Yargılama sırasında ifa ile davanın konusuz kalması ve vekâlet ücreti
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2025/1187 E. 2025/5590 K. · · İlk derece: Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
OnandıKesin
★ Emsal
Gerekçe özeti
Dava açıldıktan sonra edimin ifa edilmesiyle dava konusuz kalırsa davanın esası bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar verilir; konusuz kalma ön inceleme duruşması yapılmadan gerçekleşmişse AAÜT'nin 6. maddesi uyarınca nispi vekâlet ücretinin yarısına hükmedilir.
Ele alınan sorunlar
Dava açıldıktan sonra malın teslim edilmesiyle davanın konusuz kalması → kabul
İddia: Davalı, çekin keşide tarihinden önce sipariş konusu tüm ürünlerin teslim edildiğini, siparişi verilen ürünlerin ödeme tarihinden önce teslim edilmesi nedeniyle çekin bedelsiz kalmadığını savunmuştur.
Gerekçe: Çekin ticari ilişki kapsamında verildiği konusunda uyuşmazlık bulunmamaktadır. Dava açıldıktan sonra yargılama sırasında mal teslimi gerçekleşmiş; dava tarihi ile teslim tarihleri karşılaştırıldığında teslimlerin dava açıldıktan sonra yapıldığı anlaşılmıştır. Bu nedenle dava konusuz kalmış ve davanın esası bakımından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. (Yargıtay'ca onanan İlk Derece Mahkemesi gerekçesi)
Konusuz kalan davada vekâlet ücretinin belirlenmesi → kabul
İddia: Davalı, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin kendisine yükletilmesine itiraz etmiştir.
Gerekçe: Konusuz kalma durumu ön inceleme duruşması yapılmadan meydana geldiğinden, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 6. maddesi uyarınca nispi vekâlet ücretinin yarısına hükmedilmesi gerekir. (Yargıtay'ca onanan İlk Derece Mahkemesi gerekçesi)
Emsal değeri
Yargılama sırasında ifa nedeniyle konusuz kalan davada esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verileceği ve konusuz kalma ön inceleme duruşmasından önce gerçekleşmişse nispi vekâlet ücretinin yarısına hükmedileceği yönündeki holding bakımından emsaldir; Yargıtay onaması nedeniyle bağlayıcı değer taşır.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
davanın konusuz kalması↗ karar verilmesine yer olmadığına↗ menfi tespit↗ ileri tarihli çek↗ geciken ifanın kabulü↗ elektronik ortamdaki verilerin belge niteliği↗ nispi vekâlet ücreti↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2025/1187 E. , 2025/5590 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 12. Hukuk Dairesi
SAYISI 2024/2018 Esas, 2025/8 Karar
HÜKÜM
Esastan Ret
İLK DERECE MAHKEMESİ Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi
SAYISI 2023/1202 E., 2024/923 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
KARAR
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı tarafa 31.10.2023 tarihinde kalite düzeyi 1,5*1500*3000/110 plaka 5940 kg, kalite 5*1500*3000/5 plaka 1.440 kg olmak üzere iki kalem malzeme siparişi için, ürünlerin toplam satış bedeli de 501.000,00 TL+KDV olarak teklif verdiğini, davalı tarafın teklife olumlu cevap verdiğini ve davalı tarafından proforma fatura düzenleyerek müvekkiline gönderildiğini,3 gün içinde teslim edilmesi gereken ürünlerin teslim edilmediğini,durumun davalıya bildirildiğini ancak davalı tarafından geri dönüş alınmadığını ileri sürerek sipariş nedeniyle davalıya verilen ... çek nolu, keşidecisi ... Plastik Ltd. Şti. olan 603.000,00 TL bedelli çekin iadesine ve davalı yana borçlu olunmadığının tespitine ve davalı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; çekin keşide tarihinden önce tüm sipariş konusu ürünlerin teslim edildiğini, keşide tarihinin 15.01.2024 olup ürünlerin 05.01.2024 ve 10.01.2024 tarihinde teslim edildiğini, davacının ürün siparişine karşılık çek verdiğini, siparişi verilen ürünlerin kendine ödeme tarihinden önce teslim edildiğini, daha sonra ürün bedellerinin karşılığı çeki ödediğini savunarak davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile çekin ticari ilişki kapsamında verildiği konusunda uyuşmazlık bulunmadığı, dava açıldıktan sonra yargılama sırasında mal tesliminin gerçekleştiği, davanın 20.12.2023 tarihinde açıldığı, 05.02.2024 ve 10.01.2024 tarihli teslimlerin olduğu anlaşılmakla açılan davanın konusuz kaldığı, bu nedenle davanın konusuz kalması nedeni ile karar verilmesine yer olmadığına karar verildiği, konusuz kalma durumunun ön inceleme duruşması yapılmadan meydana geldiği anlaşılmakla nispi vekalet ücretinin yarısına hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın esası bakımından karar verilmesine yer olmadığına, davacı vekili için Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin (AAÜT) 6.
maddesine göre takdir olunan 33.165,00 TL davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiş, hüküm, davalı vekilince istinaf edilmiştir.
IV. İSTİNAF
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında ticari ilişki her iki tarafın kabulünde olup davalı tarafından düzenlenen 31.10.2023 tarihli proforma faturada ödeme şekli peşin, teslim tarihi ise 3 iş günü yazılı olduğu, 01.11.2023 tarihli çek teslim tutanağı ile çekin davalıya teslim edildiği, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 199. maddesi ile elektronik ortamdaki veriler belge kabul edildiğinden davalı tarafça sunulan Whats App yazışmaları belge olarak değerlendirildiği, çekin keşide tarihinin 15.01.2024, davanın açılış tarihi ise 20.12.2023 olduğu, 02.11.2023 tarihinde davalı şirket tarafından" depocuların ruloyu açtıklarında yüzeyinde sorun tesbit ettiklerini, pazartesi kesin gelecek olan yeni malzemeden size çarşamba günü teslim edebiliriz" dedikleri, 03.11.2023 tarihinde davacı şirket yetkilisi teslim tarihine uyulmadığından siparişin iptal edildiğini bildirerek çekin iadesini istediği, anlatılanlara göre dava tarihi itibariyle üç iş günü teslim süresinin geçtiği halde mal teslimi yapılmadığı, davacının sipariş ettiği ürünler için ileri tarihli çek verdiği,teslim süresi üç iş günü içinde teslim yapılmadığı, çekin gününden evvel mal teslimi yapılması davalıyı haklı hale getirmediği, ancak davacının geciken ifayı kabul ettiği, dava tarihi itibariyle davacının dava açmakta haklı olduğu belirlenmekle konusu kalmayan dava nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesinde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davalı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiş, karar, davalı vekilince temyiz edilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Dava ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacı tarafından sipariş edilen ürüne karşılık davalıya verildiği iddia edilen çekin davacıya mal teslim edilmediğinden bedelsiz hale geldiği iddiasına dayanan çek nedeniyle borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Yapılan yargılama ve saptanan somut uyuşmazlık bakımından uygulanması gereken hukuk kuralları gözetildiğinde İlk Derece Mahkemesince verilen kararda bir isabetsizlik olmadığının anlaşılmasına göre yapılan istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b(1) hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesince esastan reddine ilişkin kararın usul ve yasaya uygun olduğu kanısına varıldığından Bölge Adliye Mahkemesi kararının onanmasına karar vermek gerekmiştir.
VI. SONUÇ
Yukarda açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, aynı Kanun'un 372. maddesi uyarınca işlem yapılmak üzere dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, temyiz harcı peşin alındığından başkaca harç alınmasına mahal olmadığına, 23.09.2025 tarihinde kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1173530700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz