Hırsızlık rizikosu

11. Hukuk Dairesi         2010/11167 E.  ,  2010/13032 K.

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ Ticaret Mahkemesi

Taraflar arasında görülen davada Kadıköy 2.Asliye Ticaret Mahkemesi’nce verilen 22.09.2008 gün ve 2006/560 - 2008/543 sayılı kararı onayan Daire’nin 31.05.2010 gün ve 2009/3699 - 2010/6094 sayılı kararı aleyhinde davalı vekili tarafından karar düzeltilmesi isteğinde bulunulmuş ve karar düzeltme dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya için düzenlenen rapor dinlenildikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

Davacı vekili, müvekkili işyerinin davalı tarafından yangın sigorta poliçesiyle sigorta örtüsüne alındığını, 17.01.2004 tarihinde çıkan yangın sonucu ihraca hazır ürünlerle birlikte hasara uğradığını, eksper incelemesi sonucu zararın belirlendiğini, müvekkili ile eksperin mutabık kaldığını, 24.05.2004 tarihi itibariyle zarar karşılığının 1.048.370 USD olduğunu, davalının muhtelif tarihlerde 808.032 USD’lik kısmı ödediğini, poliçenin terör hasarları için %20 sinin sigortalı üzerinde kalması şartıyla müşterek sigorta ve %2 tenzili muafiyet uygulanacak şekilde düzenlendiğini, davalının bu klozu haksız yere uyguladığını, ceza dosyası ile sonucun ortaya çıktığını, ceza yargılaması devam ederken durumun noter ihtarıyla bildirildiğini, bir kısım alacağının ödenmediğini ileri sürerek, 240.338 USD’nin faiziyle tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili, istemin zamanaşımına uğradığını, esasen müvekkilinin tazminatı ödeyerek davacı tarafından ibra edildiğini savunarak, davanın reddini istemiştir.

Mahkemece, TTK'nun 1268 ve YSGŞ’nın C.10. maddeleri uyarınca sigorta tazminat alacağının 2 yılda zamanaşımına uğrayacağı, terör klozu nedeniyle ek teminat verildiği, bu nedenle ibra sonucu doğurmayacak kısmi ödeme yapıldığı, davalı bakımından kesilen zamanaşımının davacı açısından da kesildiği, davalının zamanaşımı iddiasını öne sürmesi ve zamanaşımını kesme sonucunu doğuran davacı ihtarına cevap vermemesinin iyiniyet kuralları ile bağdaşmayacağı, davacı talepli davalı hasar mutabakat belgesinin varlığı, kısmi ödeme karşılığında verilen ibranamenin makbuz hükmünde kabul edileceği, davalı ... şirketinin terör kötü niyetle hareketler ile ceza davası yargılama süreç ve sonuçları ve ekspertiz raporu kapsamına dayanarak uyuşmazlığa konu bedeli ödemediği, asıl hasarın %64’ne mutabık kalan davacının bu bedelin de altında kalan miktara razı olacağının beklenen davranış kabul edilmeyeceği, hasarın nasıl ödendiğinin davalı kayıtları ile tespit edilemediği gerekçesiyle davanın kısmen kabulüne, 235.298 ABD Dolarının faiziyle tahsiline dair verilen kararın davalı vekilince temyizi üzerine karar Dairemizce onanmıştır.

Davalı vekili karar düzeltme isteminde bulunmuştur.

Dava,davalı ... nezdinde sigortalı işyerinde meydana gelen hırsızlık rizikosu sonucunda davalı sigortaca terör klozu uyarınca % 20 müşterek sigorta ve %2 tenzili muafiyet uygulanmak suretiyle yapılan hasar ödemesinden bakiye kalan kısmın tazmini istemine ilişkindir.

Gerek TTK’nun 1268.maddesi ve gerekse Yangın Sigortası Genel Şartları'nın C.10. maddesi gereğince sigorta sözleşmesinden doğan bütün talepler iki yılda zamanaşımına uğrar.Sigorta tazminatının tabi olduğu zamanaşımı süresi de bu alacağın muacceliyet tarihine göre belirlenir. TTK’nun 1299/1.maddesi hükmünün atfı ile aynı yasanın 1292.maddesi hükmü uyarınca yapılacak ihbar borcunun doğduğu tarihte de tazminat alacağı muaccel olur. Daha açık bir anlatımla BK’nun 128/1, TTK’nun 1299 ve 1292.maddeleri göz önünde tutulduğunda zamanaşımının başlangıç tarihi rizikonun gerçekleştiğinin sigortalı tarafından haber alınmasından itibaren ihbar yapılması gereken beşinci günün sonudur ve TTK’nun 1268. maddesi uyarınca bu tarihten iki yıl sonra sona erer.

Somut olaya gelince yangın olayının 17.01.2004 tarihinde meydana geldiği ve buna göre 5 günlük ihbar süresi de eklendiğinde 2 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğu tarih 23.01.2006’dır. Temyize konu işbu davanın ise 29.08.2006 tarihinde açıldığı açık olmakla iki yıllık sürenin dava tarihi itibarıyla aşıldığı anlaşılmaktadır. BK’nun 133.maddesinde zamanaşımını kesen sebepler açıkça belirtilmiş olup, sigortalının ihtarname göndermesi halinde zamanaşımının kesileceği yönünde bir sebep yasada yer almadığı gibi,söz konusu ihtarnameye sigortaca cevap verilmemiş olması veya sigortacının ceza davasına müdahil olması sigortalıyı oyalamada sayılamaz. Öte yandan “Mutabakatname” başlıklı belge sadece sigortalı imzasını taşımakta olup, bu belgede yer alan miktarın davalı sigortacı tarafından kabul edildiği (ikrar) anlamına da gelmez.

Bu durumda mahkemece TTK’nun 1268 ve YSGŞ’nın 10. maddeleri uyarınca davanın zamanaşımına uğradığından bahisle reddine karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olmakla davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 2009/3699 Esas, 2010/6094 Karar sayılı onama hükmünün kaldırılarak kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

SONUÇ

Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı vekilinin karar düzeltme isteminin kabulü ile Dairemizin 2009/3699 Esas, 2010/6094 Karar sayılı ilamının kaldırılarak yerel mahkeme kararının davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin, temyiz ilam ve karar düzeltme harcının isteği halinde karar düzeltme isteyene iadesine, 21.12.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.