Yabancı mahkeme kararının tenfizi

11. Hukuk Dairesi         2024/5749 E.  ,  2025/3701 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesi

SAYISI 2023/1727 Esas, 2024/611 Karar

HÜKÜM

Yeniden hüküm kurulmak suretiyle davalı şirket yönünden davanın husumetten reddi, diğer davalı yönünden davanın kabulü

İLK DERECE MAHKEMESİ Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi

SAYISI 2022/398 E., 2023/515 K.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı Şirket tarafından diğer davalı aleyhine Regensburg Eyalet Mahkemesinde açılan dava sonunda, davalı ...'ın davalı şirkete 202.281,56 euroyu işleyecek faizi ile ödemesine karar verildiğini, ayrıca müvekkili tarafından davalı şirket aleyhine Münster Eyalet Mahkemesi'nde açılan dava sonunda "Taraflar davacının davalıdan 352.235,18 € değerinde alacağı yanısıra 18/10/2017'den itibaren taban faiz oranı üzerinden yüzde 9 faiz ayrıca hesaplanmış 32.869,84 € faiz bulunduğu konusunda hemfikirdirler ve bu sabitlenmiştir. b- Davalı, dava konusu alacağın ödenmesi adına bu uzlaşmanın 1. Maddesi gereğince 23 O 504/17 dosya nolu Bay ...'e, karşı açılan Regensburg Bölge Mahkemesi davasından oradaki gıyabi karardan 202.281,56 €'nun yanı sıra 01/06/2015'den itibaren yüzde 4 faizden 91.281,56 € ayrıca 01/01/2016'dan itibaren taban faiz oranı üzerinden yüzde 5 faizden 111.000,00 € davacıya devretmektedir.

Bununla birlikte davacı devri kabul etmiştir" şeklinde taraflar arasındaki sulh doğrultusunda hüküm verildiğini, müvekkili tarafından keşide edilen ihtarname ile devrin davalı ...'e bildirildiğini, Münster Eyalet Mahkemesi kararının tenfizinin ayrıca dava edildiğini, işbu dava konusu kararın tenfizi için 5718 sayılı Milletlerarası Özel Hukuk ve Usul Hukuku Hakkında Kanun'da aranan şartların tamam olduğunu ileri sürerek Regensburg Eyalet Mahkemesinin 20.11.2017 tarihli ve 23 O 504/17 sayılı kararının tenfizine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı şirket vekili beyan dilekçesinde, davacının, davalı gerçek kişiden alacağını almak üzere dava açtığını, eldeki dava ile de müvekkilinin diğer davalıdan olan alacağını davacıya devretmesinden dolayı talepte bulunduğunu, müvekkilinin diğer davalıdan olan alacağını davacıya devretmekle taraf sıfatının kalmadığını, davacı karşısında borçlu sıfatının sadece diğer davalıda olduğunu, müvekkili hakkında kurulabilecek bir hüküm bulunmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

2.Diğer davalı, cevap dilekçesi sunmamıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Federal Almanya Cumhuriyeti Regensburg Eyalet Mahkemesinin 23 O 504/17 nolu dosyasından verilen 20.11.2017 tarihli kararının 20.11.2017 tarihinde kesinleştiği, kesinleşme şerhinin mevcut olduğu, her ne kadar davacı tenfizini istediği bu kararda taraf değil ise de davalının da kabulünde olduğu üzere davalı şirketin diğer davalı ...'e karşı açtığı ve Münster Eyalet Mahkemesi'nin 021 O 94/17 E. Numaralı 09.10.2019 tarihli kararına istinaden diğer davalı ...'den alacağını davacıya devrettiği, davacının dava konusu kararın tenfizini talep etmekte hukuki yararı bulunduğu, davalı şirketin davanın husumetten reddine dair taleplerinin yerinde görülmediği gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm, davalı şirket vekilince istinaf edilmiştir.

IV. İSTİNAF

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile Münster Eyalet Mahkemesi'nin 09.10.2019 tarihli ve 021 O 94/17 sayılı kararı ile davacının alacağı davalı şirketten temlik aldığı, buna dair yabancı mahkeme kararının Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11.07.2023 tarihli ve 2022/399 E., 2023/500 K. sayılı kararı ile tenfizine karar verildiği, karara karşı davalı şirketin istinaf başvurusunun esastan reddedildiği, dolayısıyla davacı şirketin geçerli temlik sözleşmesinden dolayı bu davada aktif husumet ehliyetinin bulunduğu, ancak davalı şirketin geçerli temlik sözleşmesi ile alacağını davacı şirkete temlik etmesinden dolayı gerek aktif gerekse pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı dikkate alınarak davalı şirket yönünden davanın pasif husumet ehliyet yokluğu nedeniyle reddi gerekirken bu davalı bakımından aksi yönde verilen kararın doğru olmadığı gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden hüküm kurulmasına, buna göre davalı şirket aleyhine açılan tenfiz davasının pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davalı ...

aleyhine açılan davanın kabulüne karar verilmiş, hüküm, davacı vekilince temyiz edilmiştir.

A. Dava ve Hukuki Nitelendirme

Dava, yabancı mahkeme kararının tenfizi talebine ilişkindir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Somut olayda, yurt dışında verilmiş birbiri ile bağlantılı iki karar mevcuttur. Bunlardan eldeki davanın konusu olan Regensburg Eyalet Mahkemesinde görülen davanın tarafları ... ve.... olup, ...'in Laubscher GmH'ya kararda belirtilen meblağı ödemesine karar verilmiştir.

Diğer dava ise Münster Eyalet Mahkemesine ait olup, tarafları işbu davanın da davacısı .... Baskı Ambalaj San. Tic. A.Ş. ile davalı ...'dır. Bahsekonu davada, davacının davalıdan alacağı belirlenmiş, bunun yanı sıra davalı şirketin Regensburg Eyalet Mahkemesi kararı uyarınca ...'den olan alacağının davacıya devri konusunda anlaşıldığına karar verilmiştir.

Münster Eyalet Mahkemesi kararının tenfizi ile ilgili olarak Mahkemenin 2022/399 esasına kayden açılan davada ... yönünden davanın pasif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle reddine,.... yönünden kabulüne karar verilmiştir. Temyize konu iş bu dosyada ise Regensburg Eyalet Mahkemesi kararının tenfizi talep edilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesince, davalı ...'nın, ...'dan olan alacağını Münster Eyalet Mahkemesi kararı ile davacıya devrettiğinden, aktif/pasif husumetinin bulunmadığı gerekçesiyle adı geçen davalı yönünden davanın reddine karar verilmiş ise de, Münster Eyalet Mahkemesi kararı ile Regensburg Eyalet Mahkemesi kararı birbirini tamamlar nitelikte olup, tenfiz davasında yabancı mahkeme ilamının tenfizini isteyenin davacı, yabancı mahkeme ilamındaki diğer tarafın ise davalı taraf olması gerektiğinden, Münster Eyalet Mahkemesi kararının tenfizine karar verildiğine göre alacak borç ilişkisini koparır şekilde ve yabancı mahkeme ilamına konu esas tartışılarak davalı ... yönünden pasif husumetten red kararı verilmesi doğru olmamış bozmayı gerektirmiştir.

VI. SONUÇ

Yukarıda açıklanan nedenlerle, davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile İlk Derece Mahkemesince verilen karara yönelik istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULARAK KALDIRILMASINA, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 373/1 hükmü uyarınca dava dosyasının İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, peşin alınan temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 26.05.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.