Çek İstirdatı
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2011/6978 E. 2012/4092 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
çekin istirdadı↗ ciro silsilesi↗ lehdar↗ ciro↗ istirdat↗ çek↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davaya konu çekin arkasında davalı lehdarın cirosunun bulunduğu ancak çekin ciro edildiği Rotapaş A.Ş. yetkilisinin imzasının bulunmadığı, bu şekilde çek üzerindeki ciro silsilesinin bozulduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile dava konusu çekin istirdadına ve davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2012/8250 E. 2012/10892 K.
Ortak:ciro silsilesi · lehdar · ciro
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davaya konu çekin arkasında davalı «lehdarın» cirosunun bulunduğu ancak çekin «ciro» edildiği Rotapaş A.Ş. yetkilisinin imzasının bulunmadığı, bu şekilde «çek» üzerindeki «ciro silsilesinin» bozulduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile dava konusu «çekin istirdadına» ve davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaDavacı, «zayi nedeniyle iptal» edilen çekle ilgili olarak «lehdara» ödeme yaptığı halde «yetkili hamil» sıfatıyla dava dışı ...tarafından başlatılan takip üzerine ikinci kez yapmak zorunda kaldığı ödemenin davalının kusurundan kaynaklandığını iddia etmiş, davalı ise çekin arkasındaki müvekkilinin kaşesi ve imzasının sahte olduğunu, ...'in «meşru hamil» olmadığını, «ciro silsilesinde» kopukluk bulunduğunu yargılama esnasındaki beyanlarında savunmuştur.
… valı tarafın cirosundan sonra imza ve ciroları bulunan şirket ile davalı arasında herhangi bir alışverişin bulunup bulunmadığının tespiti bakımından davalı şirketin «ticari defter» ve belgeleri üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş ise de, davalı tarafın, «kesin süre» içerisinde defter ve belgeleri «ibraz» etmediği takdirde davacının iddialarını kabul etmiş sayılacağı yönündeki «ihtara» rağmen inceleme günü defterlerini hazır etmediği, yerinde yapılan incelemede de "muhasebenin tutulduğu bilgisayarların takılmadığı" iddiasıyla defterleri incelemeye sunmadığı, dolayısıyla davalının söz konusu çeki «ciro» ederek kendisinden sonraki «cirantalara» «teslim» ettiği kanaatine ulaşıldığı, davalının sebepsiz olarak zenginleştiği gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bu nedenle çekin arka yüzündeki davalı şirket adına atılan «ciro» imzasının sahte olup olmadığının usulünce araştırılarak sahte olduğunun anlaşılması halinde davalıya yapılan ödemenin geçerli bir ödeme olduğu kabul edilemeyeceğinden, mahkemece bu yolda araştırma yapılıp cirodaki imzanın davalı «temsilcisine» ait olup olmadığı saptanmadan «eksik inceleme» sonucu yazılı gerekçeyle davanın kabulüne karar verilmesi yerinde görülmemiş davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün bozulması gerekmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:sahtelik iddiası · imza sahteliği · meşru hamil · zayi nedeniyle iptal · sahtelik · yetkili hamil · ciranta · zayi
Benzer bu karardaDavacı, «zayi nedeniyle iptal» edilen çekle ilgili olarak «lehdara» ödeme yaptığı halde «yetkili hamil» sıfatıyla dava dışı ...tarafından başlatılan takip üzerine ikinci kez yapmak zorunda kaldığı ödemenin davalının kusurundan kaynaklandığını iddia etmiş, davalı ise çekin arkasındaki müvekkilinin kaşesi ve imzasının sahte olduğunu, ...'in «meşru hamil» olmadığını, «ciro silsilesinde» kopukluk bulunduğunu yargılama esnasındaki beyanlarında savunmuştur.
Mahkemece, davalının cirosundaki «imzanın sahteliği iddiası» ile ilgili olarak suç duyurusu bulunmadığından bahisle savunmaya itibar edilmeyip davanın kabulüne karar verilmiştir.
Ancak davalı adına yapılan cirodaki «imzanın sahteliği» usulüne uygun olarak hukuk mahkemesince de araştırılıp değerlendirilebilir.
