İstirdat
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2023/4420 E. 2024/1479 K. ·
Kısmen onandı, kısmen bozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
2006/1 sayılı tebliğ↗ emsal banka uygulaması↗ komisyon bedeli↗ ödeme planı↗ teamül↗ bedel iadesi↗ bilirkişi raporuna itiraz↗ hakkaniyet↗ reeskont faizi↗ genel kredi sözleşmesi↗ komisyon↗ vade↗ istirdat↗ ıslah↗ kredi sözleşmesi↗ tacir↗ dosya masrafı↗ ilan↗ yükleten (shipper)↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen komisyon bedelinin iadesi istemine ilişkindir
2. İlgili Hukuk
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 77 ve devamı maddeleri ile 96 ncı maddesi.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2018/3289 E. 2019/4750 K.
Ortak:emsal banka uygulaması · komisyon bedeli · bedel iadesi · genel kredi sözleşmesi · komisyon · vade · kredi sözleşmesi · tacir · İstirdat
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen «komisyon bedelinin iadesi» istemine ilişkindir 2.
Benzer bu karardaMahkemece, Dairemiz bozma ilamına uyularak ve tüm dosya kapsamına göre yapılan yargılama sonucunda; tarafların «tacir» olup tüm iş ve işlemlerinde basiretli davranması gerektiği, yapılan «genel kredi sözleşmesinin» tarafları bağladığı, bu sözleşmenin 15.6. maddesine göre borcun vadesinden önce erken kapanmasının davalı bankanın kabulüne bağlı olduğu ve bankanın kabulü halinde erken ödemenin, bankanın belirleyeceği miktarda bir erken kapatma ücreti ve mali yükümlülüklerin ödenmesi ile mümkün olduğunun düzenlendiği, bu itibarla davalı bankanın «komisyon» ücreti olarak tahsil ettiği %8 oranının 60 ay vadeli kredi sözleşmesinde 8. aydan sonra kredinin kapatılması ve bankacılık piyasasına göre uygun bir oran olduğuna …
Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen «komisyon bedelinin iadesi» istemine ilişkin olup, mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.
… mi oranları aşmamak kaydıyla, mevduat ve kredi işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını ve katılma hesaplarında uygulayacakları kâr ve zarara katılma oranlarını «vadelerine» göre tüm şubelerinde halkın görebileceği şekilde «ilan» eder ve bu oranları internet sitelerinde yayımlar.” şeklinde değiştirilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2018/2522 E. 2018/4463 K.
Ortak:emsal banka uygulaması · genel kredi sözleşmesi · komisyon · vade · kredi sözleşmesi · dosya masrafı · ilan
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen «komisyon bedelinin iadesi» istemine ilişkindir 2.
Benzer bu kararda… vunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalı banka tarafından kredinin erken kapatılması sırasında kalan anapara üzerinden %10 oranında erken kapatma «komisyonun» tahsil edildiği, taraflar arasında imzalanan «genel kredi sözleşmesinde» kredinin vadesinden önce ödenme halinde bankaca serbestçe belirlenecek «erken kapama komisyonunun» ödeneceğinin kararlaştırıldığı, davalı bankanın tarifesinde de erken kapama komisyonunun %10 olarak belirlendiği, bu nedenle davalı banka tarafından tahsil edilen …
Bu durumda ticari kredilerde bankalar tarafından alınacak olan «masrafların» hukukilik denetimi yapılırken anılan düzenleme gereğince «ilan» ve yayım yapılmışsa, bankaların bu oranlar üzerinden masraf vb. alabileceğinin kabulü ile hüküm kurulması, yapılmamışsa «emsal banka uygulamaları» araştırılması, alınan masrafların emsal banka uygulamalarına göre orantılı olup olmadığı değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı …
… mi oranları aşmamak kaydıyla, mevduat ve kredi işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını ve katılma hesaplarında uygulayacakları kâr ve zarara katılma oranlarını «vadelerine» göre tüm şubelerinde halkın görebileceği şekilde «ilan» eder ve bu oranları internet sitelerinde yayımlar” şeklinde değiştirilmiştir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:erken kapama komisyonu · ticari kredi
Benzer bu kararda1- Dava, «ticari kredi» nedeniyle haksız tahsil edildiğini iddia edilen «erken kapama komisyon» ücretinin tahsili istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı şekilde, davanın reddine karar verilmiştir.
… vunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalı banka tarafından kredinin erken kapatılması sırasında kalan anapara üzerinden %10 oranında erken kapatma «komisyonun» tahsil edildiği, taraflar arasında imzalanan «genel kredi sözleşmesinde» kredinin vadesinden önce ödenme halinde bankaca serbestçe belirlenecek «erken kapama komisyonunun» ödeneceğinin kararlaştırıldığı, davalı bankanın tarifesinde de erken kapama komisyonunun %10 olarak belirlendiği, bu nedenle davalı banka tarafından tahsil edilen …
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2021/2748 E. 2022/1668 K.
Ortak:emsal banka uygulaması · komisyon bedeli · bedel iadesi · genel kredi sözleşmesi · komisyon · vade · kredi sözleşmesi · dosya masrafı
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen «komisyon bedelinin iadesi» istemine ilişkindir 2.
Benzer bu karardaBu durumda ticari kredilerde bankalar tarafından alınacak olan kapama «komisyonu» hukukilik denetimi yapılırken öncelikle anılan yasal düzenleme gereğince «ilan» ve yayım yapılmışsa, bankaların bu oranlar üzerinden «masraf» ve benzeri kesintiler yapabileceğinin kabulü ile hüküm kurulması, şayet gerekli ilan ve yayımlar yapılmamış ise «emsal banka uygulamalarının» araştırılması ve alınan masrafların emsal banka uygulamalarına göre orantılı olup olmadığının gerekirse bilirkişi marifetiyle değerlendirilerek sonucuna göre bir k …
İlk derece mahkemesi, iddia, savunma, toplanan deliller, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında imzalanmış olan «genel kredi teminat sözleşmesinin» 23 maddesinde müşterinin kredinin bakiye borcunu vadesinden önce kapatmak istemesi durumunda bunun kabul edilip edilmemesinin bankanın «yetkisinde» olduğu, bankanın belirleyeceği erken kapama ücretinin de ödenmesi ile mümkün olacağının kararlaştırıldığı, davacının banka nezdinde bulunan hesabından 17/06/2013 tarihinde 177.727,11 USD erken kapama açıklaması ile hesaptan düşüm yapıldığı, kredi kapama tarihi itibariyle ana para tutarının 2.600.000.-USD olduğu, %2 oranına tekabül eden tutarın 52.000.-USD bulunduğu, erken kapama halinde «erken ödeme komisyonu» alınabileceğinin taraflarca kararlaştırıldığı, ancak erken kapama oranının taraflarca belirlenmediği, bu durumda Yargıtay'ın istikrar kazanmış uygulamaları doğrultusunda ödeme sonrası kalan ana para bakiyesine %2 oranında kesintinin kabul edilebileceği, davalı tarafından «erken kapama komisyonuna» ilişkin belirlenmiş bir oranın var olduğunun ispat edilemediği ve davacının fazladan ödediği 125.727,00 USD'lik erken kapama «komisyon bedelinin» kesinti tarihi olan 17/06/2013 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile davalıdan talep edebileceği hüküm vermeye elverişli …
Bölge Adliye Mahkemesince, tüm dosya kapsamına göre yapılan «istinaf incelemesi» sonucunda; davalı bankanın, kredinin erken kapatılması halinde %2'den daha fazla oranda «erken kapama komisyon» ücreti alınacağının kararlaştırılmış olduğu ve kredinin erken kapatılması nedeniyle uğradığı ek maliyetler bulunduğunun ispatlanamadığı, bu nedenle erken kapama halinde alabileceği ücretin kalan kredi borcu üzerinden %2 oranında tespit edileceğinden, bunun dışında tahsil ettiği «bedeli iadesi» gerektiği, dolayısıyla mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesi ile …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:genel kredi ve teminat sözleşmesi · erken ödeme komisyonu · erken kapama komisyonu · istinaf incelemesi · yetkisizlik kararı · teminat
Benzer bu karardaİlk derece mahkemesi, iddia, savunma, toplanan deliller, benimsenen bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında imzalanmış olan «genel kredi teminat sözleşmesinin» 23 maddesinde müşterinin kredinin bakiye borcunu vadesinden önce kapatmak istemesi durumunda bunun kabul edilip edilmemesinin bankanın «yetkisinde» olduğu, bankanın belirleyeceği erken kapama ücretinin de ödenmesi ile mümkün olacağının kararlaştırıldığı, davacının banka nezdinde bulunan hesabından 17/06/2013 tarihinde 177.727,11 USD erken kapama açıklaması ile hesaptan düşüm yapıldığı, kredi kapama tarihi itibariyle ana para tutarının 2.600.000.-USD olduğu, %2 oranına tekabül eden tutarın 52.000.-USD bulunduğu, erken kapama halinde «erken ödeme komisyonu» alınabileceğinin taraflarca kararlaştırıldığı, ancak erken kapama oranının taraflarca belirlenmediği, bu durumda Yargıtay'ın istikrar kazanmış uygulamaları doğrultusunda ödeme sonrası kalan ana para bakiyesine %2 oranında kesintinin kabul edilebileceği, davalı tarafından «erken kapama komisyonuna» ilişkin belirlenmiş bir oranın var olduğunun ispat edilemediği ve davacının fazladan ödediği 125.727,00 USD'lik erken kapama «komisyon bedelinin» kesinti tarihi olan 17/06/2013 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi uyarınca işleyecek faizi ile davalıdan talep edebileceği hüküm vermeye elverişli …
Bölge Adliye Mahkemesince, tüm dosya kapsamına göre yapılan «istinaf incelemesi» sonucunda; davalı bankanın, kredinin erken kapatılması halinde %2'den daha fazla oranda «erken kapama komisyon» ücreti alınacağının kararlaştırılmış olduğu ve kredinin erken kapatılması nedeniyle uğradığı ek maliyetler bulunduğunun ispatlanamadığı, bu nedenle erken kapama halinde alabileceği ücretin kalan kredi borcu üzerinden %2 oranında tespit edileceğinden, bunun dışında tahsil ettiği «bedeli iadesi» gerektiği, dolayısıyla mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı gerekçesi ile …
İlk derece mahkemesince, kredi borcunun erken kapatılması halinde «erken ödeme komisyonu» alınacağı ve fakat sözleşmede erken kapatma komisyonu oranının taraflarca belirlenmemiş olduğu tespiti ile ana para bakiyesine %2 oranında yapılacak kesinti makul …
2 benzer karar daha
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2016/13435 E. 2018/4728 K.
Ortak:komisyon · vade · dosya masrafı · ilan
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen «komisyon bedelinin iadesi» istemine ilişkindir 2.
Benzer bu kararda… mi oranları aşmamak kaydıyla, mevduat ve kredi işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını ve katılma hesaplarında uygulayacakları kâr ve zarara katılma oranlarını «vadelerine» göre tüm şubelerinde halkın görebileceği şekilde «ilan» eder ve bu oranları internet sitelerinde yayımlar” şeklinde değiştirilmiştir.
Bu durumda, ticari kredilerde bankalar tarafından alınacak olan «masrafların» hukukilik denetimi yapılırken anılan düzenleme gereğince «ilan» ve yayım yapılmışsa, bankaların bu oranlar üzerinden masraf vb. alabileceğinin kabulü gerekir.
Mahkemece iddia, savunma ve bilirkişi raporu doğrultusunda, taraflar arasında akdedilen sözleşmede erken kapatma halinde alınacak «komisyona» ilişkin herhangi bir hüküm bulunmadığı, bu nedenle erken kapatma komisyonun belirlenmesi için bankaların genel uygulanmasının incelenmesi gerektiği, bankaların 20.06.2012 tarihi itibariyle TCMB'a bildirdiği kredi «erken ödeme komisyon» oranlarının ortalaması dikkate alındığında davalı bankanın davacıdan %3,536 oranı üzerinden erken kapatma komisyonu talep edebileceği , bu doğrultuda bakiye kredi …
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:erken ifa · erken ödeme komisyonu · erken kapama komisyonu · ticari kredi · ifa · taşıyan
Benzer bu karardaDavalı bankanın, Merkez Bankasına bildirdiği azami oranı geçmeyecek şekilde «erken kapama komisyonu» tahsil ettiği ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun ‘«erken ifa»’ başlığını «taşıyan» 96. maddesinin, (818 Sayılı Kanun 80. madde) borçlunun, erken ifa sebebiyle kanun sözleşme ya da adet gereği olmadıkça indirim talep edemeyeceğine ilişkin hükmü bi …
Dava, «ticari kredi» nedeniyle haksız tahsil edildiğini iddia edilen «erken kapama komisyon» ücretinin tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece iddia, savunma ve bilirkişi raporu doğrultusunda, taraflar arasında akdedilen sözleşmede erken kapatma halinde alınacak «komisyona» ilişkin herhangi bir hüküm bulunmadığı, bu nedenle erken kapatma komisyonun belirlenmesi için bankaların genel uygulanmasının incelenmesi gerektiği, bankaların 20.06.2012 tarihi itibariyle TCMB'a bildirdiği kredi «erken ödeme komisyon» oranlarının ortalaması dikkate alındığında davalı bankanın davacıdan %3,536 oranı üzerinden erken kapatma komisyonu talep edebileceği , bu doğrultuda bakiye kredi …
Somut olayda, davalı bankanın, kredinin erken ödendiği tarih olan 02.01.2013 tarihi itibariyle, Merkez Bankasına, bu nitelikli krediler için bildirdiği «erken kapama komisyon» oranı %5 olup, erken kapama komisyonu, davacıdan bu oran üzerinden tahsil edilmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2017/4782 E. 2019/1250 K.
Ortak:emsal banka uygulaması · genel kredi sözleşmesi · komisyon · vade · istirdat · kredi sözleşmesi · dosya masrafı · ilan
İncelediğiniz karardaUyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen «komisyon bedelinin iadesi» istemine ilişkindir 2.
Benzer bu karardaBu durumda mahkemece, davalı bankanın, kredinin erken kapatıldığı tarih itibariyle davaya konu kredi türü için belirleyip «ilan» ettiği bir «erken kapama komisyon» oranı bulunup bulunmadığı araştırılarak varsa bu oran üzerinden erken kapama komisyonu tahsil edebileceğinin kabulü ile sonucuna göre hüküm tesis edilmesi, bulunmadığı takdirde ise, alınan komisyon ve «masrafların» «emsal banka uygulamalarına» göre orantılı olup olmadığı değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken, «eksik incelemeye» dayalı olarak hüküm tesisi doğru görülmemiş, kararın davalı yararına bozulmasını gerektirmiştir. ...- Bozma sebep ve şekline göre, davalı vekilinin sair temyiz iti …
Mahkemece, iddia, savunma ve benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesine» istinaden davacının, davalı bankadan kredi kullandığı, kredinin 60 ay vadeli olduğu, davacının kredinin .... taksitini ödedikten sonra, bakiye kısmın tamamını ödeyerek krediyi erken kapama yoluna gittiği, her ne kadar kredinin yapılandırıldığı iddia edilse de bu konuda herhangi bir belgenin sunulmadığı, genel kredi sözleşmesinin 36/6 maddesine göre, davacının, erken kapama halinde «komisyon» ödemeyi kabul ettiği ancak anılan hükümde belirli bir oran belirtilmediği, davalı bankanın davacı taraftan 7.000 TL erken kapatma komisyonu tahsil ettiği, bu erken kapatma komisyonunun neye göre hesaplandığının tespit edilemediği, diğer bankaların kredinin erken kapatılması sırasında tahsil ettikleri erken kapatma cezası oranına ilişkin sundukları yazılarda net bir bilgiye ulaşılmadığından ortalama bir oranın tespit edilemediği, ancak verilen bilgilerin tetkikiyle, 7.000 TL «erken ödeme komisyonunun» fazla olduğu, «erken kapama komisyonunun» hangi oran üzerinden tahsil edileceği hususunda bir belirleme olmadığından, bu oranın %... oranında uygulanmasının makul olduğu kanaatine varıldığı, fazladan tahsil edilen tutarın davacıya iadesi gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 2787,88 TL'nin 09/09/2012 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
Bu durumda, ticari kredilerde bankalar tarafından alınacak olan «masrafların» hukukilik denetimi yapılırken anılan düzenleme gereğince davalı Banka'nın belirlediği ve «ilan» ettiği «komisyon» oranları bulunduğu takdirde bankaların bu oranlar üzerinden masraf vb. alabileceğinin kabulü gerekir.
Sonuç: İncelediğiniz kararda Kısmen bozma ↔ benzerinde Bozma🔶 iki emsal
Farklı:erken ödeme komisyonu · erken kapama komisyonu · ticari kredi · yasal faiz · eksik inceleme
Benzer bu karardaMahkemece, iddia, savunma ve benimsenen bilirkişi raporu doğrultusunda, taraflar arasındaki «genel kredi sözleşmesine» istinaden davacının, davalı bankadan kredi kullandığı, kredinin 60 ay vadeli olduğu, davacının kredinin .... taksitini ödedikten sonra, bakiye kısmın tamamını ödeyerek krediyi erken kapama yoluna gittiği, her ne kadar kredinin yapılandırıldığı iddia edilse de bu konuda herhangi bir belgenin sunulmadığı, genel kredi sözleşmesinin 36/6 maddesine göre, davacının, erken kapama halinde «komisyon» ödemeyi kabul ettiği ancak anılan hükümde belirli bir oran belirtilmediği, davalı bankanın davacı taraftan 7.000 TL erken kapatma komisyonu tahsil ettiği, bu erken kapatma komisyonunun neye göre hesaplandığının tespit edilemediği, diğer bankaların kredinin erken kapatılması sırasında tahsil ettikleri erken kapatma cezası oranına ilişkin sundukları yazılarda net bir bilgiye ulaşılmadığından ortalama bir oranın tespit edilemediği, ancak verilen bilgilerin tetkikiyle, 7.000 TL «erken ödeme komisyonunun» fazla olduğu, «erken kapama komisyonunun» hangi oran üzerinden tahsil edileceği hususunda bir belirleme olmadığından, bu oranın %... oranında uygulanmasının makul olduğu kanaatine varıldığı, fazladan tahsil edilen tutarın davacıya iadesi gerektiği gerekçesiyle, davanın kısmen kabulüne, 2787,88 TL'nin 09/09/2012 tarihinden itibaren işleyecek «yasal faizi» ile davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
1- Dava, «ticari kredi» nedeniyle haksız tahsil edildiği iddia edilen «erken kapama komisyon» ücretinin «istirdadı» istemine ilişkin olup, mahkemece, yazılı gerekçelerle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Bu durumda mahkemece, davalı bankanın, kredinin erken kapatıldığı tarih itibariyle davaya konu kredi türü için belirleyip «ilan» ettiği bir «erken kapama komisyon» oranı bulunup bulunmadığı araştırılarak varsa bu oran üzerinden erken kapama komisyonu tahsil edebileceğinin kabulü ile sonucuna göre hüküm tesis edilmesi, bulunmadığı takdirde ise, alınan komisyon ve «masrafların» «emsal banka uygulamalarına» göre orantılı olup olmadığı değerlendirilerek bir karar verilmesi gerekirken, «eksik incelemeye» dayalı olarak hüküm tesisi doğru görülmemiş, kararın davalı yararına bozulmasını gerektirmiştir. ...- Bozma sebep ve şekline göre, davalı vekilinin sair temyiz iti …
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2023/4420 E. , 2024/1479 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi
SAYISI 2019/824 Esas, 2021/613 Karar
DAVA TARİHİ
HÜKÜM
Davanın kısmen kabulü
Taraflar arasındaki istirdat davasının bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonucunda Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı, davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; otobüs almak için davalı bankadan 200.000,00 TL kredi kullandığını, ödeme planına uygun şekilde 07.05.2012 tarihinden başlayarak 05.12.2012 tarihine kadar tüm ödemeleri yerine getirdiğini, bu tarihten sonra müvekkilinin kredinin tamamını kapatma isteğini bankaya bildirdiğini ancak davalı banka tarafından, kredinin tamamının kapatılması halinde erken kapatma komisyonu olarak 17.012,29 TL'nin kendisinden tahsil edileceğinin bildirildiğini, müvekkilinin böyle bir ödemeyi yapmak istememesine rağmen aracını satmak için rehni kaldırması gerektiğinden mecburen ödemeyi yaptığını, müvekkilinin imzalamış olduğu kredi sözleşmelerinde bu konuya ilişkin bir düzenleme bulunmadığını, erken kapatma tutarının alınabileceğine dair bir düzenleme olsa bile uygulanacak oranın belirlenmediğini ileri sürerek, fazlaya ilişkin dava ve alacak hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep etmiş, 20.08.2015 tarihli ıslah dilekçesi ile talebini 13.197, 27 TL'ye yükseltmiştir.
II. CEVAP
Davalı vekili cevap dilekçesinde; sözleşme uyarınca davacının kredisini erken kapatmak istemesi halinde, bu durumun bankanın onayına tabi kılındığını ve kabulü halinde alınacak faiz/komisyon tutarlarını ödemek zorunda olduğunu, bu durumun bankacılık mevzuatına ve teamüllere aykırı olmadığını ileri sürerek davanın reddini istemiştir.
III. MAHKEME KARARLARI, BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin 30.01.2018 tarih, 2017/1155 E. ve 2018/107 K. sayılı kararı ile tarafların tacir olup tüm iş ve işlemlerinde basiretli davranması gerektiği, yapılan genel kredi sözleşmesinin tarafları bağladığı, bu sözleşmenin 15.6. maddesine göre borcun vadesinden önce erken kapanmasının davalı bankanın kabulüne bağlı olduğu ve bankanın kabulü halinde erken ödemenin, bankanın belirleyeceği miktarda bir erken kapatma ücreti ve mali yükümlülüklerin ödenmesi ile mümkün olduğunun düzenlendiği, bu itibarla davalı bankanın komisyon ücreti olarak tahsil ettiği %8 oranının 60 ay vadeli kredi sözleşmesinde 8. aydan sonra kredinin kapatılması ve bankacılık piyasasına göre uygun bir oran olduğuna dair bilirkişi heyet raporuna itibar edilerek, sübut bulmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş, davacı vekilince temyiz edilmiştir.
B. (İkinci) Bozma Kararı
Dairemizin 24.06.2019 tarih, 2018/3289 E. ve 2019/4750 K. sayılı kararıyla ''...Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen komisyon bedelinin iadesi istemine ilişkin olup, mahkemece, davanın reddine karar verilmiştir.
09.12.2006 tarihli Resmi Gazete’de Merkez Bankası tarafından yayınlanan Mevduat ve Kredi Faiz Oranları ve Katılma Hesapları Kâr ve Zarara Katılma Oranları İle Kredi İşlemlerinde Faiz Dışında Sağlanacak Diğer Menfaatler Hakkında 2006/1 sayılı Tebliğ’in 6. maddesi, “Bankalar, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasına bildirdikleri azami oranları aşmamak kaydıyla, mevduat ve kredi işlemlerinde uygulayacakları faiz oranlarını ve katılma hesaplarında uygulayacakları kâr ve zarara katılma oranlarını vadelerine göre tüm şubelerinde halkın görebileceği şekilde ilan eder ve bu oranları internet sitelerinde yayımlar.” şeklinde değiştirilmiştir. Bu durumda ticari kredilerde bankalar tarafından alınacak olan masrafların hukukilik denetimi yapılırken öncelikle anılan yasal düzenleme gereğince ilan ve yayım yapılmışsa, bankaların bu oranlar üzerinden masraf ve benzeri kesintiler yapabileceğinin kabulü ile hüküm kurulması, şayet gerekli ilan ve yayımlar yapılmamış ise emsal banka uygulamalarının araştırılması ve alınan masrafların emsal banka uygulamalarına göre orantılı olup olmadığının değerlendirilerek sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle karar verilmiş olması doğru görülmemiş, kararın bozulmasına karar verilmesi gerekmiştir...'' gerekçesiyle bozulmuştur.
C. Mahkemece (İkinci) Bozmaya Uyularak Verilen Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile diğer bankaların taraflar arasındaki sözleşme için ön görülen erken kapama ücretlerinin ve masraflarının bilirkişi raporunda belirtildiği üzere ortalama sektörel bazda %2 ile %5 arasında olduğu, makul oranın %3,5 olup davalı bankanın bu oran üzerinden 6.676,29 TL erken kapama ücreti tahsil etmesinin hakkaniyete uygun olup tahsil edilen 17.012,29 TL erken kapama ücretinden 10.336,70 TL kısmının yasa ve sözleşmeye aykırı olduğundan bu miktar yönünden açılan davanın kısmen kabulu ile 10.336,70 TL erken kapama ücret alacağının 10.000 TL kısmının dava tarihinden bakiye kısmı 336,70 TL kısmının ıslah tarihinden itibaren işletilecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesi gerektiği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
IV. TEMYİZ
A. Temyiz Yoluna Başvuranlar
Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.
B. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; erken kapama maliyetinin, somut dava konusu kredi ile ilgisi olmayan, tüm krediler için belirlenen sabit oran ile hesaplanmasının kabul edilemeyeceğini, yargı kararları gereği, emsal piyasa araştırmasının, diğer bankalara somut kredi bilgileri belirtilerek sabit oran değil, hesaplama yapılması talebi ile müzekkere yazılması gerektiğini, diğer bankalara yazılacak müzekkerelerde dava konusu somut kredinin özellikleri belirtilerek alınacak erken kapama maliyetinin hesaplanması gerektiğini, bilirkişi raporunda itirazlarının değerlendirilmediğini, davacıya davaya konu kredi özelinde indirim yapıldığını, davacıdan esasen tahsil edilmesi gerekenden daha az erken kapama maliyetinin tahsil edildiğini, bankanın kullandırılmış bir kredinin vadesinden önce erken kapanması durumunda ödemek durumunda kalacağı maliyetinin, kredi sözleşmesi hükümleri gereğince müşteriden talep hakkını kullandığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Dava, davacı tarafından davalı bankadan kullanılan ticari taşıt kredisinin erken kapatılması nedeniyle ödenen komisyon bedelinin iadesi istemine ilişkindir
2. İlgili Hukuk
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 77 ve devamı maddeleri ile 96 ncı maddesi.
3. Değerlendirme
Dosyadaki yazılara, mahkemece uyulan bozma kararı gereğince hüküm verilmiş olmasına ve delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davalı vekilinin bütün temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
V. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,
26.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1046981000 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz