Muarazanın Giderilmesi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2010/15887 E. 2012/19843 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
tevdi mahalli tayini↗ tevdi mahalli↗ muarazanın giderilmesi↗ alacağın temliki↗ depo kararı↗ temlik↗ geçersizlik↗ taşıyan↗ yetkisizlik kararı↗ kesin hüküm↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, davalılar arasında usulüne uygun şekilde yapılmış bir alacağın temlikinin söz konusu olmadığı, belge altındaki şirket kaşesi üzerine imza atılmış olmasının alacağın temliki hükümlerini doğurmayacağı, davalı ...A.Ş.'nin alacak hakkının doğmadığı, ayrıca bir ticari ilişki içinde 2008/Kasım ayı itibariyle yapıldığı iddia edilen temliknameye rağmen bu bedelin neredeyse 1 yıldır talep edilmemiş olmasının da hayatın olağan akışına aykırı olduğu,alacağın temlikinin alacaklı ile onu devralan üçüncü şahıs arasında borçlunun rızasına ihtiyaç olmaksızın yapılabilen ve sadece kazandırıcı bir tasarruf işlemi niteliğini taşıyan şekle bağlı bir akit olduğu, geçerli temliknamenin davalı Tek-Yön Ltd. Şti. ile davacı Ziraat Bankası Tire Şube Müdürlüğü arasında yapılan temlikname olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davalılardan ...A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
Dava, muarazanın giderilerek davacıya yapılan temliknamenin geçerli olduğunun tespiti ile tevdi mahalli tayin edilerek depo edilen bedelin tahsili istemine ilişkindir. Alacağın temliki, hüküm tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanununun 162-172. maddeleri arasında düzenlenmiş olup,alacağın temliki ile alacak hakkı bunu devralan 3.kişiye geçer ve devralan daha önce temlik edene ait olan alacak hakkını kesin olarak iktisap eder ve bunun üzerinde "tasarruf etme" yetkisini kazanır. Öte yandan, B.K’nun 162 vd maddeleri uyarınca artık borçlu alacağın temlikinin kendisine bildirilmesinden önce iyi niyetle yaptığı ödemeler dışında temellük alana ödeme yapmaksızın borcundan kurtulamaz. Bu bağlamda taraflar arasındaki uyuşmazlık, ilk temlikin geçerli olup olmadığı, diğer bir ifade ile davalılardan Tek-Yön İnşaat Ltd. Şti. tarafından diğer davalıya yapılan temlike mi yoksa anılan davalı tarafından davacıya yapılan temlike mi üstünlük tanınacağı noktasında toplanmaktadır.
Somut olayda, davalılar arasında yapılan temlik işleminin davacı ile davalılardan Tek-Yön İnş. Ltd. Şti. arasında yapılan temlik işleminden daha önce yapıldığı dosya kapsamı ile sabit olup, mahkemece,yukarıda yazılı gerekçelerle davalılar arasında usulüne uygun şekilde yapılmış bir alacağın temlikinin söz konusu olmadığı, belge altındaki şirket kaşesi üzerine imza atılmış olmasının alacağın temliki hükümlerini doğurmayacağı gerekçesiyle ilk temlik işlemine geçerlilik tanınmamış, daha sonraki tarihli davacıya yapılan temlik işlemine değer verilmek ve üstünlük tanınmak suretiyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Oysa, mahkemenin kabulünün tam aksine 14.11.2008 ve 17.11.2008 tarihli yazılı belge içeriklerinden davalılar arasında geçerli bir temlik ilişkisinin kurulduğu kuşkusuz olup, temlik akdi yapılması ile birlikte alacağın mümeyyiz davalıya geçtiğinin kabulü gerekir. Zira, geçerli ilk temlik işleminden sonra davacı Banka'ya temlik edilecek bir alacak kalmadığı gibi esasen davalılar arasında yapılan anılan temlik işleminden sonra bu temliki geçersiz kılacak bir işlemin varlığı da iddia edilip kanıtlanmış da değildir.
Bu durumda, mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, davalılar arasında yapılan temlik işleminin ilke olarak geçerli bir temlik işlemi olduğunun kabulü ile sonucuna göre bir karar verilmek gerekirken yanılgılı değerlendirmeye dayalı yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2010/15887 E. , 2012/19843 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
(TİCARET MAHKEMESİ SIFATIYLA)
Taraflar arasında görülen davada Tire Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 15/07/2010 tarih ve 2010/125-2010/455 sayılı kararın duruşmalı olarak incelenmesi davalılardan ...Demir Çelik Gıda İşl. San. ve Tic. A.Ş. vekili tarafından istenmiş olup, duruşma için belirlenen 04.12.2012 günü başkaca gelen olmadığı yoklama ile anlaşılıp hazır bulunan davacı vekili Av. ... ile davalı ...Demir Çelik Gıda İşl. San. ve Tic. A.Ş. vekili Av. ... dinlenildikten sonra duruşmalı işlerin yoğunluğu ve süre darlığından ötürü işin incelenerek karara bağlanması ileriye bırakıldı. Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkili bankanın Tire Şubesi kredi müşterisi olan dava dışı Berrak Ltd. Şti'nin kredi borcuna teminat olarak davalı Tek-Yön Ltd. Şti'nin Tire Organize Sanayii Bölgesi (TOSBİ) nezdindeki alacaklarından 108.413,88 TL'lik istihkak alacağını, Tire 2.Noterliği'nin 29/06/2009 tarihli temlikname ile müvekkiline temlik ettiğini, durumun 26/06/2009 tarihinde TOSBİ Müdürlüğü'ne bildirildiğini, ancak diğer davalı ...A.Ş.'ne alacağın temlik edildiğinin bildirildiğini, temlik eden davalı şirkete 04/09/2009 tarihli yazı ile bu durumun bildirildiğini, şirket tarafından temlik aldığını iddia eden şirket ile alacak ve borç ilişkisi bulunmadığının, söz konusu alacağın noter tarafından davacıya temlik edildiğinin bildirildiğini ileri sürerek, muarazanın giderilerek davacıya yapılan temliknamenin geçerli olduğunun tespiti ile tevdi mahalli tayin edilerek bankaya depo edilen bedelin faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ...A.Ş vekili, müvekkilinin diğer davalı ve dava dışı olan şirketlerle ticari ilişkilerinin olduğunu, diğer davalının Tek-Yön Ltd. Şti'nin TOSBİ idaresinden alacağını müvekkili şirkete temlik ettiğini, bu temlikin geri alınmadığını ve geçersiz sayılmasını gerektirir bir işlem yapılmadığını, dolayısıyla geçerliliğini koruyan ve davacıdan önceki bir tarihi taşıyan temlikname uyarınca davanın haksız olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Davalı Tek-Yön. Ltd. Şti. vekili, ilk celse de davayı kabul etmiştir.
Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna göre, davalılar arasında usulüne uygun şekilde yapılmış bir alacağın temlikinin söz konusu olmadığı, belge altındaki şirket kaşesi üzerine imza atılmış olmasının alacağın temliki hükümlerini doğurmayacağı, davalı ...A.Ş.'nin alacak hakkının doğmadığı, ayrıca bir ticari ilişki içinde 2008/Kasım ayı itibariyle yapıldığı iddia edilen temliknameye rağmen bu bedelin neredeyse 1 yıldır talep edilmemiş olmasının da hayatın olağan akışına aykırı olduğu,alacağın temlikinin alacaklı ile onu devralan üçüncü şahıs arasında borçlunun rızasına ihtiyaç olmaksızın yapılabilen ve sadece kazandırıcı bir tasarruf işlemi niteliğini taşıyan şekle bağlı bir akit olduğu, geçerli temliknamenin davalı Tek-Yön Ltd.
Şti. ile davacı Ziraat Bankası Tire Şube Müdürlüğü arasında yapılan temlikname olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Kararı, davalılardan ...A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
Dava, muarazanın giderilerek davacıya yapılan temliknamenin geçerli olduğunun tespiti ile tevdi mahalli tayin edilerek depo edilen bedelin tahsili istemine ilişkindir. Alacağın temliki, hüküm tarihinde yürürlükte olan 818 sayılı Borçlar Kanununun 162-172. maddeleri arasında düzenlenmiş olup,alacağın temliki ile alacak hakkı bunu devralan 3.kişiye geçer ve devralan daha önce temlik edene ait olan alacak hakkını kesin olarak iktisap eder ve bunun üzerinde "tasarruf etme" yetkisini kazanır. Öte yandan, B.K’nun 162 vd maddeleri uyarınca artık borçlu alacağın temlikinin kendisine bildirilmesinden önce iyi niyetle yaptığı ödemeler dışında temellük alana ödeme yapmaksızın borcundan kurtulamaz. Bu bağlamda taraflar arasındaki uyuşmazlık, ilk temlikin geçerli olup olmadığı, diğer bir ifade ile davalılardan Tek-Yön İnşaat Ltd.
Şti. tarafından diğer davalıya yapılan temlike mi yoksa anılan davalı tarafından davacıya yapılan temlike mi üstünlük tanınacağı noktasında toplanmaktadır.
Somut olayda, davalılar arasında yapılan temlik işleminin davacı ile davalılardan Tek-Yön İnş. Ltd. Şti. arasında yapılan temlik işleminden daha önce yapıldığı dosya kapsamı ile sabit olup, mahkemece,yukarıda yazılı gerekçelerle davalılar arasında usulüne uygun şekilde yapılmış bir alacağın temlikinin söz konusu olmadığı, belge altındaki şirket kaşesi üzerine imza atılmış olmasının alacağın temliki hükümlerini doğurmayacağı gerekçesiyle ilk temlik işlemine geçerlilik tanınmamış, daha sonraki tarihli davacıya yapılan temlik işlemine değer verilmek ve üstünlük tanınmak suretiyle yazılı şekilde hüküm tesis edilmiştir.
Oysa, mahkemenin kabulünün tam aksine 14.11.2008 ve 17.11.2008 tarihli yazılı belge içeriklerinden davalılar arasında geçerli bir temlik ilişkisinin kurulduğu kuşkusuz olup, temlik akdi yapılması ile birlikte alacağın mümeyyiz davalıya geçtiğinin kabulü gerekir. Zira, geçerli ilk temlik işleminden sonra davacı Banka'ya temlik edilecek bir alacak kalmadığı gibi esasen davalılar arasında yapılan anılan temlik işleminden sonra bu temliki geçersiz kılacak bir işlemin varlığı da iddia edilip kanıtlanmış da değildir.
Bu durumda, mahkemece, yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda, davalılar arasında yapılan temlik işleminin ilke olarak geçerli bir temlik işlemi olduğunun kabulü ile sonucuna göre bir karar verilmek gerekirken yanılgılı değerlendirmeye dayalı yazılı gerekçelerle davanın kabulüne karar verilmesi doğru görülmemiş, kararın mümeyyiz davalı yararına bozulması gerekmiştir.
SONUÇ
Yukarda açıklanan nedenlerle, davalılardan ...A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün mümeyyiz davalı yararına BOZULMASINA, takdir olunan 900,00 TL duruşma vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ...Demir Çelik Gıda İşl. San. ve Tic. A.Ş.'ye verilmesine, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 04.12.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1066202700 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz