Ticaret sicil kaydına göre yerleşim yeri esas alınarak yetki tespiti

T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO 2025/257

KARAR NO 2025/346

TÜRK MİLLETİ ADINA

İSTİNAF KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ İSTANBUL 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ 24/12/2024

NUMARASI 2024/333 Esas 2024/956 Karar

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

Yetkisizliğe ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

DAVA

Davacı vekili; Müvekkili ile ilaç sektöründe faaliyet gösteren sigortalı ... A.Ş arasında ... numaralı Abonman Poliçesi ve ... numaralı 29.11.2022-28.01.2023 vade tarihli Alt Sigorta Poliçesi imzalandığını ve taşımaya konu emtia müvekkili şirket tarafından güvence altına alındığını, davalının, sigortalının İtalya'da yerleşik ... dan satın aldığı 6.800-kg (Net) “... (...)” cinsi emtianın gümrük işlemlerinin tamamlanmasını takiben ... Antreposu'ndan alınarak Çerkezköy’deki sigortalı fabrikasına taşınması işini üstlendiğini, taşımaya konu emtianın 4 paketi (100 Kg) taşıyıcının sorumluluğunda iken zayi olduğunu, zararın tazmin edilerek 07.02.2023 tarihinde 1375-EUR ödendini, davacı müvekkili şirketin ödenen bu miktarı halefiyet prensibi gereği rücuen talep hakkı bulunduğundan hasar tazminatının rücuen tahsili amacıyla icra takibine girişildiğini ancak karşı tarafın takibe itiraz ettiğini, davalı/borçlunun itirazlarının iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili ; ... A.Ş. ile müvekkili şirket arasında imzalanan 21.3.2019 tarihli sözleşmenin 4.3. maddesi uyarınca "Herhangi bir yasal işlem, yürürlükteki TC kanunları esas alınarak Bakırköy Mahkemelerinde ve İcra Müdürlüklerinde yapılacaktır." şeklinde yetki şartı düzenlendiğini , esasa girilmeden öncelikle yetkisizlik kararı verilmesi gerektiğini, davanın öncelikle müvekkili şirket yönünden husumet yokluğu, yetkili mahkemede ve/veya hak düşürücü süre içinde açılmadığından ve bu talebin reddi halinde zamanaşımı defi nedeniyle, davanın dilekçede açıklanan diğer sebeplerle esastan reddine, davacının %20'den aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEME KARARI

Mahkemece, taraflarca dosyaya yetki şartını içerir yazılı bir sözleşme sunulmadığı,sigortalı ... A.Ş'nin yerleşim yerinin Küçükçekmece, davalının yerleşim yerinin Bağcılar , davacının yerleşim yerinin Beyoğlu olduğu, halefiyet ilkesine istinaden dava açıldığından davacının yerleşim yerine göre değerlendirme yapılamayacağı,sigortalı zarar görenin yerleşim yeri ve davalının yerleşim yeri itibarıyla Bakırköy Mahkemelerinin yetkili olduğu, davalının yetki ilk itirazının kabulü ile, HMK nın 116/1, ve 6. maddeleri uyarınca yetki itirazının kabulü ile dava dosyasının yetkili olan Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili; kararda açıkça ifade edildiği üzere yetki şartı içerir yazılı bir sözleşme sunulmadığını, sözleşme sunulmadığından yetki itirazının reddine karar verilmesi gerektiğini, ... kayıtlarında görüleceği üzere davalının yerleşim yerinin Bağcılar değil Şişli olduğunu, arabuluculuk sürecinde düzenlenen tutanaklar ile de davalının yerleşim yerinin Şişli olduğunun anlaşılabileceğini, kararın kaldırılarak dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE

Dava,taşıma sırasında hasarlanan emtia için sigortalıya ödenen tazminatın davalı taşıyıcıdan rücuen tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptaline ilişkindir. HMK'nın 6. maddesi gereğince bir davada genel yetkili mahkeme davalı gerçek veya tüzel kişinin davanın açıldığı tarihteki yerleşim yeri mahkemesidir. Öte yandan, sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda, aynı kanunun 10.maddesi uyarınca sözleşmenin ifa edileceği yer mahkemesinde de dava açılması mümkündür. HMK'nın 16. maddesinde; haksız fiilden doğan davalarda ise haksız fiilin işlendiği yer dışında zararın meydana geldiği yer, gelme ihtimalinin bulunduğu yer veya zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olarak kabul edilmiştir.

HMK.'nın 117/1 maddesinde; ilk itirazların hepsinin cevap dilekçesinde ileri sürülmesinin zorunlu olduğu, aksi halde dinlenemeyeceği belirtilmiştir. Mahkeme gerekçeli kararda, taraflarca dosyaya yetki şartını içerir yazılı bir sözleşme sunulmadığı,sigortalı ... Holding AŞ'nin yerleşim yerinin Küçükçekmece, davalının yerleşim yerinin Bağcılar,sigortalı zarar görenin yerleşim yeri ve davalının yerleşim yeri itibariyle Bakırköy Mahkemelerinin yetkili olduğu gerekçesiyle yetki itirazının kabulüne karar verilmiştir. Davalı vekiline; cevap dilekçesinde belirtilen 21/03/2019 tarihli davalı şirket ile ... Holding arasındaki sözleşmenin bir suretini Dairemize sunması için tebliğden itibaren 2 hafta kesin süre verilmiş, davalı vekili 05/03/2025 tarihli dilekçesiyle;

yapılan tüm aramalara rağmen sözleşmenin bulunamadığı, ara kararın yerine getirilemediğini beyan edilmiştir. Somut olayda; tavalı tarafça yetki sözleşmesi ile Bakırköy Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunun kararlaştırıldığı ileri sürülerek yetki itirazında bulunulduğu ,ancak yetki sözleşmesi bulunmadığı , dava tarihi itibariyle ticaret sicil kayıtlarında davalı şirketin yerleşim yerinin Şişli/İstanbul olduğu belirlenmiş, buna göre İstanbul Asliye Ticaret Mahkemeleri'nin davalının yerleşim yeri itibariyle davaya bakmaya yetkili bulunduğu anlaşılmakla davalı vekilinin yetki itirazının reddine karar verilmesi gerekirken kabulüne karar verilmesi doğru olmadığından davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılarak yargılamaya devam edilmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.

HÜKÜM

Yukarıda açıklanan nedenlerle: Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul 8. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 24/12/2024 Tarih 2024/333 Esas 2024/956 Karar sayılı kararın HMK'nun 353(1)a-3 gereği KALDIRILMASINA; "Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine"Davacı tarafından yatırılan 615,40-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK 362(1)-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 06/03/2025