Zayi olan çekin sonradan davalıda görülmesi halinde istirdat davasında ispat yükü

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2021/1896

KARAR NO 2024/641

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 18. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 26/05/2021

NUMARASI 2020/89 Esas 2021/387 Karar

İSTİNAF KARAR TARİHİ 02/05/2024

Davanın reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; müvekkili bankanın Moda Şubesine 04/07/2019 tarihinde müşterisi tarafından çek iptali talimatı ekinde iki adet çek aslının teslim edildiğini, çeklerin gönderildiği Sultanbeyli Şubesinde kaybolduğunu, bu nedenle İstanbul Anadolu 1. ATM'nin 2019/554 esası ile görülen zayi nedeniyle çek iptali davası açıldığını, mahkemece söz konusu çeklerden birisi için istirdat davası açmaları için süre verilmesi üzerine işbu davanın açıldığını, dava konusu ... Bankası Sultanbeyli Şubesine ait, 25/10/2014 keşide tarihli, ... çek no'lu, 13.000-TL bedelli, keşidecisi ... Ltd. Şti. olan çekin davalının elinde olduğunun görüldüğünü, davalının çeki kötü niyetle iktisap ettiğini belirterek çekin davalıdan istirdadına ile müvekkiline iadesine karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP

Davalı davaya cevap vermemiş, duruşma sırasında ise; kendisinin 2014 yılında ..'ın iş yerinde çalıştığını, bu kişinin kendisine verdiği çekleri bankalara götürüp tahsil ettiğini, sonrasında getirip kendisine teslim ettiğini, ölümü ile iş yerinin kapatıldığını, dava konusu çek üzerindeki imzaların kendisine ait olduğunu, 4. sıradaki imzanın ...n'a ait olduğunu, çeki tahsil için ciro ettiğini, çekin alacaklısı ya da borçlusu olmadığını, çek aslının kendisinde olmadığını beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece; davacı bankanın 16.12.2020 havale tarihli cevabi yazısı ekinde gönderilen çek fotokopisinin incelenmesinde; çekin üzerinde davalı ...'ın cirosunun bulunduğu, en son 30/10/2014 tarihinde bankaya ibraz edilerek "karşılıksızdır" işleminin yaptırıldığı 30/10/2014 tarihinde çek aslının ...'a iade edildiğinin görüldüğü, dava dilekçesinde çekin davacıya müşterileri tarafından 04/07/2019 tarihinde teslim edildiği açıklanmakla, çekin 04/07/2019 tarihinden sonra davalının eline geçtiğine ilişkin dosyada delil bulunmadığı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF NEDENLERİ

Davacı vekili; sundukları çek ile ilgili tüm kayıt ve akıbeti hakkında bilgiler doğrultusunda davalının çeki haksız olarak iktisap ettiğinin ortaya konulduğunu, çekin davalı tarafından müvekkili bankaya ibraz edilerek 1.120-TL çek garanti bedelinin tahsil edildiğini, ödeme yapıldıktan sonra davalının söz konusu çeki haksız olarak iktisap ettiğini, yargılama sırasında çek ile ilgili olarak eksik belge ve kayıt olması halinde müvekkili bankaya müzekkere yazılması talep edilmesine rağmen mahkemece bu beyanları dikkate alınmadan çekin 04.07.2019 tarihinden sonra davalının eline geçtiğine dair bilgi ve belge bulunmadığı gerekçesi ile davanın reddine karar verildiğini, çekin davalıda olduğuna dair deliller dosyada mevcut olmasına rağmen davanın reddine karar verilmesinin yerinde olmadığını belirterek, kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava, 6102 sayılı TTK’nın 792. maddesine dayalı olarak çekin istirdatı istemine ilişkindir. Zayi davasında davacı vekili ;07/07/2019 tarihinde, ... Turizm ve İnşaat ltd.şti tarafından aşağıda bilgileri yazılı 2 adet çekin müvekkili bankanın Moda Şubesine teslim edildiği sonrasında davaya konu çeklerin Sultanbeyli Şubesine gönderimi esnasında kaybolduğu ,durumun anlaşılması ile beraber Şube yetkililerince, çekler bulunamadığından kayıp olduğuna dair 19/08/2019 tarihli tutanak tanzim edildiği belirtilerek çeklerin iptali istenilmiştir.Somut olayda; davacı tarafça,davacı bankanın Sultanbeyli Şubesine ait ... çek no'lu, 25.10.2014 keşide tarihli, 13.000-TL bedelli, keşidecisi ... Ltd. Şti, lehtarı ...

olan çekin, iptal talimatıyla davacı banka şubesine müşteri keşideci tarafından teslim edildiği, çekin davacının bir başka şubesine gönderimi sırasında kaybedildiği ileri sürülmüştür. Çek cirantalarının ..., ..., A. ... ve ... olduğu, çekin davalı ... tarafından 30.10.2014 tarihinde ibrazında karşılığının bulunmaması nedeniyle davacı banka tarafından 1.120-TL çek sorumluluk bedelinin ödendiği, aynı tarihte çek aslının davalıya teslim edildiği anlaşılmaktadır.Davaya konu çekin 07/07/2019 tarihinde keşideci tarafından bankaya iade edildiği bildirildiğine ,göre 2014 yılında çeki bulunduran davalının ,çek keşideciye geçtikten sonra yeniden çeki eline geçirdiği hususunda delil bulunmamaktadır.

Dava konusu çek müşteri tarafından davacı bankaya 2019 yılında teslim edildiğine göre ,2014 yılında çeki bankadan teslim davalıdan sonra çekin keşideciye döndüğü anlaşılmaktadır,Bu halde ,davalının çeki bankadan teslim aldığı tarihden sonra keşideciden sonra yeniden davalı eline geçtiğine ilişkin delil bulunmadığı, davalının çeki elinde bulunduran son hamil olduğu ispatlanamadığından davanın reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle, istinaf nedenleri yerinde olmayan davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle:Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 427,60-TL istinaf karar harcından peşin yatırılan 59,30‬-TL harcın mahsubu ile kalan 368,3‬0-TL harcın davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davacı tarafından yapılan giderlerin üzerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.02/05/2024