6102TTK Türk Ticaret Kanunu

İcra dairesi yetkisine itiraz karara bağlanmadan mahkeme yetkisizliği verilemez

İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2021/1365 E. 2021/1290 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

İtirazın iptalikaldırıp gönderme (HMK 353/1-a)Kesin

★ EmsalDava şartı (hukuki yarar / ehliyet / kesin hüküm)usul emsali

Mahkemenin nitelemesi: Sigorta

Davacının nitelemesi: Sigorta Halefiyeti Rücuu mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor

Gerekçe özeti

İtirazın iptali davasında icra takibinin yetkisine de itiraz edilmişse, mahkeme kendi yetkisine itiraz edilmiş olsun veya olmasın, öncelikle icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı inceleyip karara bağlamak zorundadır; bu husus dava şartı niteliğinde olup, icra dairesi yetkisi hakkında karar verilmeden doğrudan mahkeme yetkisi üzerinden verilen yetkisizlik kararı, dava şartına aykırılık nedeniyle kaldırılır.

Ele alınan sorunlar

İcra dairesinin yetkisine yönelik itirazın öncelikle karara bağlanması gerekliliği → kabul

İddia: Davacı vekili, alacağın para alacağı olması nedeniyle götürülecek borç niteliğinde olduğunu ve TBK m.89 uyarınca alacaklının ikametgahının yetkili olduğunu, ayrıca haksız fiil sorumluluğu nedeniyle zarar görenin yerleşim yeri mahkemesinin de yetkili bulunduğunu, icra takibinin başlatıldığı ve davanın açıldığı mahkemenin yetkili olduğunu ileri sürmüştür.

Gerekçe: İİK 67. madde uyarınca açılan itirazın iptali davalarında, takibin yetkili icra dairesinde yapılması dava şartı olup, icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiş olması şartıyla bu husus mahkemece re'sen dikkate alınmalıdır. İİK 50. madde icra dairelerinin yetkisinin belirlenmesinde HMK hükümlerine atıf yapmaktadır. İtirazın iptali davasını gören mahkeme, kendi yetkisine itiraz edilmiş olsun veya olmasın, öncelikle icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı inceleyip sonuçlandırmakla yükümlüdür. Somut olayda ilk derece mahkemesince icra dairesinin yetkisine yönelik itiraz hakkında olumlu ya da olumsuz bir karar verilmeden, doğrudan mahkemenin yetkisine itiraz karara bağlanarak davalının yetki ilk itirazının kabulü ile yetkisizlik kararı verilmiştir. Bu husus HMK 353(1)a-4 gereği diğer dava şartlarına aykırılık teşkil etmektedir.

Gerekçe kaynağı: özgün

Emsal değeri

İtirazın iptali davalarında icra dairesinin yetkisine yönelik itirazın, mahkemenin kendi yetkisine yönelik itirazdan önce ve dava şartı olarak re'sen incelenmesi gerektiğine ilişkin tespit, benzer usuli ihtilaflarda bölgesel ikna edici emsal niteliği taşımaktadır.

Usul tespitleri

Dava şartı
İtirazın iptali davasında takibin yetkili icra dairesinde yapılmış olması dava şartıdır; icra dairesinin yetkisine itiraz edilmişse mahkemece re'sen ve öncelikle karara bağlanmalıdır.

Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali icra dairesi yetkisi dava şartı yetki itirazı re'sen inceleme sigorta halefiyeti

Atıf yapılan mevzuat: 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu (İİK) — İİK 67İİK 50 · 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu (HMK) — HMK 353(1)a-4

Karar metni

Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2021/1365

KARAR NO 2021/1290

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 02/03/2021

NUMARASI 2020/617 Esas- 2021/166 Karar

DAVA

İtirazın İptali

İSTİNAF KARAR TARİHİ 16/09/2021

İlk derece mahkemesince verilen yetkisizlik nedeniyle davanın reddine dair kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacılar vekili, müvekkili şirketin sigortalısı dava dışı ... Ltd.Şti.'ne ait emtiaları nakliyat emtia sigorta poliçesi ve abonman sözleşmesi ile teminat altına aldığını, dava dışı sigortalıya ait emtiaların nakliyesinin davalılar tarafından gerçekleştirildiğini, ancak emtiaların nakliye sırasında hasarlandığını, oluşan hasar bedelinin müvekkili tarafından sigortalıya ödendiğini ve sigortalısının halefi olduğunu, söz konusu hasardan davalıların sorumlu olduklarını, müvekkilinin sigortalıya ödediği tazminat tutarını davalılardan tahsili için İstanbul Anadolu ...İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosya ile icra takibi başlattıklarını, davalıların takibe itiraz ettiklerini ve takibin durduğunu, davalıların itirazının haksız olduğunu ileri sürerek davalıların itirazın iptaline, takibin devamına ve %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalılar ... Ltd.Şti. ile ... Ltd. Şti. vekili; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, yetkili mahkemenin Mersin Mahkemeleri olduğunu bu nedenle davanın öncelikle yetki yönünden reddi gerektiğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, yetki ilk itirazında bulunmayan davalı ... Ltd. Şti yönünden dosyanın tefrik edilerek mahkemenin başka bir esasına, diğer davalıların yetki ilk itirazlarının kabulü ile mahkemenin yetkisizliğine, dosyanın Mersin Nöbetçi Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde, davaya konu alacağın para alacağı olması nedeniyle götürülecek borç niteliğinde olduğu ve TBK m.89 uyarınca para borçlarının alacaklının ikametgahında ödenmesinin gerektiği, davalıların aynı zamanda haksız fiil sorumluluğunun söz konusu olduğunu, haksız fiilden zarar görenin yerleşim yeri mahkemelerinin de yetkili olduğunu, icra takibinin başlatıldığı ve davanın açıldığı mahkemenin yetkili olduğunu ileri sürerek istinaf kanun yoluna başvurmuştur.

GEREKÇE

Dava, Nakliyat Abonman Sigorta poliçesine dayalı olarak dava dışı sigortalıya ödenen taşınan emtiadaki hasar bedelinin davalıdan rücuan tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali ve takibin devamı istemine ilişkin olup, davalılar tarafından süresinde icra takibinin yetkisine ve borca itiraz edilmiştir. Mahkemece, davalıların mahkemenin yetkisine yönelik ilk itirazları kabul edilerek yetkisizliğe karar verilmiştir. İİK 67.m. uyarınca açılan itirazın iptali davalarında takibin yetkili icra dairesinde yapılması dava şartı olup, icra dairesinin yetkisine itiraz edilmiş olması şartıyla bu hususun mahkemece re’sen dikkate alınması gerekir. Bilindiği üzere İİK'nın 50. maddesinde icra dairelerinin yetkisinin belirlenmesinde HMK hükümlerine atıf yapılmış bulunmaktadır.

İtirazın iptali davasını gören mahkeme, kendi yetkisine itiraz edilmiş olsun veya olmasın öncelikle icra dairesinin yetkisine yönelik itirazı incelemek ve sonuçlandırmakla yükümlüdür. Somut olayda; ilk derece mahkemesince yetki itirazının kabulüne ilişkin karar davalı vekili tarafından istinaf edilmemiştir. Ancak; icra dairesinin yetkine yönelik itiraz ile ilgili ilk derece mahkemesince olumlu ya da olumsuz bir karar verilmeden; mahkemenin yetkisine itiraz karara bağlanarak davalının yetki ilk itirazının kabulü ile yetkisizlik kararı verilmiştir. Bu husus HMK m.353(1)a-4 gereği diğer dava şartlarına aykırılık teşkil etmektedir. Açıklanan nedenlerle davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK m.353(1)a-4 uyarınca hükmün kaldırılmasına ve davanın yeniden görülerek öncelikle dava şartı olan icra dairesinin yetkisine itiraz karara bağlanmak üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE;İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/03/2021 Tarih 2020/617 Esas-2021/166 Karar sayılı kararın HMK.'nın 353(1)a-4 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE" İstinaf yoluna başvuran davacı tarafından yatırılan 59,30-TL istinaf harcının istek halinde kendisine iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK.'nın 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.16/09/2021

Kaynak: https://6102ttk.com/karar/136975 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi

Bu sitedeki içerik bilgilendirme amaçlıdır; hukuki görüş veya tavsiye değildir. Resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.