Yargılama sırasında tüzel kişiliği sona eren davalı ve taraf ehliyeti eksikliği
İstanbul BAM 12. Hukuk Dairesi 2026/195 E. 2026/266 K. · 12.02.2026 · kaldırıp gönderme (HMK 353/1-a) · kesin
Kural
Taraf ehliyeti dava şartıdır ve davanın her aşamasında re'sen gözetilir. Davalı tüzel kişi, yargılama sürerken sicilden terkinle tüzel kişiliğini yitirmişse taraf ehliyeti ve vekilinin vekâlet ehliyeti de sona erer; mahkeme bu eksikliği gözetmeden yargılamayı sürdürüp karar veremez. Bu halde davacıya tüzel kişiliğin ihyası için süre verilip ihya davasının sonucu beklenerek taraf teşkili tamamlanmalı, aksi halde verilen karar kaldırılıp dosya taraf teşkili eksikliği giderilmek üzere ilk derece mahkemesine gönderilir.
Ele alınan meseleler
Yargılama sırasında sicilden terkinle tüzel kişiliği sona eren davalı yönünden taraf ehliyeti eksikliği
Taraf ehliyeti dava şartı olup davanın her aşamasında re'sen gözetilir. Ticaret sicil kaydına göre davalı tasfiye halindeki şirketler, karar tarihinden önce genel kurul kararıyla sicilden terkin edilerek tüzel kişilikleri sona ermiş; buna bağlı olarak vekilinin vekâlet ehliyeti de sona ermiştir. Mahkeme bu eksikliği gözetmeksizin, tüzel kişiliği ve dolayısıyla vekâlet ehliyeti sona eren şirket vekiline karar tebliği ve sair işlemleri yapmıştır. Yargılama boyunca tarafların taraf ehliyetini haiz olması gerektiğinden, bu eksiklik giderilmeden esas hakkında karar verilemez; davacıya davalı şirketlerin ihyası için süre verilerek, ihya davası açılması halinde sonucu beklenip taraf teşkili tamamlandıktan sonra karar verilmesi gerekir. Bu nedenle istinaf nedenleri incelenmeksizin karar kaldırılarak dosya, taraf teşkilindeki eksiklik giderilip dava görülmek üzere kararı veren mahkemeye gönderilmiştir.
Sonuç: kabul
Kavramlar: taraf ehliyeti, dava şartı, re'sen inceleme, taraf teşkili, tüzel kişiliğin sona ermesi (sicilden terkin, ihya, vekâlet ehliyeti
Emsal değeri: Yargılama sırasında sicilden terkinle tüzel kişiliği sona eren davalı yönünden taraf ehliyeti dava şartının re'sen gözetilmesi, ihya için süre verilmesi ve taraf teşkili eksikliği giderilmeden esasa girilemeyeceği yönünden bölgesel-ikna edici emsal değeri taşır.
Karar metni
Kararın tam (anonimleştirilmiş) metnini göster
T.C. İSTANBUL BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ 12. HUKUK DAİRESİ
DOSYA NO 2026/195
KARAR NO 2026/266 TÜRK MİLLETİ ADINA — İSTİNAF KARARI
İNCELENEN KARARIN MAHKEMESİ İSTANBUL ANADOLU 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
TARİHİ 19/11/2025
NUMARASI 2024/482 Esas 2025/840 Karar
DAVA
İtirazın İptali
DAVA TARİHİ 05/07/2024
İSTİNAF KARAR TARİHİ 12/02/2026
Davanın kısmen kabulü-reddine ilişkin kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;
DAVA
Davacı vekili, müvekkili bankanın ... AŞ tarafından imzalanan 01.03.2018 ve 20.01.2020 tarihli Kredi Çerçeve Sözleşmelerine müsteniden borçluya kredi kullandırıldığını,diğer davalıların ise işbu kredi sözleşmelerini müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığını, davalıların kredi hesabı kat edildiği, alacağın muaccel kılındığını, ancak borcun ödenmediğini, davalılara Ankara ...Noterliğinin ... yevmiye nolu 18/08/2023 tarihli 10.991.785,36-TL nakit alacağın ödenmesi konusunda ihtarname keşide edildiğini,alacağın tahsili yolunda davalılar aleyhine... Banka alacakları İcra Dairesinin... sayılı dosyası ile 11.274.009,09 TL üzerinden genel haciz yolu ile icra takibi yapıldığını, davalıların icra takibine haksız olarak itiraz ettiklerini belirterek davalıların itirazlarının iptaline,davalıların alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesi talep etmiştir.
