Davaların birleştirilmesinde hukuki ve fiili irtibat şartı

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2021/2188

KARAR NO 2022/441

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ BAKIRKÖY 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 07/10/2021

NUMARASI 2021/312 Esas - 2021/866 Karar

DAVA

Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ 24/03/2022

İlk derece mahkemesince verilen kararın asıl ve birleşen dosyada davalılar tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Asıl davada davacı vekili; davalı ...'un davalı şirketin yetkilisi ve ortağı olduğunu, müvekkil ile davalı arasında cari hesaba dayalı olarak ayakkabı ticareti gerçekleştiğini, müvekkilinin yer yer davalıya pazarlama hizmeti de verdiğini, taraflar arasındaki ticaretin uzunca bir süre devam ettiğini, ancak yakın bir geçmişte “...” ve “...” firmaların borçlarını ödeyemez duruma geldiğini, bu firmaların verdiği çekler ve bonoların süresinde ödenmediğini, bunun üzerine davalılar müvekkilin de cirosunun bulunduğu çekleri ve bonoları icra takibine koyduğunu, müvekkilinin “...” ve “...” dışında da davalıdan mal alışlarında bulunduğunu, bunun için davalıya zaman zaman nakit avanslar gönderdiğini, davalı son dönemlerde nakit avans aldığı halde müvekkile mal sevkiyatını durdurduğunu, bununla birlikte müvekkili hakkında Bakırköy ...

İcra Dairesi’nin ... E., Bakırköy ... İcra Dairesi’ nin ... E., İstanbul ... İcra Dairesi’ nin ... E., İstanbul ... İcra Dairesi’ nin ... E., İstanbul ... İcra Dairesi’ nin ... E., İstanbul ... İcra Dairesi’ nin ... E., İstanbul ... İcra Dairesi’nin ... E. İstanbul ... İcra Dairesi’nin ... E. Sayılı dosyaları üzerinden takip başlatıldığını belirterek müvekkilinin davalılara bahse konu icra dosyaları ve bu dosyaların müstenidatı olan senetler sebebi ile borçlu olmadığının tespitine, asıl alacağın %20’ sinden az olmayacak tutardaki kötü niyet tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Birleşen Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/375 Esas, 2021/693 Karar sayılı dosyasında davacı vekili;

müvekkilinin ... ve ... firmalarında ayakkabı satışı konusunda davalıya aracılık yaptığını, davalının bu firmalar için ürettiği ayakkabıları müvekkiline fatura ettiğini, müvekkilinin de bu firmalardan aldığı çekleri davalıya ciro yoluyla devrettiğini, müvekkilinin cirosunun gerçek bir borç ilişkisine dayanmadığını, taraflar arasında bu konuda 10/02/2020 tarihli protokol imzalandığını, müvekkilinin, ayrıca kendisiyle ilgili mal alım satımı da yapmakta olup, bunlarla ilgili yaptığı avans ödemelerine rağmen mal teslim edilmediğini, buna rağmen davalının müvekkili hakkında Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyasında icra takibi başlattığını, müvekkilinin icra takibine konu edilen ...

Bankası 31/12/2019 tarihli 40.000-TL bedelli ve ...bank 30/11/2019 tarihli 80.000-TL bedelli çeklerden dolayı borçlu olmadığını belirterek müvekkilinin davalılara bahse konu icra dosyası ve bu dosyanın müstenidatı olan senetler sebebi ile borçlu olmadığının tespitine, asıl alacağın %20’ sinden az olmayacak tutardaki kötü niyet tazminatının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Asıl davada davalılar; Dava konusunun İstanbul 12 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/294 Esas sayılı dosyası ile aynı olduğunu, davanın değerinin 3.000.000-TL'den fazla olmasına rağmen 220.000-TL üzerinden eksik harç yatırıldığını, davacı ile aralarında vari hesap ilişkisi bulunmadığını, aralarındaki ilişkinin açık hesap olduğunu, davacının kendilerinden konsinye olarak aldığını, ancak malları iade etmediği gibi bedellerini de ödemediğini, davacının kendilerine aracılık yapmadığını, davacının, kendilerinden aldığı malları kendi nam ve hesabına sattığını, alıcılardan aldığı çekleri cirolayarak kendilerine verdiğini, davacının nakit avansa ilişkin bir belgesi bulunmadığını, davacının avukatları nezdinde hazırlanan kendilerine imzalattırılmaya çalışılan mutabakat metninde bile alacaklı olduklarını, davacı tarafından bahsi geçen ibraname ve protokol koşullarına kendileri tarafından riayet edilmediğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Birleşen Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/375 Esas, 2021/693 Karar sayılı dosyasında davalılar; davacının dava dilekçesinde, doğruyu söyleme mükellefiyetine uymadığını, ... mağazasıyla ilgili bir protokol ve ibraname olmadığını, icra takibine konu çeklerle ilgili bir ibraname bulunmadığını, zaten yasaya uygun bir ibraname de olmadığını, ... firmasıyla ilgili gabinle malul bir belge olduğunu, onunda hükmünün kalmadığını, borçlunun avans verdiği iddiasına ilişkin bir makbuz ibraz etmediğini, takibe konu çekte borçlu lehtar ciranta olup, imzanın inkar edilmediğini, davacının kendi nam ve hesabına ticaret yapan bir tüzel kişilik olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece; İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/218 Esas sayılı dosyasının davacısının ... Limited Şirketi, davalıların ise ... Limited Şirketi ve ... Sorkuncuk olduğu, dava konusunun aynı protokole ilişkin olduğu, bu nedenle iş bu dosya ile elde dava dosyası arasında hukuki, fiili ve şahsi bağlantı bulunduğu ve usul ekonomisi gerekçesiyle her iki dava dosyasının birleştirilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLER

Davalılar istinaf dilekçesinde; İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/218 Esas sayılı dava dosyasındaki senedin keşidecsinin ... A.Ş. Olduğunu, görülmekte olan dava dosyasında ise ... A.Ş. Olduğunu, görülmekte olan dava dosyasındaki protokolün ... firmasından olan alacaktan kaynaklanan riskin paylaşılmasına ilişkin olduğunu, oysa bu protokolün ... ile ilgisinin bulunmadığını, bu nedenle mahkemece her iki davanın aynı protokolden kaynaklandığının kabul edilmesinin yanılgıya dayandığını belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

HMK hükümleri uyarınca aralarında bağlantılı olan davaların birleştirilmesine karar verilebileceği düzenlenmiştir. Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması veya biri hakkında verilecek hüküm diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda davalar arasında bağlantının varsayılacağı HMK 166/4 maddesinde belirtilmiştir. HMK 166/3.maddesinde davalar ayrı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfatta hukuk mahkemelerinde açılmış ise, bağlantı sebebiyle birleştirmenin ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebileceği, birinci davanın açıldığı mahkemenin birleştirmeye ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren bununla bağlı olduğu düzenlenmiştir. Somut olayda; Bakırköy 7. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/375 Esas, 2021/693 Karar sayılı dosyasının Bakırköy 6.

ATM'nin 2021/312 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmiştir. Asıl ve birleşen davanın görülmekte olduğu Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından ise 07/10/2021 tarihli karar ile dosyanın İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/218 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmiştir. Asıl davada, Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... Esas, Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... Esas, İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas, İstanbul ... İcra Dairesi'nin ...Esas, İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas, İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas, İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas, İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takiplerinden dolayı; asıl dava dosyası ile daha önceden birleştirilmesine karar verilen Bakırköy 7.

ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dava dosyasında ise Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespiti talep edilmektedir. Birleştirme kararı verilen İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/218 Esas sayılı dosyasında ise İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespiti talep edilmektedir. Davacı iddiasını "Protokol / İbraname" başlıklı anlaşmaya dayandırmakta olup bu protokolde gösterilen icra dosyaları, asıl davaya konu edilmiştir. Diğer taraftan protokol, ...A.Ş. tarafından keşide edilen kambiyo senetleri ile ilgilidir. Bahse konu kambiyo senetleri yine protokolde gösterilen ve asıl davaya konu edilen icra dosyalarında takibe konulmuştur.

Davacının dayanağı protokolde ...A.Ş. tarafından keşide edilen kambiyo senetleri ile ilgili herhangi icra takibi ve kambiyo senedi yer almamaktadır. Asıl dava dosyası ile daha önceden birleştirilmesine karar verilen Bakırköy 7. ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dava dosyasında ise Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takiplerinden dolayı borçlu olmadığının tespiti talep edilmekte olup bu takip ise ...A.Ş. Tarafından keşide edilen kambiyo senedine dayanmaktadır. Yine Birleştirme kararı verilen İstanbul 12. ATM'nin 2021/218 Esas sayılı dosyasında İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takibi de ...A.Ş. Tarafından keşide edilen kambiyo senedine dayanmaktadır. Dolayısıyla, asıl dava dosyasından farklı olarak Bakırköy 7.

ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dava dosyası ile İstanbul 12. ATM'nin 2021/218 Esas sayılı dosyasında dava konusu edilen icra dosyaları davacı borçlunun dayandığı protokolde yer almamakta olup ...A.Ş. tarafından keşide edilmiştir. Bu nedenle tarafları aynı olsa da asıl dava dosyasının; hem birleştirme kararı verilen İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/218 Esas sayılı dosyası ile hem de Bakırköy 7. ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dava dosyası ile hukuki ve fiili irtibatı bulunmamakta olup bu dosyalardan bağımsızdır. Bu nedenle mahkemece 2021/312 Esas sayılı dava dosyasının İstanbul 12. ATM'nin 2021/218 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesi doğru olmamıştır. Birleşen Bakırköy 7.

ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dava dosyası ile İstanbul 12. ATM'nin 2021/218 Esas sayılı dava dosyasına konu edilen icra takiplerinin dayanağı olan kambiyo senetleri ...A.Ş. tarafından keşide edilmiş olup, bu dosyalar arasında fiili ve hukuki irtibat bulunmaktadır. Bu durumda mahkemece birleşen Bakırköy 7. ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dava dosyasının asıl dava dosyasından tefrik edilerek İstanbul 12. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2021/218 Esas sayılı dava dosyası birleştirilmesi gerekirken yazılı şekilde diğer dosyalarla hukuki ve fiili irtibat bulunmayan asıl dava dosyasının da birleştirilmesi doğru olmamıştır. Birleşen Bakırköy 7. ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dava dosyasında 28/04/2021 tarihli ara kararla davacı vekilinin ihtiyati tedbir talebinin kabulüne, %15'i oranına tekabül eden miktarın teminat olarak alınmak suretiyle Bakırköy ...

İcra Dairesi'nin ... esas sayılı dosyasında icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine karar verilmiş, 07/07/2021 tarihli ara kararla ise davalının itirazı reddedilmiştir. HMK'nın 396. maddesinde durum ve koşulların değişmesi halinde, talep üzerine ihtiyati tedbirin değiştirilmesine veya kaldırılmasına teminat aranmaksızın karar verilebileceği düzenlenmiştir. Bakırköy 7. ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dava dosyasına konu olan Bakırköy .... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı takip dosyası ve ...A.Ş. tarafından keşide edilen dayanağı kambiyo senedi davacı borçlunun iddiasını dayandırdığı prokotolde yer almadığı anlaşıldığından mevcut durum itibariyle ihtiyati tedbirin sürdürülmemesi gerektiği,davalılar yönünden ihtiyati tedbirin tümüyle kaldırılması gerekmektedir.Bakırköy 7.

ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dosyasında verilen 28/04/2021 tarihli ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. Ayrıca davalılar ,ihtiyati tedbirin asıl dava dosyasında borçlu ... tarafından yatırılan paraya da uygulandığını bu hususun düzeltilmesini talep etmiş ise de, bir dava dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararının yalnızca davanın tarafları için hüküm ifade etmesi temel kuraldır.Eğer , davacı ... dışında her hangibir borçlu tarafından yatırılan paraya da uygulanması gibi hatalı bir uygulama var ise ilk derece mahkemesinin ihtiyati tedbir kararının kapsamını icra dairesine bildirebileceği gözetildiğin de Dairemizce bu hususun ayrıca karara bağlanmasına gerek görülmemiştir.

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalıların istinaf başvurusunun kabulü ile hükmün kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmek üzere mahkemesine iadesine, Bakırköy 7. ATM'nin 2021/375 Esas sayılı dosyasında verilen ihtiyati tedbirin kaldırılmasına dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Asıl ve birleşen dosyada davalıların istinaf başvurusunun KABULÜNE; Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/10/2021 Tarih 2021/312 Esas - 2021/866 Karar Karar sayılı hükmün HMK.'nın 353(1)a-4 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın yeniden görülmek ve tefrik yapılmak üzere dosyanın kararı veren mahkemeye GÖNDERİLMESİNE" Bakırköy 7. ATM'nin 2021/375 esas sayılı dosyasında verilen 28/04/2021 tarihli Bakırköy ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı icra takip dosyasında yatırılan paranın alacaklıya ödenmemesine ilişkin ihtiyati tedbir kararının KALDIRILMASINA, Asıl ve birleşen dosyada davalılar tarafından yatırılan 474,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 353(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.

24/03/2022