Rüçhan hakkı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2015/2424 E. 2015/7516 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Dava şartı
- dava şartı
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
rüçhan hakkı↗ geri çevirme↗ davanın konusuz kalması↗ hukuki yarar↗ geçersizlik↗ karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi↗ karar verilmesine yer olmadığına↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, dava konusu faydalı model başvurusunun belge ücreti ödenmediğinden TPE tarafından geri çevirme yoluyla geçersiz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Ancak, 551 sayılı KHK'nin 156. maddesinin 2. fıkrasında buluşa faydalı model belgesi verilmesini etkilemeyen açıklamalar düzenlenmiştir. Bu maddeye göre faydalı model belgesi başvurusu sahibi veya selefleri tarafından başvuru tarihinden veya var ise rüçhan hakkı tarihinden, on iki ay önceki tarihten itibaren yayınlama veya bir başka yolla yapılan açıklama veya kullanma, başvuru konusu buluşun yeniliğini ortadan kaldırmayacaktır. Bu bakımdan şayet davacının gerçek buluş sahibi olduğu ve faydalı model belgesi isteme hakkının gasp edildiğinin belirlenmesi halinde her ne kadar dava konusu 2012/03256 faydalı model başvurusu TPE tarafından belge ücreti ödenmediğinden geçersiz kılınsa dahi buluşun adına tescili için usulüne uygun yeni bir başvuru yapıldığı taktirde davacı başvurusu, KHK'nin 156/2. maddesi uyarınca sözü edilen dava konusu 2012/03256 sayılı başvurunun yenilik unsurunu ortadan kaldırdığı gerekçesiyle reddedilemeyecektir. Bu nedenle, davacının işbu davada gerçek buluş sahibi olduğunu ve faydalı model isteme hakkının gasp edildiğinin tespitini istemekte hukuki yararı vardır. Bu itibarla, mahkemece işin esasına girilerek davacının faydalı model belgesi isteme hakkının gasp edilip edilmediğinin tespitine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçelerle davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2015/1490 E. 2015/6282 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:dava açma ehliyeti · tüzel kişilik · uyuşmazlık konusu · taraf ehliyeti · eksik inceleme
Benzer bu karardaMahkemece, bir patentin gasp edilmesi nedeniyle açılacak davayı ancak patenti bulan gerçek kişinin açabileceği, davacı «tüzel kişiliğe» sahip şirketin dava «açma ehliyeti» bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
… ve yazışmalar istenerek, yukarıda belirtilen hükümler çerçevesinde buluş yapanın halefi olup olmadığı hususu açıklığa kavuşturulmak suretiyle, davacının aktif dava «ehliyetine» sahip olup olmadığının belirlenmesi gerekirken, «eksik inceleme» ile karar verilmesi isabetli görülmemiş ve hükmün bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
Mahkemece, patent isteme hakkının gaspı nedeniyle dava hakkının buluş sahibi ve haleflerine ait olduğu gerekçesiyle aktif dava «ehliyeti» yokluğundan davanın reddine karar verilmiştir.
Ancak, davacı dava dilekçesinde «uyuşmazlık konusu» bulunan buluşun işyerinde gerçekleştirilen buluş niteliğinde olduğunu iddia etmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2015/2424 E. , 2015/7516 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 1. FİKRÎ VE SINAÎ
HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ 30/09/2014
NUMARASI 2012/286-2014/219
Taraflar arasında görülen davada İstanbul Anadolu 1. Fikrî ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen 30.09.2014 tarih ve 2012/286-2014/219 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davalıların "A. Kaynak Makinası Plaka Grupları Sıkıştırma Aparatı" na ilişkin buluşu faydalı model olarak tescil ettirmek üzere TPE nezdinde başvuruda bulundukları, ancak söz konusu buluşun sahibinin davacı olduğunu bu nedenle başvuru yapma hakkının davacıya ait olduğunu ileri sürerek faydalı model belgesi isteme haklarının gasp edildiğinin tespitine ve dava sonunda faydalı model belgesinin kendilerine devredilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davacı tarafın dava konusu faydalı modelle ilgili TPE'ye itirazda bulunduğunu, bu nedenle davanın usulden reddi gerektiğini, davalılar Hakan ve Hakim hakkındaki davanın başvuru sahibinin davalı şirket olması nedeniyle reddi gerektiğini, dava konusu buluşun yeni olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.
Mahkemece; iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, dava konusu faydalı model başvurusunun belge ücreti ödenmediğinden geri çevirme yoluyla geçersiz kılınmış olduğu bu nedenle davanın konusuz kaldığı, gaspa dair davanın kararın kesinleşmesinden itibaren 3 ay içinde açılması gerektiği gerekçesiyle esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Kararı, davacı vekili temyiz etmiştir.
Dava, 551 Sayılı KHK'nın 164. Ve 166. maddeleri gereğince yine aynı KHK'nın 12. ve 129. Maddeleri uyarınca faydalı model belgesi isteme hakkının gasp edildiği iddiasına dayalı bu gasbın tespiti istemi ilişkindir.
Mahkemece, dava konusu faydalı model başvurusunun belge ücreti ödenmediğinden TPE tarafından geri çevirme yoluyla geçersiz kaldığından bahisle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Ancak, 551 sayılı KHK'nin 156. maddesinin 2. fıkrasında buluşa faydalı model belgesi verilmesini etkilemeyen açıklamalar düzenlenmiştir. Bu maddeye göre faydalı model belgesi başvurusu sahibi veya selefleri tarafından başvuru tarihinden veya var ise rüçhan hakkı tarihinden, on iki ay önceki tarihten itibaren yayınlama veya bir başka yolla yapılan açıklama veya kullanma, başvuru konusu buluşun yeniliğini ortadan kaldırmayacaktır. Bu bakımdan şayet davacının gerçek buluş sahibi olduğu ve faydalı model belgesi isteme hakkının gasp edildiğinin belirlenmesi halinde her ne kadar dava konusu 2012/03256 faydalı model başvurusu TPE tarafından belge ücreti ödenmediğinden geçersiz kılınsa dahi buluşun adına tescili için usulüne uygun yeni bir başvuru yapıldığı taktirde davacı başvurusu, KHK'nin 156/2.
maddesi uyarınca sözü edilen dava konusu 2012/03256 sayılı başvurunun yenilik unsurunu ortadan kaldırdığı gerekçesiyle reddedilemeyecektir. Bu nedenle, davacının işbu davada gerçek buluş sahibi olduğunu ve faydalı model isteme hakkının gasp edildiğinin tespitini istemekte hukuki yararı vardır. Bu itibarla, mahkemece işin esasına girilerek davacının faydalı model belgesi isteme hakkının gasp edilip edilmediğinin tespitine karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçelerle davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın bu nedenle davacı yararına bozulmasına karar vermek gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 02.06.2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/132798500 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz