Ticari defterlerde kayıtlı fatura alacağının likit sayılması ve itirazın iptali
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/1398 E. 2025/1488 K. · · İlk derece: İSTANBUL ANADOLU 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptaliistinaf başvurusunun esastan reddiKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Ticari Satımdan Kaynaklanan Alacak ≠ mahkeme dalı · davacı çerçevesi: Ticari satım
Gerekçe özeti
Taraflar arasındaki ticari ilişkide, alacaklının faturalarının borçlunun kendi ticari defterlerinde kayıtlı bulunması hâlinde bu alacak likit sayılır. Faturayı teslim alıp süresinde itiraz veya iade etmeyerek defterlerine kaydeden taraf, faturanın geçerli bir sözleşme ilişkisine dayandığını kabul etmiş sayılır ve borçlu olmadığını yazılı veya kesin delillerle ispatlamak zorundadır. Likit alacağa yapılan haksız itiraz nedeniyle icra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için itirazın kötüniyetle yapılmış olması şartı aranmaz.
Ele alınan sorunlar
Ticari defter kayıtlarına göre alacağın ispatı → ret
İddia: Davalı vekili, bilirkişi raporunun davacının ticari defterlerini yeterince incelemediğini, davacının defterlerini bilirkişi incelemesinde sunamadığını ve bu nedenle davasını ispat edemediğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Tarafların ticari defterleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesinde, davacının faturalarının aynen davalının ticari defterlerinde kayıtlı bulunduğu, davalının yaptığı ödemeler ve mazot yansıtma bedellerinin de davacının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu tespit edilmiştir. Davacının ticari defterleri talimat yazılarak ilgili Asliye Ticaret Mahkemesi aracılığıyla incelenmiş ve davacının davalıdan alacaklı olduğu belirlenmiştir. Faturayı teslim aldıktan sonra süresi içinde itiraz ve iade etmeyerek ticari defterlerine kaydeden kimse, bu faturanın geçerli bir sözleşme ilişkisine göre düzenlendiğini kabul etmiş sayılır ve fatura nedeniyle borçlu olmadığını yazılı veya kesin delillerle ispatlaması gerekir. Hükmedilen tutar davalı borçlu şirketin kendi ticari defterlerinde kayıtlı bulunan miktara ilişkindir; bu nedenle alacağın ileri derecede incelenmediği yönündeki itiraz yerinde görülmemiştir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Alacağın likit olması ve icra inkar tazminatı için kötüniyet şartının gerekmemesi → ret
İddia: Davalı vekili, kısmi ödeme yapılmış olmasının itirazının kötü niyetli olduğu anlamına gelmeyeceğini ileri sürmüştür.
Gerekçe: Davalının ticari defterlerinde kayıtlı bulunan fatura alacağının likit olduğunun kabulü gerekir. İtirazın kötüniyetle yapılmış olması gerekmez; likit alacağa haksız itiraz icra inkar tazminatına hükmedilmesi için yeterlidir.
Gerekçe kaynağı: özgün
Emsal değeri
Kararda, borçlunun kendi ticari defterlerinde kayıtlı faturaya süresinde itiraz etmemesinin ispat yükünü borçluya geçirdiği ve bu durumda alacağın likit sayılacağı, icra inkar tazminatı için itirazın kötüniyetle yapılmış olmasının gerekmediği yönündeki tespitler bakımından emsal değer taşımaktadır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
ticari defter kaydı↗ itirazın iptali↗ likit alacak↗ icra inkar tazminatı↗ ispat yükü↗ cari hesap↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2025/1398
KARAR NO 2025/1488
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 28/04/2025
NUMARASI 2023/848 Esas 2025/370 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ 12/12/2023
İSTİNAF KARAR TARİHİ 02/10/2025
Davanın kısmen kabulü-reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili; davacının davalı firma ile arasında Servis taşımacılığı hizmeti alımı sebebiyle ticari iş ilişkisi nedeniyle cari hesap bakiye alacağı bulunduğunu,davalının takibin tümüne itiraz ettiğini, davacının, davalının servis taşımacılığı işini yerine getirmiş olup, hizmet karşılığı düzenlenen toplamda 174.341,71-TL olan 2 adet fatura alacaklarına toplamda 40.662- TL kısmi ödeme yapıldığı,kalan cari hesap bakiye alacaklarına ilişkin hiçbir ödeme yapılmadığı,Beykoz İcra Dairesinin ... Esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalının hizmeti ve faturaları almasına rağmen son fatura cari hesap bakiye borcunu ödemediğini, itirazın iptaline, alacağın %20 sinden az olmamak üzere icra-inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalı vekili davacının, davalı şirkete karşı yapılan hizmet nedeniyle düzenlenen toplamda 174.341,71- TL olan iki adet fatura alacağına toplamda 40.662-TL kısmi ödemede yaptıklarını, davacının şirketin kötü niyetli olarak kısmi ödeme yaparak, icra takibini sürüncemede bıraktığını iddia ettiğini,davanın reddi gerektiğini beyan ederek; davanın reddi ile davacının %20'den aşağı olmamak kaydı ile kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece; HMK'nın 222. Maddesinde 22/7/2020 tarihinde 7251 sayılı kanunun 23. Maddesi ile yapılan değişiklik gereği ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabulü için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerektiği, davacı tarafın 133.679,71-TL'lik alacağının her iki taraf ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, 133.679,71-TL' asıl alacak bakımından itirazın iptaline; işlemiş faiz bakımından istemin reddine, %20 tazminatın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEBLERİ
Davalı vekili; bilirkişi raporu ticari defterlere dayanmakla birlikte, raporda tarafların ticari kayıtları arasında var olan uyuşmazlıklar ve kayıtların doğruluğu tartışılmadığı, bilirkişinin daha derin bir inceleme yapmadığını,kısmi ödeme yapılmış olması, itirazın kötü niyetli olduğu anlamına gelmediğini, davacı müvekkil şirkete hizmet vermekte iken, ve sözleşmeye bağlılığı ve iş ahlakı ve yine rekabet yasağına uygun davranmadığı, sözleşmeye aykırı davranarak, müvekkilin dava dışı tedarikçi olarak ... firmasına hizmet verdiği sırada, davacı personel servisini yaparken 31.07.2023’tarihinde tedarikçi ile görüşerek, müvekkili devre dışı bırakıp, rekabet yasağı ve sözleşmeye aykırı davranmasından kaynaklı davacıya karşı tüm yasal haklar ile başvuru yapılacağını, davacının bilirkişi incelemesinde defterlerini sunamadığını, bu nedenle davasını ispat edemediğini, kapak hesabı incelendiğinde uygulanan faizin ana paradan fazla olması nedeniyle iptal edilmesine, davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, açık hesap ilişkisinde iki adet fatura bakiyesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir. Mahkemece tarafların ticari defterleri üzerinde yaptırılan bilirkişi incelemesinde davacının faturalarının davalının defterlerinde, davalının ödemelerinin ise davacının defterlerinde kayıtlı olduğu, takip tarihi itibariyle davacının defterlerine göre davacının davalıdan 134.000-TL alacaklı göründüğü, davalının defterlerinde davalının davacıya 133.679,71-TL borçlu göründüğü tespit edilmiştir. Taraflar arasında personel taşıma sözleşmesi kapsamında davacının davalıya düzenlediği 30.06.2023 tarihli 85.915,71-TL faturanın 45.288,70-TL bakiyesi, 31.07.2023 tarihli 88.426-TL bedelli fatura bakiyesi 133.679,71-TL asıl alacağın tahsili istenilmiştir.
Bilirkişi raporunda; takibe konu faturaların aynen davalının ticari defterlerinde kayıtlı bulunduğu davalının ticari defterlerinin incelenmesi ile belirlenmiştir. Aynı zamanda davalının yaptığı ödemeler ve mazot yansıtma bedelleri de davacının ticari defterlerinde kayıtlıdır. Davalı vekili davacı tarafın ticari defterlerinin incelenmediğini ileri sürmüş ise de davacının ticari defterleri talimat yazılarak İzmir ATM aracılığıyla incelendiği ve davacının davalıdan 134.000-TL alacaklı olduğunun tesbit edildiği bilirkişi raporundan anlaşılmaktadır. Faturayı teslim aldıktan sonra süresi içinde itiraz ve iade etmeyerek ticari defterlerine kaydeden kimse, bu faturanın geçerli bir sözleşme ilişkisine göre düzenlendiğini kabul etmiş sayılır ve fatura nedeniyle borçlu olmadığını yazılı veya kesin delillerle ispatlaması gerekir.
Davalı vekili alacağın ileri derecede incelenmediğini ileri sürmekte ise de hükmedilen tutar davalı borçlu şirketin ticari defterlerinde kayıtlı bulunan miktara ilişkindir. Ayrıca takipden evvel işlemiş faize de hükmedilmemiş, takipten sonrada 3095 sayılı kanun gereği avans faizi işletilmesi talep edilmiştir. Davalının ticari defterlerinde kayıtlı bulunan fatura alacağının likit olduğunun kabulü gerekir.İtirazın ise kötüniyetle yapılmış olması gerekmez,likit alacağa haksız itiraz icra inkar tazminatına hükmedilmesi için yeterlidir. Açıklanan nedenlerle; mahkemece davanın kabulüne karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmediğinden, davalı vekilinin istinaf nedenleri yerinde görülmemiş istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 9.131,66-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 2.282,91-TL harcın mahsubu ile kalan 6.848,75-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,Davalı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, davacı tarafından yapılan 400-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 02/10/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1296 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi