021 tarihli ara kararın davacı vekilince istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP

İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talep eden davacı vekili; müvekkili şirketin Suudi Arabistan'ın Riyat şehrinde 2011 yılından bu yana pastane/ekmek fırını olarak faaliyet gösteren, Suudi Arabistan Ticaret ve Sanayi Bakanlığı'nda tescilli bir şirket olup, faaliyetleri kapsamında ihtiyaç duyduğu makinenin Türkiye'de faal davalı ...'nden 10/12/2019 tarihli Satış Sözleşmesi kapsamında 3 çeşit taksit halinde toplam 60.000-USD karşılığında imal edilmesi ve makineyi Riyad şehrine pastane personeline gerekli eğitimleri de vermek suretiyle kurulması üzerine anlaştığını, müvekkilinin davacı tarafından kararlaştırıldığı gibi ödeme yapılmasına karşın, davalının sözleşme kapsamındakini edimini yerine getirmemiş olduğunda şirketin daha da mağdur olmaması için davalının taşınmaz, vasıta, banka hesapları ve haczi kabil malları üzerine dava konusu alacak tutarı kadar ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, istemin yargılamayı gerektirmesi ve HMK'nın 390. maddesine göre davanın esası yönünden kendisini haklılığını yaklaşık olarak ispat etmekle yükümlü olduğundan, alacağın varlığı yargılamayı gerektirdiğinden şartlar oluşmadığı gerekçesiyle ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

İstinaf yoluna başvuran ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talep eden vekili; ispat şartı olarak "yaklaşık ispatın" yeterli olacağı öngörüldüğünü, davalı şirket sözleşme gereği gerçekleştirmesi gereken edimi yerine getirmediği gibi teslim aldığı parayı da iade etmediğini, bu bilgiler ışığında davalı şirketin mal kaçırma riskinin bulunduğu aşikar olup, kanunda belirtilen yaklaşık ispat şartı gerçekleştiğini, bu hal ve şartlarda hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşması ya da tamamen imkansız hale gelmesi izahtan vares olduğu, dava neticesinde vekil eden şirketin alacağının sürüncemede bırakılmaması ve alacağının semeresiz kalmaması adına davalıya ait fabrikaya ihtiyati tedbir konulması ve mal kaçırma riskine karşı ihtiyati haciz talebinin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Talep, HMK'nın 389. ve devamı maddelerine dayalı ihtiyati tedbir ve ihtiyati haciz istemine ilişkindir. Davalı vekili; davacı tarafın ödemelerini aksatmasının ve sonra dünyayı etkisi altına alan pandemi şartlarının çalışma koşullarına yaptığı etki gözönüne alınarak müvekkilinin herhangi bir kusuru olmadan ürün teslimi geciktirdiğini belirtmiştir. 6100 Sayılı HMK 389(2) Maddesi :"Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir.

"Geçici hukuki koruma yargılamasını, asıl hukuki koruma yargılamasından ayıran özelliklerden biri ispat ölçüsü noktasındadır. Geçiçi hukuki koruma yargılamasında yaklaşık ispatla yetinilmiş olması, ispatın aranmayacağı ya da ispat kurallarının tamamen dışına çıkılacağı anlamına gelmez. Yaklaşık ispat durumunda ise; hakim o iddianın ağırlıklı ihtimal olarak doğru olduğunu kabul etmekle birlikte; zayıf bir ihtimal de olsa, aksinin mümkün olduğunu gözardı etmez. Aynı yasanın 390/3 maddesi ise, ''Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır'' düzenlemesini içermektedir.Somut olayda, davalı pandemi şartları nedeniyle edimini yerine getiremediğini savunmuş olup ;

2020 yılı başından bu yana yaşanan salgının ticari hayata etkilerinin gözönünde bulundurulması gerekmekte olup, peşinatın ödendiğine dair davalının kabulü var ise de bu koşulların da mücbir sebeb teşkil edip etmeyeceği,sözleşmeden dönme koşullarının mevcut olup olmadığı yargılama sonucunda belirlenecektir.Para alacağına ilişkin bir dava da ,malvarlığı davanın konusunu teşkil etmediğinden ihtiyati tedbir kararı verilemez.Davalının malvarlığına ihtiyati tedbir konulması isteminin reddine karar verilmesinde isabetsizlik yoktur. Pandemi nedeniyle teslimi zamanında yapamadığını savunan davalı hakkında koşulları bulunmadığından ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir.

Davacı ihtiyati tedbir-ihtiyati haciz isteyen vekilinin istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden başvurusunun reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati tedbir ve ihtiyati haciz talep eden vekilinin istinaf başvurusunun HMK 'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,Peşin harcın karar harcına mahsubuna başkaca harç alınmasına yer olmadığına,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 362(1)-f maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.25/05/2021

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/139794 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.