Ticari defter kayıtlarına dayalı alacakta fatura itirazının ispatı
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2021/1096 E. 2021/990 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Ticari Satımdan Kaynaklanan Alacak ≠ mahkeme dalı · davacı çerçevesi: Ticari satım
Gerekçe özeti
Taraflar arasındaki ticari ilişkide, alacaklının düzenlediği faturaya karşı borçlunun süresinde itiraz etmeksizin faturayı ticari defterlerine kaydetmesi halinde, borçlu fatura muhteviyatı ürünleri faturada yazılı bedelle teslim almış sayılır ve bu bedeli ödemekle yükümlüdür. Borçlunun, gerçekte borcun bulunmadığına veya fiyatların daha düşük olup mahsuplaşma yapıldığına ilişkin savunması, bu iddiayı doğrulayan yazılı bir belge veya karşı tarafça onaylanmış bir mutabakatla ispatlanmadıkça, tek taraflı yazışmalar bu savunmayı ispata yeterli değildir.
Ele alınan sorunlar
Ticari defter kayıtları ve fatura muhteviyatına dayalı borç miktarının tespiti → ret
İddia: Davalı vekili, müvekkilinin davacı ile uzun süredir devam eden ticari ilişki ve karşılıklı güven nedeniyle satış piyasasının bozulmaması için faturaların yüksek fiyattan kesildiğini, sonradan davacının onayı ile fiyat farkı faturaları düzenlenerek mahsuplaşma yapıldığını, bu hususa dair mail yazışmalarının dosyaya sunulmasına rağmen ilk derece mahkemesince dikkate alınmadığını ileri sürerek kararın kaldırılıp davanın reddini talep etmiştir.
Gerekçe: Taraf ticari defterlerinin HMK 222. madde uyarınca ibrazı istenerek yaptırılan bilirkişi incelemesinde, davacı defterlerine göre 44.623,75 TL, davalı defterlerine göre 44.622,53 TL alacak/borç bulunduğu ve BA/BS formlarının birbiriyle uyumlu olduğu tespit edilmiştir. Davalının, alacağın şifahi görüşmeler ve teamül gereği piyasa dalgalanmaları sebebiyle fazla bedelle düzenlenen faturalardan kaynaklandığı ve gerçekte borç bulunmadığı yönündeki savunması, bu savunmayı doğrulayan herhangi bir belge ile ispatlanamamıştır. Sunulduğu belirtilen mail yazışmaları tek taraflı olarak davalı tarafından yazılmış olup, fiyat farkının dayanağı davalı tarafça açıklanamamış, taraflar arasında mutabakat bulunduğuna dair bir belge de ibraz edilmemiştir. Teslim edilen faturalara süresinde itiraz etmeden bunları ticari defterlerine kaydeden davalının, fatura muhteviyatı ürünleri faturada yazılı bedelle teslim aldığının kabulü gerekir; davalı teslim aldığı mal bedelini ödemekle yükümlüdür. Gerçekte fiyatların daha düşük olduğu ve yüksek fiyattan fatura düzenlendiğine ilişkin yazılı bir belge bulunmadığından, davalının ticari defterlerinde kayıtlı borç miktarı yönünden itirazın iptaline ve icra inkar tazminatına hükmedilmesinde isabetsizlik bulunmamaktadır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Süresinde itiraz edilmeden ticari defterlere kaydedilen faturanın bağlayıcı olduğu ve buna karşı ileri sürülen fiyat farkı/mahsuplaşma iddiasının yazılı belge ile ispatlanması gerektiği yönündeki değerlendirme, benzer ticari alacak-itirazın iptali davalarında emsal niteliği taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali↗ ticari defter↗ fatura muhteviyatı↗ BA/BS formu↗ icra inkar tazminatı↗ ispat yükü↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2021/1096
KARAR NO 2021/990
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 12. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 20/04/2021
NUMARASI 2019/1153 Esas-2021/395 Karar
DAVA
İtirazın İptali
İSTİNAF KARAR TARİHİ 25/06/2021
Davanın kısmen kabulüne dair kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, müvekkil şirketin çevre bilimleri ve yazılımlarının toplam ticareti alanında faaliyet gösterdiğini, müvekkil şirket tarafından davalı şirkete bir takım mal ve hizmet teslimi ve tedariki sağlandığını, karşılığında 22.12.2017 tanzim ve 22.03.2018 vade tarihli 110.702.29-TL bedelli E fatura keşide edilerek davalı şirkete iletildiğini, tutarın ödenmesi konusunda yapılan görüşmelere rağmen davalı şirket tarafından ödeme taleplerinin kabul görmediğini, alacağın tahsili amacı ile İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalı borçlu şirketin takibe itiraz ederek takibin durdurulduğunu, yapılan arabuluculuk görüşmelerinin de sonuçsuz kaldığını beyanla, itirazın iptaline ve davalı aleyhine %20den az olmamak kaydı ile icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili, müvekkilinin cari hesap ilişkisine dayalı borcunu ödediğini, davacı şirketin piyasadaki dalgalanmalar ve fiyat farkından kaynaklanan fiyat farklarını karşılıklı olarak talep ettiklerini, bu taleplere istinaden sözleşme uygulandığını, davacının kendi satış piyasasının bozulmaması için faturaları yüksek fiyattan kestiğini, sonrasında müvekkil şirketin değişen piyasa şartlarından dolayı müvekkil şirket tarafından fiyat farkı faturası kestiğini, alacaklı şirketçe bu faturaların kabul edilmediğini, 2016-2017 yıllarına ait tüm faturaların fiyat farkı değerleri hesaplandığında müvekkil şirketin davacı şirketten toplamda 326.576,83-TL alacaklı konumunda olduğunu beyanla, davanın reddine, davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece,110,702,29-TL'lik faturanın davalı tarafında BA formuyla vergi dairesine bildirildiği,davalının davaya konu alacağın şifahi görüşmeler ve teamül gereği piyasadaki dalgalanmalar sebebiyle kesilen fiyat farkı faturaları olduğu iddiasını somut deliller ile ispat edemediği,44.623,75-TL asıl alacak için itirazın iptaline takip tarihinden itibaren asıl alacağa avans faizi işletilmesine fazlaya ilişkin istemin reddine %20 si oranında icra inkar tazminatının davalının tahsiline karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davalı vekili; fiyat farkı faturalarının kesilmesine ilişkin olarak müvekkili şirketin davacı şirketin onayını beklediği, fakat davacı şirketin taleplerine cevap vermediğini, bu hususa ilişkin mail yazışmalarının da dosyaya sunulmasına rağmenfiyat farkı faturalarının kesilmesine ilişkin olarak müvekkili şirketin davacı şirketin onayını beklediği, fakat davacı şirketin taleplerine cevap vermediğini, bu hususa ilişkin mail yazışmalarının da dosyaya sunulmasına rağmen mahkemece dikkate alınmadığını, davacı şirket ile müvekkili şirket arasında uzun yıllardır süre gelen ticari iş ilişkisi mevcut olup tarafların birbirlerine duydukları güven neticesinde karşılıklı olarak alış-satış yaptığını,satış piyasasının bozulmaması için müvekkili şirkete faturaları yüksek fiyattan kesmekte daha sonra ise müvekkili şirketin davacı şirketin onayı ile fiyat farkı faturaları kestiğini belirterek kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava; hukuki niteliği itibariyle ticari satımdan kaynaklanan alacağın tahsili için İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takibine davalının yapmış olduğu itirazının İİK.'nın 67. maddesi gereğince iptali istemine ilişkindir. Yargılama sırasında tarafların ticari defterlerinin HMK 222. maddesi uyarınca ibrazı istenilerek yaptırılan bilirkişi incelemesi neticesinde ;davacı ticari defterlerine göre davacının davalıdan 44.623,75- TL alacaklı olduğu, davalının kendi defterlerine göre de 44.622,53- TL borçlu olduğunun tespit edildiği, tarafların BA/BS formlarının birbiriyle uyumlu olduğu, davalının savunmasının davaya konu alacağın şifahi görüşmeler ve teamül gereği piyasadaki dalgalanmalar sebebiyle fazla bedel ile düzenlenen faturalardan kaynaklandığı ,gerçekte alacak mevcut olmadığını savunmakta ise de bu savunma doğrultusunda davalının savunmalarını doğrulayan bir belgenin sunulmadığı ,sunulduğu belirtilen mail yazışmalarının da tek taraflı davalı tarafından yazılan mailler olduğu ,davacı tarafından düzenlenen ve davalı ticari defterlerine kaydedilmiş faturalara karşılık fiyat farkının dayanağının ne olduğu davalı tarafça açıklanmamış,bu konuda mutabakakat bulunduğuna dair bir belge ibraz edilmemiştir.
Davalı vekili, davacı şirket ile müvekkili şirket arasında uzun yıllardır süre gelen ticari iş ilişkisi mevcut olup tarafların birbirlerine duydukları güven neticesinde karşılıklı olarak alış-satış yaptığını,satış piyasasının bozulmaması için müvekkili şirkete faturaları yüksek fiyattan kesmekte daha sonra ise müvekkili şirketin davacı şirketin onayı ile fiyat farkı faturaları kestiğini ileri sürerek mahsuplaştıklarını ileri sürerek borcun varlığına itiraz etmektedir. Teslim edilen faturaları süresinde itirazda bulunmadan ticari defterlerine kaydeden davalının fatura muhteviyatı ürünleri faturadaki yazılı bedel ile teslim aldığının kabulü gerekir. Davalı teslim aldığı mal bedelini ödemekle yükümlüdür.
Gerçekte fiyatların daha düşük olduğu ve yüksek fiyattan fatura düzenlendiğine ilişkin yazılı belge ibraz edilmemiştir. Bu durumda davalının ticari defterlerinde kayıtlı borç miktarı yönünden itirazın iptaline,icra inkar tazminatına karar verilmesinde bir isabetsizlik bulunmadığından, ileri sürülen istinaf nedenleri yerinde görülmediğinden davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 3.048,24-TL istinaf karar harcından davalı tarafından peşin yatırılan 762,06-TL harcın mahsubu ile bakiye 2.286,18-TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına, İstinaf yoluna başvuran tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi. 25/06/2021
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/137833 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi