Genel Kurul Kararının İptali
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi · 2010/2450 E. 2010/3155 K. ·
BozulduKesinlik belirsiz
★ Emsal
Usul tespitleri
- Görevli mahkeme
- görev/görevsizlik
- Yetkili mahkeme
- yetki/yetkisizlik
Kavramlar: tıkla → metinde renkle işaretle · ↗ kavram sayfası
kesin yetki kuralı↗ kesin yetki↗ kamu düzeni↗ tüzel kişilik↗ ticaret sicili↗ yetki↗ yetkisizlik kararı↗ kesin hüküm↗ görevli mahkeme↗
Gerekçe
Bu karar için yapılandırılmış özet üretilmedi; kararın gerekçe bölümü aşağıda (anonimleştirilmiş resmî metin).
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, kooperatif anasözleşmesinin 4. maddesine göre kooperatif merkezinin Ankara olduğu, kooperatif ile ortağı arasındaki davaların kooperatifin merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerektiği, buna ilişkin yetki kuralı kamu düzenine ilişkin olup kesin yetki kuralı olduğundan resen gözetilmesinin zorunlu olduğu gerekçesi ile davanın yetkisizlik nedeni ile reddine, yetkili ve görevli mahkemenin Ankara Ticaret Mahkemeleri olduğuna, kararın kesinleşmesinden sonra yasal süresi içerisinde talep edildiği takdirde dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.
Dava, kooperatif ortağı hakkında alınan ihraç kararının iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davalı kooperatifin anasözleşmesinin 4. maddesine göre, kooperatif merkezinin Ankara olduğundan bahisle yetkisizlik kararı verilmiş ise de taraf vekillerinin temyiz dilekçelerine ekledikleri Didim Ticaret Memurluğu’nun yazılarında davalı kooperatifin merkezinin Akbük Belediyesi, Saplıada Mevkii, Didim-AYDIN olduğu bildirilmiştir. HUMK’nun 17 nci maddesi hükmü, tüzel kişiliği olan kooperatif ile ortakları arasındaki davalar bakımından da uygulanması gerektiğinden, bu davanın, kooperatifin ikametgahı sayılan yer mahkemesinde görülmesi gerekir. Bu yetki kuralı, kesin yetki kuralı olup, mahkemece re’sen dikkate alınması gerekir. Bu itibarla mahkemece, Ticaret Sicil Memurluğu’ndan dava tarihi itibariyle davalı kooperatifin merkezinin neresi olduğu araştırılıp sonucuna göre bir karar vermek gerekirken bu husus araştırılmadan yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.
Benzer Kararlar
Aynı mesele otomatik eşleştirildi; ortak/fark incelediğiniz karara göre. Alıntılar yalnız gerekçe bölümünden. Hukuki görüş değildir.
-
Temsil yetkisinin kaldırılması
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2022/2602 E. 2022/3345 K.
Ortak:yetkisizlik kararı · kesin hüküm · görevli mahkeme · görev/görevsizlik
İncelediğiniz kararda… kooperatif merkezinin Ankara olduğu, kooperatif ile ortağı arasındaki davaların kooperatifin merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerektiği, buna ilişkin «yetki» kuralı «kamu düzenine» ilişkin olup «kesin yetki kuralı» olduğundan resen gözetilmesinin zorunlu olduğu gerekçesi ile davanın «yetkisizlik» nedeni ile reddine, yetkili ve «görevli» mahkemenin Ankara Ticaret Mahkemeleri olduğuna, kararın kesinleşmesinden sonra yasal süresi içerisinde talep edildiği takdirde dosyanın yetkili ve görevli mahkemey …
Mahkemece, davalı kooperatifin anasözleşmesinin 4. maddesine göre, kooperatif merkezinin Ankara olduğundan bahisle «yetkisizlik» kararı verilmiş ise de taraf vekillerinin temyiz dilekçelerine ekledikleri Didim Ticaret Memurluğu’nun yazılarında davalı kooperatifin merkezinin Akbük Belediyesi, Saplıada Mevkii, Didim-AYDIN olduğu bildirilmiştir.
Bu «yetki» kuralı, «kesin yetki kuralı» olup, mahkemece re’sen dikkate alınması gerekir.
Benzer bu karardaDava, 10/12/2013 tarihinde Didim 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2013/534 E. kayden açılmış olup, mahkemece 20/08/2014 tarihinde «kira ilişkisi» bulunduğu, davaya Sulh Hukuk Mahkemesinde bakılması gerektiği gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilerek dosyanın Didim Sulh Hukuk Mahkemesine gönderildiği, bu mahkemece de 11/03/2015 tarihinde «görevli» mahkemenin Didim Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.Dosyanın yargı yerinin belirlenmesi için Yargıtay 20.Hukuk Dairesi’ne gönderilmiş, Dairenin 16/12/2015 tarih, 2015/9400 E.-2015/12677 K. sayılı kararı ile Didim 2.Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine «kesin» olarak karar verilmiştir.Bunun üzerine dosya Didim 2.Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesinin 2016/78 E. kaydedilmiş,mahkemece verilen kararın temyizi üzerine Dairemizce verilen bozma kararı sonrasında 2021/388 E. kaydedilerek nihayetinde Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş,«dosyanın gönderildiği» Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi ise bu kez uyuşmazlığın «kira sözleşmesinden» kaynaklandığı, Didim Sulh Hukuk Mahkemesi görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
… a tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Dosyanın incelenmesinde; davanın ve birleşen davanın şirket ortaklarının «temsil yetkisinin kaldırılması», «sözleşmelerin feshi»,uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olduğu, Didim 2.
… karar verilerek faaliyete başlama tarihi belirlendiği, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması ile birlikte mahkemenin dava konusu somut uyuşmazlık bakımından «görevsiz» hale geldiği gerekçesi ile dosyanın «görevli» ve yetkili Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Aydın Asliye Ticaret Mahkemesince ise, dava konusu uyuşmazlığın «kira sözleşmesinden» kaynaklandığı, bu haliyle davada Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olmadığı,dosyanın Didim Nöbetçi Sulh Hukuk Mah …
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:temsil yetkisinin kaldırılması · kira ilişkisi · dosyanın gönderilmesi · kanun yolu · sözleşmenin feshi · kira sözleşmesi · görevsizlik kararı · temsil
Benzer bu karardaDava, 10/12/2013 tarihinde Didim 2.Asliye Hukuk Mahkemesi’nin 2013/534 E. kayden açılmış olup, mahkemece 20/08/2014 tarihinde «kira ilişkisi» bulunduğu, davaya Sulh Hukuk Mahkemesinde bakılması gerektiği gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilerek dosyanın Didim Sulh Hukuk Mahkemesine gönderildiği, bu mahkemece de 11/03/2015 tarihinde «görevli» mahkemenin Didim Asliye Hukuk Mahkemesi olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.Dosyanın yargı yerinin belirlenmesi için Yargıtay 20.Hukuk Dairesi’ne gönderilmiş, Dairenin 16/12/2015 tarih, 2015/9400 E.-2015/12677 K. sayılı kararı ile Didim 2.Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine «kesin» olarak karar verilmiştir.Bunun üzerine dosya Didim 2.Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesinin 2016/78 E. kaydedilmiş,mahkemece verilen kararın temyizi üzerine Dairemizce verilen bozma kararı sonrasında 2021/388 E. kaydedilerek nihayetinde Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş,«dosyanın gönderildiği» Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi ise bu kez uyuşmazlığın «kira sözleşmesinden» kaynaklandığı, Didim Sulh Hukuk Mahkemesi görevli olduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiştir.
… a tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Dosyanın incelenmesinde; davanın ve birleşen davanın şirket ortaklarının «temsil yetkisinin kaldırılması», «sözleşmelerin feshi»,uğranılan zararın tazmini istemine ilişkin olduğu, Didim 2.
… karar verilerek faaliyete başlama tarihi belirlendiği, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin kurulması ile birlikte mahkemenin dava konusu somut uyuşmazlık bakımından «görevsiz» hale geldiği gerekçesi ile dosyanın «görevli» ve yetkili Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verildiği, «dosyanın gönderildiği» Aydın Asliye Ticaret Mahkemesince ise, dava konusu uyuşmazlığın «kira sözleşmesinden» kaynaklandığı, bu haliyle davada Sulh Hukuk Mahkemesi'nin görevli olduğu, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin görevli olmadığı,dosyanın Didim Nöbetçi Sulh Hukuk Mah …
6100 sayılı HMK 23/2 maddesinde “Bölge adliye mahkemesince veya Yargıtayca verilen yargı yeri belirlenmesi ile «kanun yolu» incelemesi sonucunda kesinleşen göreve veya yetkiye ilişkin kararlar, davaya ondan sonra bakacak mahkemeyi bağlar.”hükmüne haiz olup, Aydın Asliye Ticaret Mahkemesince yasanın bu açık hükmüne rağmen , dosya incelenmeksizin yanılgılı gerekçe ile karar verilmesi hatalı olup, iş bu davada Didim 2.Asliye Hukuk (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Mahkemesinin «görevli» olduğu gerekçesiyle «görevsizlik» kararı verilmesi gerekirken, yazılı şekilde görevsizlik kararı verilmesi doğru olmamış, kararın bozulması gerekmiştir.
-
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2010/5359 E. 2010/5455 K.
Ortak:ticaret sicili
Benzer bu karardaBu durum karşısında, mahkemece, varsa değişiklikleri de kapsar şekilde davalı anasözleşmesinin «ticaret sicil» memurluğu veya Sanayi veya Ticaret Bakanlığı İl Müdürlüğü’nden getirtilmesi, tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek davacının ihraç kararının yerinde olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Farklı:ortaklıktan çıkarılma · eksik inceleme
Benzer bu karardaMahkemece, dosya kapsamına ve bilirkişi raporuna göre, davalı kooperatif ana sözleşmesinin 22.maddesinde yönetim kurulunun teklifi ile genel kurulca «ortaklıktan çıkarılacağının» düzenlenmesine karşın yönetim kurulunun tek başına davacının ortaklıktan çıkarılmasına karar verildiği gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bu durum karşısında, mahkemece, varsa değişiklikleri de kapsar şekilde davalı anasözleşmesinin «ticaret sicil» memurluğu veya Sanayi veya Ticaret Bakanlığı İl Müdürlüğü’nden getirtilmesi, tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirilerek davacının ihraç kararının yerinde olup olmadığının değerlendirilmesi ve sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken «eksik incelemeye» dayalı yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiş, kararın bozulması gerekmiştir.
-
HUMK 440 kapsamına girmeyen karar düzeltme isteminin reddi
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, 2014/18786 E. 2015/5565 K.
Sonuç: 🔶 iki emsal
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
11. Hukuk Dairesi 2010/2450 E. , 2010/3155 K.
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ Asliye Hukuk Mahkemesi
Taraflar arasında görülen davada Didim Asliye Hukuk Mahkemesi’nce verilen 17.04.2007 tarih ve 2006/243-2008/211 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi taraf vekilleri tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:
Davacı vekili, müvekkilinin davalı kooperatifin ortağı olup hakkında alınan ihraç kararının anasözleşmeye ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek, yönetim kurulunun 24.02.2006 tarihli 16 nolu ihraç kararının iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili, davanın reddini istemiştir.
Mahkemece, iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, kooperatif anasözleşmesinin 4. maddesine göre kooperatif merkezinin Ankara olduğu, kooperatif ile ortağı arasındaki davaların kooperatifin merkezinin bulunduğu yer mahkemesinde görülmesi gerektiği, buna ilişkin yetki kuralı kamu düzenine ilişkin olup kesin yetki kuralı olduğundan resen gözetilmesinin zorunlu olduğu gerekçesi ile davanın yetkisizlik nedeni ile reddine, yetkili ve görevli mahkemenin Ankara Ticaret Mahkemeleri olduğuna, kararın kesinleşmesinden sonra yasal süresi içerisinde talep edildiği takdirde dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
Kararı, taraf vekilleri temyiz etmiştir.
Dava, kooperatif ortağı hakkında alınan ihraç kararının iptali istemine ilişkindir. Mahkemece, davalı kooperatifin anasözleşmesinin 4. maddesine göre, kooperatif merkezinin Ankara olduğundan bahisle yetkisizlik kararı verilmiş ise de taraf vekillerinin temyiz dilekçelerine ekledikleri Didim Ticaret Memurluğu’nun yazılarında davalı kooperatifin merkezinin Akbük Belediyesi, Saplıada Mevkii, Didim-AYDIN olduğu bildirilmiştir. HUMK’nun 17 nci maddesi hükmü, tüzel kişiliği olan kooperatif ile ortakları arasındaki davalar bakımından da uygulanması gerektiğinden, bu davanın, kooperatifin ikametgahı sayılan yer mahkemesinde görülmesi gerekir. Bu yetki kuralı, kesin yetki kuralı olup, mahkemece re’sen dikkate alınması gerekir.
Bu itibarla mahkemece, Ticaret Sicil Memurluğu’ndan dava tarihi itibariyle davalı kooperatifin merkezinin neresi olduğu araştırılıp sonucuna göre bir karar vermek gerekirken bu husus araştırılmadan yazılı şekilde hüküm tesisi bozmayı gerektirmiştir.
SONUÇ
Yukarıda açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın davacı ve davalı yararına BOZULMASINA, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz edene iadesine, 22.03.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/1014114400 · sınıflandırıcı zincir-tam · görünüm damgası: yargitay11_temyiz