CEVAP
Davalılar vekilinin cevap dilekçesinde; Müvekkili ... A.Ş. ile davacı banka arasında Genel Kredi Sözleşmesi akdedilmiş olup, müvekkilinin taksitli kredi kullandığını, diğer davalıların kredi sözleşmenin kefili olarak davaya taraf olduklarını,uygulanan bu yüksek faiz oranının üstesinden gelemeyen müvekkilinin bu defa yine borçlarını ödemek için 10 bankanın taraf olduğu bir Finansal Yeniden Yapılandırma sözleşmesi akdettiğini, davacı bankadan kullandığı ana para tutarını ödediği halde, müvekkilin gabin halini fırsat bilerek krediye uygulanan fahiş faiz oranı nedeniyle borçlarını ödemekte güçlük çektiğini , kefilerin sorumlu olduğu azami miktar ve kefalet tarihine ilişkin el yazısı ile yazılmış bir ibare bulunmadığından TBK'nın 583.
maddesindeki şekil şartlarına uygun olmayan kefalet sözleşmesinin geçersizliği ile kefiller yönünden davanın reddine,yasal koşulları bulunmayan icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece,kredi borcu ödenmediğinden davacı banka tarafından Ankara ... Noterliğinin 18/08/2023 tarih, ... yev numaralı ihtarı ile hesabın katı bildirilerek ihtarın asıl borçlunun UETS adresine 22/08/2023 tarihinde, diğer davalılara ise 22/08/2023 tarihinde tebliği edildiği,verilen bir gün sonunda 29/08/2023 tarihinde temerrüdün oluştuğu, bilirkişi raporunda, davacı bankanın talep edebileceği alacak miktarı ve temerrüt akdi faizler yönünden tespit yapılmış olup; davalıların takibe itirazlarının kısmen iptali ile, asıl alacak 11.059.110,04-TL işlemiş temerrüt faizi 99.318,51- TL , %5 BSMV, 4.965,93- TL masraf, 10.915,58- TL olmak üzere toplam 11.174.310,06- TL alacak üzerinden itirazın iptaline, fazla istemin reddine, asıl alacağa takip tarihinden itibaren % 52,50 oranda temerrüt faizi işletilmesine,asıl alacağın %20'si oranda hesaplanan icra inkar tazminatının davalılardan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmiştir.
İSTİNAF SEBEPLERİ
Davacı vekili; davalı kefillere hesap kat ihtarının 22/08/2023 tarihinde tebliğ edildiği, ihtar ile verilen 1 gün süre sonunda 24/08/2025 tarihinde kefillerin temerrüde düşürüldüğünü, bilirkişinin 29/08/2023 tarihinin temerrüt tarihi olarak esas alınmasına itiraz ettiklerini, alacağın eksik hesaplanmasının hukuka aykırı olduğunu, davanın kabul edilmeyen kısmı üzerinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, kararın kaldırılarak davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
GEREKÇE
Dava, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili için başlatılan icra takibine vaki itirazın iptali davasına ilişkindir.Davalı Tasfiye Halinde ... AŞ'nin ve Tasfiye Halinde ... AŞ'nin ticaret sicil kaydının incelenmesinde, şirketlerin karar tarihi öncesinde 30.10.2024 tarihli genel kurul kararı gereğince sicilden terkin edildiği ve bu hususun 11.11.2024 tarihli ticaret sicil gazetesinde ilan edildiği anlaşılmaktadır. Taraf ehliyeti dava şartı olup davanın her aşamasında re'sen nazara alınması gerekir. Taraf teşkilindeki bu eksiklik mahkemece gözetilmemiş, şirket tüzel kişiliği sona erdiği, dolayısıyla vekalet ehliyeti de sona eren şirket vekiline karar tebliğ ve sair işlemlerin yapıldığı anlaşılmaktadır.
Yargılama sürecinde davanın taraflarının taraf ehliyetini haiz olması gerekir. Mahkemece, davacıya davalı şirketlerin ihyası için süre verilip ihya davası açıldığı takdirde sonucu beklenerek, sonucuna göre karar verilmesi gerekmektedir.Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf nedenleri incelenmeksizin istinaf başvurusunun kabulü ile kararın kaldırılmasına, taraf teşkilindeki eksiklik giderilerek dava görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine karar verilmiştir.
HÜKÜM
Yukarıda açıklanan nedenlerle:Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulüne; İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 19/11/2025 Tarih 2024/482 Esas - 2025/840 Karar sayılı kararın HMK.'nın 353(1)a-4 gereği KALDIRILMASINA,"Dava yeniden görülmek üzere dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine"Yatırılan 732-TL peşin istinaf karar harcının istek halinde davacıya iadesine,Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda HMK'nın 362(1)-g maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 12/02/2026
İlişkili maddeler
Doğrulanmış madde ilişkisi yok.
Kaynak: https://6102ttk.com/karar/istanbul-bam-12-hukuk-dairesi-2026-195-2026-266 — erişim: 20.07.2026