… valı tarafın cirosundan sonra imza ve ciroları bulunan şirket ile davalı arasında herhangi bir alışverişin bulunup bulunmadığının tespiti bakımından davalı şirketin «ticari defter» ve belgeleri üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş ise de, davalı tarafın, «kesin süre» içerisinde defter ve belgeleri «ibraz» etmediği takdirde davacının iddialarını kabul etmiş sayılacağı yönündeki «ihtara» rağmen inceleme günü defterlerini hazır etmediği, yerinde yapılan incelemede de "muhasebenin tutulduğu bilgisayarların takılmadığı" iddiasıyla defterleri incelemeye sunmadığı, dolayısıyla davalının söz konusu çeki «ciro» ederek kendisinden sonraki «cirantalara» «teslim» ettiği kanaatine ulaşıldığı, davalının sebepsiz olarak zenginleştiği gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/6616 E. 2014/9325 K.
Ortak:lehdar · ciro · çek
İncelediğiniz karardaMahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davaya konu çekin arkasında davalı «lehdarın» cirosunun bulunduğu ancak çekin «ciro» edildiği Rotapaş A.Ş. yetkilisinin imzasının bulunmadığı, bu şekilde «çek» üzerindeki «ciro silsilesinin» bozulduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile dava konusu «çekin istirdadına» ve davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Benzer bu karardaİstem, «ihtiyati haciz» kararı verilmesine ilişkin olup, ihtiyati haciz isteyen banka, «lehdar» tarafından kendisine «ciro» edilen iki adet çeke dayalı olarak, lehdar ve «keşideci» aleyhine talepte bulunmuştur.
Mahkemece, çekin «rehin» cirosuyla devrinin mümkün olmadığı, çekin rehin cirosuyla devri yasak olduğundan «hamilin» bir hak iddiasında bulunamayacağı, bankaların müşterilerin kullandırdıkları krediler nedeniyle edindikleri çeklerdeki «cironun» tahsil ya da «temlik cirosu» olamayacağı gerekçesiyle, talebin reddine karar verilmiştir.
Her ne kadar mahkemenin da kabulünde olduğu üzere talep ve karar tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı TTK'nın 818. maddesi atfıyla 689. maddesi gereğince çeklerin «rehin» cirosuyla devri mümkün değil ise de, somut uyuşmazlıkta çeklerin rehin cirosuyla devredildiğine dair dosya içinde herhangi bir belge bulunmadığı gibi «çek» üzerinde de herhangi bir kayıt yer almamaktadır.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:temlik cirosu · rehin · hamil · ihtiyati haciz · keşideci · temlik · haciz
Benzer bu karardaMahkemece, çekin «rehin» cirosuyla devrinin mümkün olmadığı, çekin rehin cirosuyla devri yasak olduğundan «hamilin» bir hak iddiasında bulunamayacağı, bankaların müşterilerin kullandırdıkları krediler nedeniyle edindikleri çeklerdeki «cironun» tahsil ya da «temlik cirosu» olamayacağı gerekçesiyle, talebin reddine karar verilmiştir.
İstem, «ihtiyati haciz» kararı verilmesine ilişkin olup, ihtiyati haciz isteyen banka, «lehdar» tarafından kendisine «ciro» edilen iki adet çeke dayalı olarak, lehdar ve «keşideci» aleyhine talepte bulunmuştur.
Bu nedenle mahkemece çeklerin "olsa olsa «rehin» cirosuyla" devredildiği gerekçesiyle «ihtiyati haciz» talebinin reddine karar verilmesi doğru olmamış, bozmayı gerektirmiştir.
Kararı, «ihtiyati haciz» isteyen vekili temyiz etmiştir.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2011/6978 E. , 2012/4092 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Sulh Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Antalya 4.Sulh Hukuk Mahkemesi’nce verilen 10.06.2010 tarih ve 2009/1788 - 2010/857 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, davaya konu, 27.06.2009 keşide tarihli, 5.000 TL bedelli, müvekkilinin lehdar olduğu çekin müvekkilinin rızası dışında elinden çıktığını ve davalının eline geçtiğini, davalı tarafından müvekkili hakkında icra takibi yapıldığını ileri sürerek, davaya konu çekin istirdadına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, davaya konu çekin arkasında davalı lehdarın cirosunun bulunduğu ancak çekin ciro edildiği Rotapaş A.Ş. yetkilisinin imzasının bulunmadığı, bu şekilde çek üzerindeki ciro silsilesinin bozulduğu gerekçesiyle davanın kabulü ile dava konusu çekin istirdadına ve davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına göre, davalı vekilinin tüm temyiz itirazları yerinde değildir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerden dolayı, davalı vekilinin bütün temyiz itirazlarının reddiyle usul ve kanuna uygun bulunan hükmün ONANMASINA, aşağıda yazılı bakiye 279,85 TL temyiz ilam harcının temyiz edenden alınmasına, 19.03.2012 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1049581100 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz