Para alacaklı itirazın iptali davasında nispi vekalet ücreti gerekirken maktu ücret takdiri hatalıdır
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi · 2025/1017 E. 2025/1186 K. · · İlk derece: İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
İtirazın iptalikaldırma ve esas hakkında yeniden hükümKesin
★ Emsal
Davacının nitelemesi: Vekalet Ücretinin Düzeltilmesi mahkemenin nitelemesiyle örtüşüyor
Gerekçe özeti
Konusu para veya para ile ölçülebilir olan itirazın iptali davalarında, davacı lehine vekalet ücreti Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13(1). maddesi uyarınca dava değeri üzerinden nispi olarak takdir edilmelidir; maktu vekalet ücretine hükmedilmesi hatalıdır. Ayrıca, kesinleşmiş bir hükmün vekalet ücretine ilişkin fıkrası, HMK 305 ve 305/A maddeleri kapsamında tavzih yoluyla değiştirilemez; bu yöndeki hata ancak istinaf yoluyla düzeltilebilir.
Ele alınan sorunlar
İtirazın iptali davasında vekalet ücretinin maktu değil nispi olarak belirlenmesi gerekliliği → kabul
İddia: Davacı vekili, 7.050-USD asıl alacak değeri üzerinden açılan itirazın iptali davasının konusunun para olması veya para ile ölçülebilir olması nedeniyle bu değer üzerinden nispi vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken maktu vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
Gerekçe: Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 13(1). maddesi uyarınca, tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyorsa avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir. Eldeki dava konusu para olan bir itirazın iptali davası olduğundan, dava dilekçesinde davacı tarafça gösterilen kurdan hesaplanan dava değeri esas alınarak, ilk derece mahkemesi karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan tarife üzerinden nispi vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken, 2022 yılı tarifesine göre 9.200-TL maktu vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.
Gerekçe kaynağı: özgün
Karar kesinleştikten sonra tavzih yoluyla vekalet ücretinin değiştirilememesi → ret
Gerekçe: Olayda HMK'nın 305/A maddesinin uygulanma koşulları bulunmamaktadır; aynı Kanun'un 305. maddesinin ikinci fıkrası doğrultusunda da tavzih yolu ile hüküm fıkrasının sınırlandırılması, genişletilmesi ya da değiştirilmesi mümkün değildir. (BAM'ca yerinde görülen İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi gerekçesi)
Emsal değeri
Konusu para olan itirazın iptali davalarında vekalet ücretinin AAÜT 13(1). madde uyarınca nispi olarak hesaplanması gerektiğine ve kesinleşmiş kararın vekalet ücretine ilişkin hatasının tavzih yoluyla değil istinaf yoluyla düzeltilebileceğine ilişkin tespitler açısından emsal niteliktedir.
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
itirazın iptali↗ nispi vekalet ücreti↗ maktu vekalet ücreti↗ tavzih↗ Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi↗ icra inkar tazminatı↗
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2025/1017
KARAR NO 2025/1186
TÜRK MİLLETİ ADINA
İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN
MAHKEMESİ İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 27/09/2022 (Gerekçeli Karar) - 28/10/2022 (Ek Karar)
NUMARASI 2022/50 Esas - 2022/543 Karar
DAVA
İtirazın İptali (Gemi Ve Yük Alacaklılığından Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ 01/02/2022
Vekalet ücretinin düzeltilmesi talebinin reddine ilişkin verilen 28/10/2022 tarihli ek kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, müvekkili şirketin davalıya ait emtiaların 24/07/2020 tarihinde İskenderun'dan Cidde'ye taşıma işini üslendiğini, müvekkilinin üzerine düşen edimleri eksiksiz olarak yerine getirdiğini ancak taşıma hizmetlerinden kaynaklanan borçların davalı tarafından ödenmediğini, taşıma işinden kaynaklı davalının müvekkiline 7.050,00USD borcunun bulunduğunu, borcun tahsili için İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi yapıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu beyanla davalının İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takibine yaptığı itirazın iptali ile %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
CEVAP
Davalıya usulüne uygun olarak dava dilekçesi tebliğ edildiği, davalının davaya yanıt vermediği anlaşılmıştır.
İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece, somut olayda taraflar arasında bir navlun sözleşmesinin kurulduğunu, bu sözleşme tahtında ana ve ara konişmentoların düzenlendiğini, dosya içerisindeki tüm bilgi ve belgelerin birlikte değerlendirilmesi ile davalıya ait 71.840 kg. emtianın içinde bulunduğu üç konteyner gemiye yüklenerek yola çıktığını, davalının navlun borcunu ödediğine dair dosyada herhangi bir delilin bulunmadığını, davalının ticari defterlerinin inceleme gününde tarafın hazır olmaması sebebiyle incelenemediğini, buna karşın davacının ticari defterleri defterlerinin incelenmesi ile navlun bedelinin ödenmeyip alacak olarak kaydedildiği anlaşılmakla davanın kabulü ile İstanbul ... İcra Dairesinin ... esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin asıl alacak 7.050- USD üzerinden devamına, asıl alacağa 15.09.2020 tarihinden (ihtar edilen) itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a madde ve fıkrası gereğince faiz işletilmesine alacağın %20'si oranda icra inkar tazminatının davalıdan tahsiliyle davacıya ödenmesine karar verilmiştir.Karar tarihinden sonra davacı vekili 26/10/2022 tarihli dilekçesi ile, gerekçeli kararın hüküm kısmının 7.
Maddesinde 9.200-TL maktu vekalet ücreti verildiğini, ancak 7.050-USD üzerinden nispi vekalet ücreti verilmesi gerektiğini beyanla tashih yolu ile nisbi vekalet ücretinin verilmesini talep etmiştir.
EK KARAR
Mahkemece; olayda HMK 305/A maddesinin uygulanma koşullarının bulunmadığını, aynı Kanun'un 305 inci maddesinin ikinci fıkrası doğrultusunda tavzih yolu ile de hüküm fıkrasının sınırlandırılması veya genişletilmesi yada değiştirilmesi mümkün olmadığından davacı vekilinin talebinin reddine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
İstinaf yoluna başvuran davacı vekili; vekalet ücretinin ödenmesine ilişkin kararın 7.050-USD asıl alacak değeri üzerinden belirlenecek nisbi vekalet ücreti yerine, 9.200-TL maktu vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, 7.050- USD asıl alacak değeri ile açılan söz konusu itirazın iptali davasında davanın konusunun para olması veya para ile ölçülebilir olması sebebiyle bu değer üzerinden hesaplanarak nisbi vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini,kararın ve ek kararın kaldırılarak lehine nispi vekalet ücreti verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava; cari hesap ekstresine dayalı, davacının davalıdan navlun alacağının bulunup bulunmadığı, var ise alacağın miktarı hususuna ilişkin olup, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş, davacı vekili davacı yararına nispi vekalet ücreti verilmesi gerekirken maktu vekalet ücreti takdir edildiğini ileri sürerek kararın vekalet ücreti bakımından kaldırılmasını talep etmiştir. İlk derece mahkemesinin karar tarihinde yürürlükte bulunan 13- (1) maddesi" Bu Tarifenin ikinci kısmının ikinci bölümünde gösterilen hukuki yardımların konusu para veya para ile değerlendirilebiliyor ise avukatlık ücreti, davanın görüldüğü mahkeme için bu Tarifenin ikinci kısmında belirtilen maktu ücretlerin altında kalmamak kaydıyla (7 nci maddenin ikinci fıkrası, 10 uncu maddenin üçüncü fıkrası ile 12 nci maddenin birinci fıkrası, 16 ncı maddenin ikinci fıkrası hükümleri saklı kalmak kaydıyla) bu Tarifenin üçüncü kısmına göre belirlenir." hükmünü haizdir.Elde ki davanın konusu para olan itirazın iptali davası olduğu ;dava dilekçesinde davacı tarafça gösterilen kurdan hesaplanan ve gösterilen dava değeri esas alınarak ilk derece mahkemesi karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan tarife üzerinden hesaplanacak nispi vekalet ücreti takdir edilmesi gerekirken 2022 yılı tarifesine göre maktu vekalet ücreti 9.200-TL vekalet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır.Açıklanan nedenlerle;
davacı vekilinin istinaf sebebi haklı olduğundan kararın kaldırılmasına yapılan hata nedeniyle yeniden yargılama yapılması gerekmediğinden kararın kaldırılmasına ,yeniden karar verilerek kararın kesinleşen kısımları aynen tekrar edilerek, davacı lehine nispi vekalet ücretine hükmedilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne, İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2022/50 Esas - 2022/543 Karar sayılı 27/09/2022 tarihli hükmün ve 28/10/2022 tarihli ek kararın HMK'nın 353(1)b-2 gereği KALDIRILMASINA; "Davanın kabulü ile İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin asıl alacak 7.050-USD üzerinden devamına, asıl alacağa 15.09.2020 tarihinden (ihtar edilen) itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a maddesi gereğince faiz uygulanmasına, Dava konusu alacak likit olduğundan asıl alacağın %20'si olan 10.096,72-TL icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine," İlk derece yargılamasına ilişkin olarak;
"Alınması gereken 3.448,53-TL karar ve ilam harcından, davacı tarafından yatırılan 1.401,08-TL nin mahsubu ile kalan 2.047,45-TL harcın davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Davacı tarafça yatırılan 1.401,08-TL peşin harçların davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Davacı tarafından yapılan 3.247,90-TL yargı giderinin davanın kabulü oranında hesaplanan 3.209,53-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmın davacı üzerinde bırakılmasına, Davacı vekili için AAÜT uyarınca takdir olunan 15.093-TLnispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine, Arabulucuk ücret tarifesi kapsamında Suçüstü Ödeneğinden karşılanan arabulucuk ücreti olan 1.320-TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul ve red oranına göre hesaplanan 1.304,29-TL'sinin davalıdan, 15,71-TL'sinin davacıdan tahsili ile Hazine'ye irat kaydına,Talep halinde kullanılmayan gider avansının yatıran tarafa iadesine" Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,Davacı tarafından yapılan 543-TL istinaf yargı giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 362(1)-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.14/07/2025
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/10951 · sınıflandırıcı v3.2 · görünüm damgası: kmk_oncesi